Khó khăn trong thực hiện công tác định canh định cư

Qua khảo sát, toàn tỉnh có trên 15.500 hộ với trên 81.000 nhân khẩu thiếu đất sản xuất; trong đó, hộ đồng bào thiếu đất thuộc quyền sử dụng ổn định theo quy định 8.985 hộ với trên 42.200 nhân khẩu số hộ ở xa nơi sản xuất 5.657 hộ; số hộ có đủ 3 tiêu chí xác định theo Quyết định 33/1.021 hộ với 5.339 nhân khẩu.

Trên cơ sở kết quả khảo sát đối tượng thụ hưởng, tỉnh lập kế hoạch trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt thực hiện 20. dự án ĐCĐC tập trung, 14 cụm dự án ĐCĐC xen ghép trình, với tổng nhu cầu vốn đầu tư thực hiện 165,966 tỷ đồng. Từ năm 2008 đến tháng 7/2010, toàn tỉnh mới triển khai 16/20 dự án ĐCĐC tập trung, 3/14 dự án ĐCĐC xen ghép; di dân thực hiện ĐCĐC được 57 hộ với 279 nhân khẩu; trong đó, dự án ĐCĐC tập trung thực hiện được 13 hộ, 59 nhân khẩu, đạt 1,44 %; dự án ĐCĐC xem ghép được 44 hộ, 220 nhân khẩu, đạt 38 % . Tuy nhiên tiến độ thực hiện còn chậm, kết quả quá thấp so với kế hoạch phê duyệt.

Qua giám sát của Đoàn công tác Hội đồng Dân tộc của Quốc hội tại một số huyện trong tỉnh cho thấy một số khó khăn vướng mắc cần được khắc phục: Việc xác định tiêu chí để bình xét các đối tượng thụ hưởng chính sách theo Quyết định đối tượng áp dụng "hộ đồng bào DTTS du canh du cư và có đủ 03 tiêu chí: không có đất sản xuất ổn định thuộc quyền sử dụng của hộ theo quy định của Nhà nước; Nơi ở không ổn định, xa điểm dân cư, di chuyển chỗ ở theo nơi sản xuất; chưa được hưởng các chính sách hỗ trợ tương tự của Nhà nước...". Thực tế triển khai cho thấy các tiêu chí rất khó xác định vì qua nhiều năm thực hiện các chương trình, chính sách hỗ trợ của Nhà nước ở tỉnh ta không còn các trường hợp đồng bào DTTS du canh du cư "nay đây, mai đó" như nhiều năm về trước không có hộ đồng bào DTTS mà đến nay chưa được hưởng các chính sách hỗ trợ tương tự. Do vây, khi triển khai xác định tiêu chí ở mỗi huyện, xã có sự khác nhau dẫn đến công tác rà soát, thống kê đối tượng thực hiện ĐCĐC chậm so với tiến độ.

Là tỉnh miền núi, biên giới có đông đồng bào DTTS sinh sống, đời sống của nhân dân còn nhiều khó khăn, nguồn kinh phí thực hiện chủ yếu do Trung ương cấp. Tuy nhiên từ năm 2008 - 2010, kinh phí cấp cho tỉnh mới đạt 23,6 %, đây cũng là một trong những hạn chế dẫn đến các dự án triển khai chậm so với tiến độ; cơ cấu vốn phân bổ chưa hợp lý, vốn sự nghiệp còn chiếm tỷ lệ khá cao (50,7%), trong khi đó vốn đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng, điều kiện phục vụ sản xuất và ổn định đời sống khi di dân vào các điểm ĐCĐC chưa đáp ứng. Dự án ĐCĐC chủ yếu được triển khai thực hiện trên các xã vùng cao, xã biên giới địa hình hiểm trở, giao thông đi lại khó khăn, nhiều hộ được dự án hỗ trợ, cộng đồng giúp đỡ nhưng vẫn còn lo ngại do điểm ĐCĐC cách xa trung tâm, cơ sở hạ tầng chưa đảm bảo ổn định phát triển sản xuất.

Để đẩy nhanh tiến độ thực hiện chính sách ĐCĐC ổn định đời sống cho đồng bào DTTS, chính quyền địa phương. cần vận dụng linh hoạt các tiêu chí để xác định các đối tượng thụ hưởng chính sách theo quy định; tuyên truyền vận động nhân dân thực hiện tốt chính sách ĐCĐC Các bộ, ngành Trung ương cần ưu tiên bổ sung vốn thực hiện các dự án theo kế hoạch phê duyệt, đặc biệt là nguồn vốn đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng đáp ứng nhu cầu sản xuất, ổn định đời sống khidi dân đến các điểm ĐCĐC.

Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh