Đề xuất một số quy định nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Bộ Công Thương cho biết, việc xây dựng Thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng nhằm kịp thời thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương, định hướng mới của Đảng vào hệ thống văn bản pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; kịp thời tháo gỡ các vướng mắc, điểm nghẽn trong quá trình thực thi các quy định có liên quan của Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Dự thảo Thông tư đề xuất quy định chi tiết khoản 5 Điều 23; khoản 5 Điều 28; khoản 3 Điều 32; khoản 5 Điều 33; khoản 4 Điều 37; khoản 5 Điều 39; khoản 3 Điều 47; của Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Dự thảo Thông tư gồm 05 chương, 26 điều và 01 Phụ lục gồm 11 biểu mẫu. Trong đó, chương I - Quy định chung đề xuất quy định phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng và tiêu chí xác định nền tảng số lớn. Theo dự thảo, nền tảng số lớn là nền tảng số phục vụ giao dịch điện tử, được thiết lập, vận hành để phục vụ hoạt động kinh doanh trên không gian mạng và có từ 3.000.000 tài khoản người sử dụng hoạt động hằng năm tại Việt Nam trở lên hoặc là nền tảng số trung gian quy mô lớn, rất lớn theo pháp luật về giao dịch điện tử. Việc quy định tiêu chí này tạo căn cứ để tổ chức, cá nhân kinh doanh tự xác định trách nhiệm và để cơ quan quản lý nhà nước giám sát việc thực hiện.

Chương II - Hợp đồng giao kết với người tiêu dùng, hợp đồng theo mẫu, điều kiện giao dịch chung đề xuất quy định yêu cầu chung về ngôn ngữ, cỡ chữ, màu chữ, màu nền, bố cục và tính rõ ràng, dễ hiểu của hợp đồng; thẩm quyền của Bộ trưởng Bộ Công Thương ban hành, sửa đổi Danh mục sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ phải đăng ký hợp đồng theo mẫu, điều kiện giao dịch chung; trách nhiệm đăng ký và báo cáo của tổ chức, cá nhân kinh doanh.

Dự thảo kế thừa và chuẩn hóa thủ tục đăng ký hợp đồng theo mẫu, điều kiện giao dịch chung: hồ sơ gồm 01 đơn đăng ký và dự thảo hợp đồng bằng tiếng Việt; được nộp trực tiếp, qua bưu điện hoặc trực tuyến tới cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, cơ quan tiếp nhận kiểm tra tính đầy đủ, hợp lệ; thời hạn thẩm định là 30 ngày kể từ ngày nhận hồ sơ hợp lệ và có thể gia hạn tối đa 30 ngày đối với trường hợp phức tạp. Kết quả được thông báo bằng biểu mẫu thống nhất, công khai trên cổng thông tin điện tử; tổ chức, cá nhân kinh doanh có trách nhiệm công khai hợp đồng, điều kiện giao dịch chung đã hoàn thành đăng ký trong toàn bộ thời gian áp dụng.

Dự thảo cũng phân định rõ thẩm quyền kiểm soát: cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thuộc Bộ Công Thương kiểm soát hợp đồng theo mẫu, điều kiện giao dịch chung áp dụng trên phạm vi từ hai tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trở lên, trừ việc tiếp nhận, thẩm định hồ sơ đăng ký; cơ quan thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh kiểm soát trường hợp áp dụng trong phạm vi địa phương và thực hiện tiếp nhận, thẩm định hồ sơ đăng ký. Đồng thời, dự thảo quy định việc đăng ký lại; yêu cầu hủy bỏ, sửa đổi nội dung vi phạm; công khai hợp đồng sau chỉnh sửa; chế độ báo cáo, tham vấn và phối hợp giữa cơ quan trung ương, địa phương, cơ quan quản lý ngành, lĩnh vực.

Chương III - Trách nhiệm đối với sản phẩm, hàng hóa có khuyết tật: Kế thừa các mốc thời hạn và trách nhiệm đã được thực tiễn áp dụng. Tổ chức, cá nhân kinh doanh phải thực hiện ngay biện pháp cần thiết để ngừng cung cấp trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện sản phẩm, hàng hóa có khuyết tật hoặc nhận được yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền; công khai, thông báo công khai việc thu hồi trong 03 ngày làm việc đối với sản phẩm, hàng hóa có khuyết tật nhóm A và 05 ngày làm việc đối với nhóm B, trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác.

Trước khi tiến hành thu hồi, tổ chức, cá nhân kinh doanh phải báo cáo cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và cơ quan quản lý nhà nước có liên quan; trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ khi kết thúc thu hồi phải báo cáo kết quả. Dự thảo quy định rõ cơ quan nhận báo cáo đối với chương trình thu hồi trong phạm vi 01 tỉnh và từ 02 tỉnh trở lên; các nguồn thông tin, dữ liệu để xác định nhóm sản phẩm, hàng hóa có khuyết tật; trách nhiệm tự xác định của doanh nghiệp; quyền yêu cầu điều chỉnh phân loại, biện pháp thu hồi và trách nhiệm kiểm tra, theo dõi của cơ quan trung ương, địa phương, cơ quan quản lý chuyên ngành.

Chương IV - Trách nhiệm trong giao dịch đặc thù: Quy định chi tiết thông tin về quy trình đổi, trả sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và quy trình tiếp nhận, giải quyết phản ánh, yêu cầu, khiếu nại trong giao dịch từ xa, gồm thời hạn, các bước thực hiện, phương thức liên hệ, trường hợp ưu tiên và tài liệu cần cung cấp.

Đối với tổ chức thiết lập, vận hành nền tảng số lớn, dự thảo yêu cầu công khai tiêu chí xác định ưu tiên hiển thị sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và công khai nội dung có thu phí hoặc được tài trợ; duy trì tài khoản báo cáo trực tuyến; cung cấp thông tin, dữ liệu về kho lưu trữ quảng cáo, việc sử dụng thuật toán, quảng cáo hướng đích, trí tuệ nhân tạo, kiểm duyệt nội dung, xác thực người bán, xử lý phản ánh, khiếu nại, hoạt động của tổ chức, cá nhân kinh doanh nước ngoài và biện pháp xử lý vi phạm. Thông tin, dữ liệu phải được cung cấp trực tuyến trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày có yêu cầu và tổ chức thiết lập, vận hành nền tảng chịu trách nhiệm về tính chính xác, toàn vẹn của dữ liệu.

Đối với bán hàng không tại địa điểm giao dịch thường xuyên, tổ chức, cá nhân kinh doanh phải thông báo tới Ủy ban nhân dân cấp xã nơi tổ chức hoạt động theo đường bưu điện, trực tiếp hoặc qua hệ thống dịch vụ công trực tuyến, chậm nhất 03 ngày làm việc trước khi thực hiện. Dự thảo quy định việc thông báo sửa đổi, bổ sung; trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp xã trong giám sát, kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm; lưu giữ hồ sơ tối thiểu 02 năm và công khai thông tin để người tiêu dùng trên địa bàn được biết…

Dự thảo đang được lấy ý kiến góp ý trên Cổng TTĐT Bộ Công Thương./.