Số ca mang thai ở tuổi vị thành niên có xu hướng giảm

Đây là những thông tin tích cực do ông Tống Trần Hà, Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em cho biết tại hội nghị triển khai Đề án chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục vị thành niên, thanh niên giai đoạn 2026–2030, do Bộ Y tế tổ chức ngày 26/8.

Số ca mang thai tuổi vị thành niên giảm

Cụ thể, trong năm 2025, số trường hợp mang thai ở vị thành niên có xu hướng giảm, chiếm khoảng 2,5% tổng số phụ nữ mang thai. Tỷ suất sinh ở vị thành niên trên tổng số phụ nữ đẻ và tỷ lệ phá thai ở tuổi này trên tổng số phá thai cũng đều xu hướng giảm (năm 2025 lần lượt là 32,27‰ và 1,43% so với năm 2024 lần lượt là 34,57‰ và 1,77%).

Đặc biệt, trong thời gian tới, Đề án chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục vị thành niên, thanh niên giai đoạn 2026-2030 sẽ tập trung vào những nhiệm vụ giải pháp nhằm nâng cao và cải thiện sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục vị thành niên, thanh niên, hướng tới mục tiêu chung đến 2030, tỷ suất sinh đặc trưng lứa tuổi 15-19 giảm xuống dưới 18 trẻ đẻ sống/1.000 phụ nữ trong nhóm tuổi; tỷ lệ % phá thai ở vị thành niên trên tổng số ca phá thai dưới 1%.

Đại diện tổ chức quốc tế tại Việt Nam, ông Dương Văn Đạt, đại diện Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFP) cũng chia sẻ, Việt Nam đã đạt được những thành tựu vô cùng ấn tượng trong lĩnh vực sức khỏe cộng đồng. Tỷ số tử vong mẹ đã giảm mạnh từ 165/100.000 trẻ đẻ sống vào năm 2000 xuống còn 48 vào năm 2025. Việt Nam tự hào là 1 trong 6 quốc gia trên thế giới hoàn thành mục tiêu phát triển thiên niên kỷ về giảm tử vong mẹ vào năm 2015.

Tỷ lệ tử vong mẹ có dấu hiệu giảm chậm

Tuy nhiên, ông Đạt cũng thẳng thắn chỉ ra rằng, tốc độ giảm tử vong mẹ ở nước ta đang có dấu hiệu chậm lại trong những năm gần đây (dao động quanh mức 46/100.000 trẻ đẻ sống). Trên thế giới, việc tiếp cận kế hoạch hóa gia đình tự nguyện giúp ngăn ngừa trực tiếp các thai kỳ ngoài ý muốn và phá thai mất an toàn, góp phần giảm tới gần 30% số ca tử vong mẹ.

Trong khi đó, khoảng trống trong tiếp cận các biện pháp tránh thai hiện đại tại Việt Nam vẫn còn rất lớn, đặc biệt ở các nhóm đối tượng yếu thế. Tỷ lệ sử dụng biện pháp tránh thai ở các cặp vợ chồng đã kết hôn đạt 72%, thì con số này giảm xuống chỉ còn 49% ở nhóm người chưa kết hôn.

Đáng lo ngại hơn là sự gia tăng đột biến về nhu cầu kế hoạch hóa gia đình chưa được đáp ứng. Dữ liệu năm 2023 cho thấy, trong thập kỷ qua, nhu cầu chưa được đáp ứng ở các cặp vợ chồng tăng từ 7% lên 10%, nhưng ở nhóm chưa kết hôn, con số này lên tới trên 40% - cao gấp 4 lần so với nhóm đã kết hôn.

Ghi nhận những đóng góp của UNFP, theo lãnh đạo Cục Bà mẹ và Trẻ em, thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục hoàn thiện và tổ chức thực hiện đồng bộ chính sách, pháp luật liên quan đến chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục, vị thành niên, thanh niên. Lấy vị thành niên, thanh niên làm trung tâm của hoạt động can thiệp, mọi chính sách, chương trình và dịch vụ phải xuất phát từ nhu cầu thực tế của thanh thiếu niên.

Đồng thời, xây dựng hệ thống dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục thân thiện với vị thành niên, thanh niên. Đẩy mạnh giáo dục giới tính và sức khỏe sinh sản toàn diện, phù hợp với lứa tuổi.

Bên cạnh đó, tăng cường phối hợp giữa ngành Y tế và ngành Giáo dục để cung cấp kiến thức khoa học, phù hợp từng độ tuổi về cơ thể, tuổi dậy thì, giới và bình đẳng giới, tình bạn, tình yêu, kỹ năng tự bảo vệ, phòng tránh thai, tình dục an toàn, phòng chống HIV và các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Tăng cường giám sát, đánh giá quá trình thực hiện chuyển đổi từ đánh giá định tính là chủ yếu sang đánh giá về định lượng dựa trên kết quả cụ thể của những con số…

HM