Điểm mới kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026: Tích hợp giấy tờ, tăng kiểm tra, rút ngắn phúc khảo

Ngày 10/4, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Hội nghị tập huấn công tác tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 – kỳ thi được tổ chức hằng năm trên phạm vi toàn quốc, có quy mô lớn và thu hút sự quan tâm rộng rãi của xã hội. 

Đánh giá về công tác tổ chức, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng cho biết, kỳ thi những năm qua cơ bản được triển khai an toàn, nghiêm túc; trong đó năm 2025 dù có nhiều khó khăn phát sinh nhưng vẫn hoàn thành tốt nhiệm vụ và được đánh giá tích cực.

Từ thực tiễn tổ chức, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng rút ra 5 bài học kinh nghiệm: công tác lãnh đạo phải thường xuyên, sâu sát, quyết liệt; công tác chuẩn bị cần chủ động, kỹ lưỡng từ sớm, từ xa; công tác chuyên môn phải vững nghiệp vụ, sát thực tiễn; công tác phối hợp phải rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ sản phẩm, rõ tiến độ; và công tác truyền thông phải kịp thời, minh bạch, chủ động.

Đối với năm 2026, công tác tổ chức kỳ thi được đánh giá có nhiều thuận lợi hơn khi bộ máy chính quyền địa phương đã cơ bản ổn định; kỳ thi chỉ còn một nhóm thí sinh theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018; đồng thời đây là năm thứ hai triển khai theo phương thức mới. Trên cơ sở đó, Thứ trưởng Thường trực bày tỏ tin tưởng kỳ thi sẽ tiếp tục được tổ chức an toàn, nghiêm túc, hiệu quả, song cũng nhấn mạnh yêu cầu không chủ quan, cần chuẩn bị kỹ lưỡng từ sớm, nhất là trong bối cảnh kỳ thi năm nay dự kiến tổ chức sớm hơn khoảng hai tuần so với năm trước. 

Ông Huỳnh Văn Chương - Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo) cho biết, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 có một số điều chỉnh quan trọng theo hướng tăng cường phân cấp, lấy kiểm tra là chính và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin.

Theo đó, trách nhiệm tổ chức kỳ thi tiếp tục được phân định rõ: Bộ Giáo dục và Đào tạo chịu trách nhiệm ban hành quy chế, hướng dẫn tổ chức, ra đề thi và tổ chức kiểm tra; UBND cấp tỉnh chịu trách nhiệm toàn diện về kỳ thi trên địa bàn; các Sở GD&ĐT và cơ sở đào tạo được tăng cường phân cấp trong tổ chức và tham gia kiểm tra các khâu của kỳ thi.

Tích hợp các loại giấy tờ

Một điểm mới đáng chú ý là việc tích hợp các loại giấy tờ, góp phần giảm thủ tục hành chính. Cụ thể, giấy báo dự thi và thẻ dự thi được gộp thành một loại duy nhất là giấy báo dự thi; giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời và giấy chứng nhận kết quả thi cũng được tích hợp thành giấy chứng nhận kết quả thi (từ 4 loại giấy tờ còn 2). Hồ sơ đăng ký dự thi được lưu tại trường phổ thông nơi thí sinh theo học.

Từ năm 2026, bằng tốt nghiệp THPT (bản số và bản in) do hiệu trưởng trường THPT nơi học sinh học từ 2/3 thời gian cấp; trong đó bản số được cấp nhanh hơn, tạo thuận lợi cho thí sinh sử dụng khi cần thiết.

Quy định về diện ưu tiên cũng được điều chỉnh theo hướng tính theo trường THPT nơi thí sinh học (từ 2/3 thời gian) thay vì nơi thường trú như trước.

Quy trình chấm phúc khảo được siết chặt hơn, trong đó tất cả các bài thi có thay đổi điểm hoặc có điểm liệt đều phải tổ chức đối thoại trong hội đồng chấm thi để bảo đảm khách quan, công bằng. Thời gian nhận đơn phúc khảo được rút ngắn còn 5 ngày nhằm sớm công bố kết quả, phục vụ công tác tuyển sinh.

Công tác tổ chức thi tiếp tục được đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, tối ưu hóa việc truyền dữ liệu giữa các hội đồng thi và Bộ thông qua hệ thống quản lý thi, giảm bớt các khâu thủ công như gửi đĩa CD qua đường bưu điện, qua đó nâng cao tốc độ xử lý.

Một số nội dung kỹ thuật cũng được điều chỉnh, trong đó mẫu phiếu đăng ký dự thi cập nhật theo quy định mới về mã tỉnh, mã xã (theo Quyết định số 19/2025/QĐ-TTg); các địa phương cần lưu ý hướng dẫn thí sinh thực hiện đúng. Đồng thời, một số chứng chỉ ngoại ngữ như VEPT, J.TEST, TOPIK được bổ sung. 

Các mốc thời gian chính

Các mốc thời gian chính của kỳ thi cơ bản được giữ ổn định, trong đó thời gian đăng ký dự thi dự kiến từ ngày 24/4 đến 5/5, công bố điểm thi vào ngày 1/7.

Về công tác chấm thi, số lượng ban in sao đề thi, ban làm phách, ban chấm thi, ban phúc khảo do Sở GD&ĐT quyết định; trường hợp thành lập nhiều ban phải có phương án bảo đảm chất lượng, hiệu quả và sự đồng đều.

Đối với công tác kiểm tra, phương án tổ chức cơ bản giữ ổn định như năm 2025 nhưng có điều chỉnh theo hướng không thực hiện thanh tra như trước mà chuyển sang kiểm tra, trong đó tập trung vào các khâu trọng yếu, đặc biệt là chấm thi. Việc tổ chức các đoàn kiểm tra được yêu cầu linh hoạt, khoa học, tránh chồng chéo, không để xảy ra khoảng trống hoặc bị động trong bất kỳ khâu nào của kỳ thi.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ngoài mục đích xét tốt nghiệp, đánh giá chất lượng giáo dục phổ thông, còn là căn cứ để các cơ sở giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp sử dụng trong tuyển sinh. 

Thu Trang