Chính sách chuyển đổi số: Nhật Bản số hóa thủ tục hải quan, Indonesia số hóa hệ thống an sinh

Nhật Bản số hóa thủ tục hành chính, ứng dụng AI vào quản lý

Nhật Bản đang đẩy mạnh số hóa trong lĩnh vực quản lý nhà nước, đặc biệt là các thủ tục liên quan đến xuất nhập cảnh và hải quan. Theo kế hoạch của Bộ Tài chính Nhật Bản, đến năm 2030, toàn bộ thủ tục khai báo hải quan tại các sân bay sẽ được số hóa hoàn toàn nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng của du khách quốc tế.

Theo đó, hành khách nhập cảnh có thể thực hiện toàn bộ quy trình khai báo trực tuyến và sử dụng mã QR để hoàn tất thủ tục thay vì phải nộp các biểu mẫu giấy truyền thống. Mục tiêu của Nhật Bản là xây dựng quy trình thông quan nhanh chóng, thuận tiện và giảm tối đa các thủ tục hành chính cho người dân.

Không chỉ số hóa dữ liệu, Nhật Bản còn đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động quản lý. Tại các sân bay lớn như Narita và Osaka, AI được sử dụng để hỗ trợ phân tích hình ảnh tia X trong kiểm tra hàng hóa nhập khẩu, góp phần nâng cao hiệu quả giám sát, giảm áp lực thiếu hụt nhân lực và tối ưu hóa nguồn lực quản lý.

Indonesia xây dựng chính phủ số trên nền tảng dữ liệu thống nhất

Trong khi đó, Indonesia tập trung vào xây dựng hệ sinh thái chính phủ số với trọng tâm là tích hợp dữ liệu và cung cấp dịch vụ công theo hướng lấy người dân làm trung tâm. Một trong những dự án tiêu biểu là hệ thống phân phối trợ cấp xã hội kỹ thuật số Perlinsos Digital, dự kiến triển khai trên toàn quốc từ tháng 10/2026.

Hệ thống này được xây dựng nhằm kết nối các cơ sở dữ liệu vốn phân tán ở nhiều cơ quan khác nhau, hình thành nền tảng dữ liệu thống nhất phục vụ quản lý phúc lợi xã hội. Công nghệ sinh trắc học và AI được sử dụng để xác thực danh tính, đối chiếu dữ liệu dân cư và tự động xác định đối tượng đủ điều kiện nhận trợ cấp. Người dân có thể đăng ký, theo dõi hồ sơ, xác minh thông tin và gửi khiếu nại trực tuyến trên cùng một nền tảng.

Song song với đó, Indonesia đang phát triển hệ thống định danh số quốc gia nhằm tạo cơ sở xác thực thống nhất cho các dịch vụ công trực tuyến. Đến nay, khoảng 80% nền tảng thuộc hệ sinh thái Chính phủ số của nước này đã được tích hợp.

Theo ước tính của Chính phủ Indonesia, việc số hóa hoàn toàn hệ thống trợ cấp xã hội có thể giúp tiết kiệm khoảng 14.000 tỷ rupiah, tương đương 860 triệu USD mỗi năm nhờ giảm thất thoát, hạn chế chi sai đối tượng và nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách.

Bên cạnh số hóa dịch vụ công, Indonesia cũng chú trọng xây dựng hệ sinh thái số quốc gia. Mới đây, nước này đã khởi động sáng kiến Liên kết hệ sinh thái kỹ thuật số (DEAL) 2026 với sự tham gia của cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nhà đầu tư, trường đại học và cộng đồng khởi nghiệp. Chương trình tập trung vào các lĩnh vực như hạ tầng viễn thông, bảo vệ người tiêu dùng số, phát triển AI, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đổi mới sáng tạo và tối ưu hóa logistics.

An Bình