Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc: Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII phải đáp ứng yêu cầu phát triển mới

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết, Quy hoạch điện VIII được điều chỉnh theo Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 của Thủ tướng Chính phủ. Nhưng trước yêu cầu của tình hình mới và thực tiễn phát triển, Quy hoạch điện VIII đã điều chỉnh vẫn cần được rà soát, cập nhật, bổ sung trong bối cảnh đặt mục tiêu phấn đấu tăng trưởng hai con số.

Tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị Bộ Công Thương báo cáo, làm rõ: Sự cần thiết áp dụng trình tự, thủ tục rút gọn trong điều chỉnh Quy hoạch điện VIII; định hướng nội dung điều chỉnh, trong đó có việc phân cấp, phân quyền cho địa phương đối với các dự án điện quy mô nhỏ như điện gió, điện mặt trời, nhất là các công trình phục vụ nhu cầu sử dụng điện tại các bản, khu vực dân cư nhỏ, cũng như cơ chế quản lý, định hướng triển khai các dự án này.

Bổ sung nguồn điện phù hợp thực tế, bảo đảm an ninh năng lượng

Tại cuộc họp, đại diện Bộ Công Thương cho biết, theo Quy hoạch điện VIII hiện nay, nguồn điện khí LNG chiếm tỉ trọng lớn trong cơ cấu nguồn điện. Tuy nhiên, thời gian qua, diễn biến xung đột tại Trung Đông đã tác động đến việc bảo đảm nguồn cung LNG, đặt ra yêu cầu tăng cường bảo đảm an ninh năng lượng. Bên cạnh đó, Kết luận số 18-KL/TW của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV đã thống nhất chủ trương nghiên cứu bổ sung các nhà máy nhiệt điện than.

Do đó, Bộ Công Thương kiến nghị thực hiện điều chỉnh Quy hoạch điện VIII theo trình tự, thủ tục rút gọn; bổ sung các nguồn điện thay thế khả thi, phù hợp thực tế, nhất là các nguồn điện nền, trong đó tính đến phát triển các nguồn điện than với quy mô hợp lý theo lộ trình thu hồi, xử lý triệt để khí thải.

Việc điều chỉnh quy hoạch phải bảo đảm không làm thay đổi quan điểm, mục tiêu, định hướng phát triển của quy hoạch; bảo đảm tính kế thừa, tính khả thi, hiệu quả của các dự án đang triển khai; đáp ứng kịp thời yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội; có giải pháp xử lý các dự án chậm tiến độ để không ảnh hưởng đến việc cung cấp điện; đồng thời rà soát, tính toán cụ thể nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Tại cuộc họp, lãnh đạo các bộ: Tài chính, Xây dựng, Tư pháp và Văn phòng Chính phủ đã trao đổi, làm rõ cơ sở pháp lý, trình tự thực hiện điều chỉnh Quy hoạch điện VIII theo thủ tục rút gọn.

Các ý kiến cho rằng, trong quá trình điều chỉnh quy hoạch cần rà soát, xử lý các dự án đã được chấp thuận chủ trương hoặc đã nghiên cứu nhưng chưa triển khai. Những dự án chậm tiến độ trong thời gian dài cần được làm rõ nguyên nhân, xác định vướng mắc và giải pháp xử lý, tránh tình trạng điều chỉnh quy hoạch nhưng khó khăn trong triển khai vẫn tồn tại.

Điều chỉnh quy hoạch phải có tư duy mới, tránh phát triển dàn trải

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc thống nhất với đề xuất của Bộ Công Thương về việc thực hiện điều chỉnh Quy hoạch điện VIII theo trình tự, thủ tục rút gọn, nhưng yêu cầu vẫn phải lấy ý kiến đầy đủ các cơ quan, tổ chức, bộ, ngành liên quan.

Phó Thủ tướng Thường trực nêu rõ, quá trình rà soát, cập nhật, điều chỉnh Quy hoạch điện VIII phải bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất với các quy hoạch liên quan như quy hoạch biển, cảng biển, hàng hải, viễn thông, giao thông và các quy hoạch có liên quan; vừa bảo đảm an ninh năng lượng, vừa đáp ứng yêu cầu phát triển của các ngành kinh tế khác.

Nhấn mạnh yêu cầu phải có tư duy mới trong xây dựng quy hoạch, không áp dụng cách làm cũ, Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị Bộ Công Thương triển khai công việc với tinh thần khẩn trương, nâng cao trách nhiệm, đồng thời lắng nghe ý kiến của các ngành, địa phương.

"Xây dựng thể chế hiện nay không chỉ là tháo gỡ các vướng mắc mà cần hướng tới xây dựng thể chế đột phá để phục vụ phát triển đất nước, bởi thực tiễn luôn vận động và đặt ra những yêu cầu mới", Phó Thủ tướng Thường trực nói.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh, việc điều chỉnh Quy hoạch điện VIII phải được tính toán trên cơ sở yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn tới, không chỉ là điều chỉnh các nguồn điện hiện có. Bộ Công Thương cần rà soát nhu cầu phát triển điện, chỉ đưa vào quy hoạch những dự án thực sự cần thiết, phù hợp với nhu cầu của địa phương, bảo đảm sự thống nhất trước khi ban hành, "tránh tình trạng sau khi quy hoạch được ban hành, các địa phương tiếp tục có ý kiến khác nhau, gây phức tạp trong quá trình triển khai".

Trong quá trình rà soát, cập nhật, bổ sung quy hoạch, Bộ Công Thương và các cơ quan liên quan cần nghiên cứu, cân nhắc kỹ, tránh tình trạng phát triển dàn trải. Đối với những dự án, khu vực thực sự có nhu cầu thì cần đưa vào quy hoạch; những nơi chưa cần thiết thì không bố trí hoặc chỉ xem xét quy hoạch ở mức độ định hướng cho giai đoạn phát triển xa hơn.

Phương Nguyên