Cụ thể hóa các bước phối hợp, tham gia giữa các cơ quan trong thẩm tra, quyết định các vấn đề ngân sách

Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã trình bày Tờ trình và Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày báo cáo thẩm tra về dự thảo Nghị quyết về lập, thẩm tra, quyết định kế hoạch tài chính 05 năm quốc gia, lập kế hoạch đầu tư công trung hạn vốn ngân sách nhà nước, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương và phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm.

Theo đó, việc xây dựng Nghị quyết nhằm cụ thể hóa các bước phối hợp, tham gia giữa các cơ quan của Quốc hội, Kiểm toán nhà nước và Chính phủ trong quá trình lập, thẩm tra, quyết định các kế hoạch 5 năm, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương và phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm, trên cơ sở các quy định của pháp luật hiện hành.

Về phạm vi điều chỉnh, dự thảo Nghị quyết quy định việc lập, trình các báo cáo của Chính phủ trình Quốc hội, gồm: Kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia; kế hoạch đầu tư công trung hạn; kế hoạch tài chính - ngân sách nhà nước 3 năm; dự toán ngân sách nhà nước; phương án phân bổ ngân sách trung ương; quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm.

Đồng thời, dự thảo quy định nội dung, trách nhiệm thẩm tra các báo cáo của các cơ quan của Quốc hội; trách nhiệm của Kiểm toán nhà nước; trách nhiệm xem xét, cho ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đối với từng báo cáo theo quy định của pháp luật hiện hành.

Dự thảo Nghị quyết được xây dựng gồm 5 chương, 15 điều và 70 biểu mẫu kèm theo, quy định về phạm vi, đối tượng áp dụng; hồ sơ, báo cáo và thời hạn Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội; trách nhiệm thẩm tra, nội dung thẩm tra, tổ chức thẩm tra; việc xem xét, cho ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Tại phiên họp, các đại biểu đã tập trung cho ý kiến về các vấn đề lớn của dự thảo Nghị quyết liên quan đến phạm vi, cơ chế phối hợp, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan trong quá trình lập, thẩm tra, quyết định các kế hoạch 5 năm, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương và phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số…

Phát biểu kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất sự cần thiết ban hành nghị quyết theo trình tự, thủ tục rút gọn nhằm cụ thể hóa quy trình lập, thẩm tra, quyết định các nội dung về ngân sách nhà nước, bảo đảm thực hiện Luật Ngân sách nhà nước năm 2025 đã được Quốc hội thông qua và có hiệu lực thi hành từ năm ngân sách 2026.

Đối với một số nội dung cụ thể, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, hoàn thiện tên gọi của nghị quyết, bảo đảm phù hợp với căn cứ pháp lý và nội dung điều chỉnh. Trong quá trình hoàn thiện, cần tiếp thu ý kiến của các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, trong đó có ý kiến về việc cân nhắc lược bỏ hoặc điều chỉnh một số cụm từ trong tên nghị quyết cho phù hợp, chuẩn xác.

Về phạm vi điều chỉnh, qua thảo luận tại phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát theo tinh thần: luật quy định thẩm quyền của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đến đâu, nghị quyết quy định đến đó. Đối với các nội dung thuộc trách nhiệm của Chính phủ, cần bảo đảm có quy trình đồng bộ, thống nhất trong tổ chức thực hiện.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị Chính phủ nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội về quy trình lập, thẩm tra, quyết định ngân sách nhà nước; kết cấu nghị quyết; hệ thống mẫu biểu kèm theo.

Việc rà soát, hoàn thiện cần bảo đảm đầy đủ, thống nhất, logic, tránh trùng lặp, đồng thời làm rõ cơ chế quy định trách nhiệm, phối hợp và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan của Chính phủ với các cơ quan của Quốc hội. 

Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất giao Chính phủ chỉ đạo cơ quan trình phối hợp với Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính và các cơ quan liên quan khẩn trương hoàn thiện hồ sơ dự thảo nghị quyết. Sau khi hồ sơ được hoàn thiện, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính có báo cáo ý kiến đối với dự thảo nghị quyết. Trên cơ sở đó, hồ sơ sẽ được gửi xin ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội bằng văn bản trước khi trình ký chứng thực theo quy định.

Nguyễn Hoàng