Thí điểm hỗ trợ sức khỏe sinh sản ngoài giờ cho nữ công nhân

Theo số liệu được UNFPA dẫn từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư năm 2024, Việt Nam có 304 khu công nghiệp đang hoạt động với khoảng 4,16 triệu lao động. Cũng theo khảo sát của Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam năm 2020, tính đến hết 09/2019, số phụ nữ làm việc tại các khu công nghiệp chiếm gần 60%; với 78% lao động nữ ở độ tuổi 25-40, phần lớn là người di cư.

Chính vì đặc thù làm việc theo ca, sinh sống xa gia đình, ít có điều kiện tiếp cận các dịch vụ y tế tại nơi cư trú, cùng tâm lý e ngại về quyền riêng tư mà nhiều nữ công nhân gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận thông tin và dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản.

Đứng trước thực trạng đó, Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) Việt Nam và Công ty TNHH Organon (Organon) đã cùng khởi động một sáng kiến kéo dài 12 tháng, với khoản tài trợ 99.000 USD từ Organon nhằm nâng cao khả năng tiếp cận các biện pháp tránh thai và dịch vụ sức khỏe sinh sản cho nữ công nhân tại các khu công nghiệp ở Thành phố Hồ Chí Minh. Sáng kiến do UNFPA Việt Nam chủ trì triển khai, với sự phối hợp của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Thành phố Hồ Chí Minh, Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh, Trung tâm Hỗ trợ Thanh niên Công nhân, Cục Dân số - Bộ Y tế, Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh cùng các tổ chức công đoàn, doanh nghiệp và cơ quan liên quan.

Sáng kiến được xây dựng từ 3 hoạt động chính: nghiên cứu thực trạng, thí điểm mô hình cung cấp dịch vụ và xây dựng mạng lưới hỗ trợ tại nơi làm việc.

Một nghiên cứu đánh giá thực trạng sẽ khảo sát khoảng 1.000 nữ công nhân, kết hợp với thảo luận nhóm tập trung và phỏng vấn sâu với công nhân, người sử dụng lao động, tổ chức Công đoàn, cơ sở y tế và các bên liên quan khác. Nghiên cứu sẽ xác định các rào cản liên quan giờ làm việc, chi phí, quyền riêng tư và quan niệm xã hội, đồng thời định hướng các khuyến nghị chính sách thiết thực.

Dự án sẽ thí điểm mô hình phòng khám lưu động và điểm tư vấn ngoài giờ tại một số khu công nghiệp. Các điểm tư vấn hoạt động hai ca mỗi ngày, kết hợp hình thức trực tiếp và trực tuyến, giúp nữ công nhân thuận tiện tiếp cận thông tin, dịch vụ tư vấn và các biện pháp tránh thai hiện đại phù hợp. Mô hình được triển khai trên nguyên tắc bảo đảm quyền riêng tư, cung cấp đầy đủ thông tin để phụ nữ chủ động đưa ra quyết định phù hợp với nhu cầu của mình.

Đồng thời, một nhóm nữ công nhân sẽ được tập huấn để trở thành Đại sứ kết nối Sức khỏe sinh sản tại nơi làm việc. Thông qua việc cung cấp thông tin chính xác, hỗ trợ đồng nghiệp và kết nối với các dịch vụ phù hợp, mạng lưới Đại sứ này sẽ góp phần giảm rào cản tiếp cận, hạn chế kỳ thị và nâng cao khả năng tiếp cận các nguồn hỗ trợ đáng tin cậy.

Bà Võ Thị Thuý Hà - Tổng Giám đốc Công ty TNHH Organon chia sẻ: "Thông qua chương trình "Her Health Grants", Organon tự hào đồng hành cùng UNFPA Việt Nam và các đối tác triển khai sáng kiến này nhằm góp phần đưa thông tin và dịch vụ đến gần hơn với phụ nữ ngay tại nơi họ sinh sống và làm việc. Chúng tôi kỳ vọng những kinh nghiệm và kết quả từ dự án sẽ tạo cơ sở cho các giải pháp và mô hình có thể được mở rộng trong tương lai, qua đó thúc đẩy khả năng tiếp cận công bằng và bền vững đối với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ lao động tại Việt Nam."

Trưởng Đại diện UNFPA tại Việt Nam - Ông Matt Jackson cho biết: "Lịch làm việc theo ca, chi phí và lo ngại về quyền riêng tư thường hạn chế khả năng tiếp cận thông tin về tránh thai và dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản của nữ công nhân. Sáng kiến giải quyết những rào cản này bằng cách thu thập dữ liệu và bằng chứng thực tiễn, dịch vụ tư vấn ngoài giờ cùng các hình thức hỗ trợ trực tuyến và trực tiếp trên nguyên tắc bảo mật, tăng cường kết nối với các cơ sở y tế đủ điều kiện để giúp các nữ công nhân chủ động đưa ra quyết định về sức khỏe, từ đó tạo thêm cơ sở thực tiễn cho việc hoạch định chính sách và mở rộng triển khai tại các khu công nghiệp trong tương lai."

Minh Phượng