Công nghiệp hỗ trợ Đồng Nai: công nghệ lạc hậu – thách thức của doanh nghiệp nội trong sân chơi lớn
Đa số sản phẩm của các doanh nghiệp sản xuất trong lĩnh vực CNHT Việt Nam chưa đạt tiêu chuẩn xuất khẩu do thiếu nguồn vốn đầu tư thiết bị công nghệ và nguồn nhân lực.
Ông Võ Văn Phụng – Giám đốc công ty TNHH Phụng Tiến cho biết: “Các doanh nghiệp trong ngành CNHT hiện nay tồn tại dưới hình thức đơn lẻ, không có sự liên kết chặt chẽ và hiệu quả. Chưa được đầu tư thiết bị - công nghệ hợp lý, sản xuất trong điều kiện chắp vá. Nguồn đầu tư và quay vòng luôn trong tình trạng khó khăn. Đầu vào vật tư nguyên liệu và đầu ra sản phẩm chưa nhận được sự bảo hộ thỏa đáng. Nguồn vốn vay ngân hàng còn rất nhiều hạn chế dẫn đến tình trạng các doanh nghiệp được vay chỉ đạt mục đích giải quyết khó khăn tài chính tức thời, không đáp ứng mục tiêu phát triển lâu dài. Điều kiện vay nghiêm ngặt, đối tượng vay chưa được phân bổ hợp lý, lãi suất cao hơn giá trị lợi nhuận trong hoàn cảnh cạnh tranh khốc liệt để tồn tại cũng khiến doanh nghiệp chùn tay, không dám đầu tư vào ngành công nghiệp hỗ trợ”.
Ngành công nghiệp phụ trợ ở Việt Nam vẫn là sân chơi của doanh nghiệp FDI
Nhiều doanh nghiệp sản xuất trên lĩnh vực CNHT cho rằng, với tình trạng công nghệ lạc hậu hiện nay doanh nghiệp không thể tiến đến mức độ chuyên môn hóa và sản xuất hàng loạt trên thị trường. Thiết bị lạc hậu làm cho độ chính xác sản phẩm không đạt tiêu chuẩn và dẫn đến sự bế tắc trong đầu ra. Do đó về lâu dài cần rất nhiều sự hỗ trợ về tài chính từ các nhà hoạch định chính sách để giúp doanh nghiệp đầu tư công nghệ mới thay thế và loại bỏ những công nghệ lạc hậu, tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường.
Công nghệ lạc hậu là thách thức cho các doanh nghiệp trong nước (ảnh minh họa)
Ông Nguyễn Văn Nghĩa - Giám đốc Doanh nghiệp tư nhân Anh Nghĩa nhận định, trong các ngành CNHT, cơ khí chế tạo là ngành kỹ thuật cơ sở để từ đó phát triển các ngành sản xuất khác. Ngành cơ khí chế tạo của trước đây sử dụng các máy vạn năng để gia công chi tiết nên năng suất, độ chính xác phụ thuộc vào tay nghề người thợ, không thực hiện được những gia công phức tạp. Nhưng hiện nay với sự hỗ trợ của máy móc chuyên dụng, máy CNC có thể gia công chi tiết hàng loạt sản phẩm với độ chính xác cao.
Theo ông, trong lĩnh vực sản xuất phụ tùng xe máy, ngành cơ khí chế tạo trong nước có thể đáp ứng được 70%-80% nhu cầu của ngành công nghiệp lắp ráp ô tô – xe máy với chất lượng không thua kém hàng ngoại nhập. Tuy nhiên có một tồn tại làm hạn chế sự phát triển của ngành trong thời gian qua là hầu hết các doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ, thiếu tính liên kết, thiếu sự hỗ trợ từ các tổ chức nghiên cứu khoa học chuyên ngành, quan trọng nhất là chưa có những chính sách hỗ trợ cụ thể để phát triển ngành công nghiệp này.
Về lâu dài doanh nghiệp cần có chính sách hỗ trợ mạnh mẽ từ phía các nhà hoạch định chính sách để phát triển ngành CNHT
Các doanh nghiệp nhỏ và vừa của tỉnh nói chung vẫn còn nhiều khó khăn thách thức trong sân chơi lớn của lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ, một cuộc chơi chưa cân sức giữa ta với những đối thủ nặng ký là những doanh nghiệp đến từ quốc gia có nền công nghiệp phát triển. Phần lớn các doanh nghiệp công nghiệp trong nước chỉ có khả năng đầu tư các máy móc thiết bị đã qua sử dụng, tình trạng phổ biến là thiếu các thiết bị đo lường, kiểm chuẩn có trình độ chính xác cao. Nguyên nhân là do giá thành các thiết bị này còn cao trong khi khả năng về nguồn vốn của doanh nghiệp có hạn. Doanh nghiệp chưa tiếp cận được chính sách ưu đãi tín dụng từ nhà nước.
Hiện nguồn hàng không thiếu nhưng nhiều doanh nghiệp nhỏ trong nước chỉ làm vệ tinh cho các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ có vốn đầu tư nước ngoài, số doanh nghiệp nhận hợp đồng trực tiếp chưa nhiều. Đây là một bất lợi cho các doanh nghiệp nhỏ trong nước, do phải nhận qua trung gian nên giá trị tăng thấp và phụ thuộc vào các doanh nghiệp nước ngoài.
Ông Phụng trăn trở: “đồng tiền Việt Nam được quy đổi thành ngoại tệ và chuyển ra nước ngoài để nhận về những sản phẩm mà đúng ra các doanh nghiệp trong nước hoàn toàn có thể sản xuất được. Giá trị hàng hóa được nâng lên một cách lãng phí mà đáng lẽ ra nó chỉ chịu duy nhất lợi nhuận từ ccác doanh nghiệp sản xuất trong nước và chi phí quản lý nhà nước. Trong khi đó doanh nghiệp sản xuất trong nước đã khó khăn và ngày càng khó khăn hơn và dần đi vào bế tắc mà nguyên nhân chính là thiếu hụt kinh phí đầu tư máy móc thiết bị, đổi mới công nghệ để hợp lý hóa sản xuất, tồn tại và phát triển”.
Thanh Minh