Thị trường chứng khoán cần tận dụng cơ hội thu hút dòng vốn lớn

Chứng khoán Việt Nam hướng tới giai đoạn phát triển chất lượng cao

Phát biểu tại Vietnam Investment Forum 2026 - Summer Summit được tổ chức chiều ngày 11/6, ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) nhận định: Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu huy động nguồn lực lớn cho đầu tư và tăng trưởng. Trong bối cảnh đó, thị trường chứng khoán không chỉ là một kênh tài chính mà ngày càng khẳng định vai trò là kênh dẫn vốn quan trọng của nền kinh tế.

Sau 26 năm hình thành và phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đã có bước tiến đáng kể về quy mô, chất lượng và mức độ hội nhập. Nếu chỉ tính thị trường cổ phiếu, quy mô đã tương đương khoảng 80% GDP. Khi tính thêm thị trường trái phiếu Chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu riêng lẻ, tổng quy mô thị trường đạt khoảng 110-120% GDP.

Thanh khoản thị trường hiện thuộc nhóm cao trong khu vực Đông Nam Á với giá trị giao dịch bình quân hơn 1 tỷ USD mỗi ngày. Số lượng tài khoản nhà đầu tư đã vượt 13 triệu, cao hơn mục tiêu 10 triệu tài khoản từng được đặt ra trong Đề án tái cơ cấu thị trường chứng khoán và thị trường bảo hiểm đến năm 2025.

Bước sang năm 2026, dù môi trường kinh tế và tài chính quốc tế còn nhiều biến động, thị trường vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực. Trong tháng 5, giá trị giao dịch bình quân đạt hơn 26.000 tỷ đồng mỗi phiên. Tính từ đầu năm, giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 31.000 tỷ đồng mỗi phiên, tăng 7,5% so với bình quân năm trước.

Theo lãnh đạo UBCKNN, dòng vốn trong nước tiếp tục duy trì ổn định, kết quả kinh doanh của nhiều doanh nghiệp niêm yết có sự phục hồi, trong khi công tác quản lý và giám sát thị trường được tăng cường nhằm củng cố niềm tin nhà đầu tư và nâng cao tính minh bạch.

6 nhóm giải pháp phát triển thị trường

Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) Bùi Hoàng Hải cho biết thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về minh bạch, chất lượng, khả năng cạnh tranh quốc tế và thích ứng với công nghệ tài chính. Để đáp ứng yêu cầu này, UBCKNN triển khai 6 nhóm giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, hoàn thiện thể chế và khung pháp lý thông qua sửa đổi Luật Chứng khoán, nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ nhà đầu tư và thực hiện mục tiêu giảm 50% điều kiện kinh doanh, thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ.

Thứ hai, đẩy mạnh lộ trình nâng hạng thị trường, không chỉ đáp ứng tiêu chí của FTSE Russell mà còn hướng tới các chuẩn mực cao hơn của MSCI. Các giải pháp gồm vận hành hệ thống đối tác bù trừ trung tâm (CCP), hoàn thiện cơ chế tài khoản tổng (Omnibus Account) và cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài. Theo ông Hải, sự quan tâm của các quỹ đầu tư quốc tế đối với Việt Nam đang gia tăng rõ rệt.

Thứ ba, phát triển đồng bộ cả cung và cầu. Về phía cung, UBCKNN thúc đẩy cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước gắn với niêm yết và khuyến khích doanh nghiệp lớn tham gia thị trường. Đáng chú ý, chủ trương cho phép doanh nghiệp FDI lớn IPO và niêm yết đã nhận được sự đồng thuận. Về phía cầu, cơ quan quản lý tiếp tục phát triển các quỹ đầu tư, quỹ hưu trí và nhà đầu tư tổ chức nhằm tạo nguồn vốn ổn định.

Thứ tư, phát triển sản phẩm và thị trường mới. Cùng với hệ thống KRX, UBCKNN xây dựng lộ trình triển khai các sản phẩm, dịch vụ mới và nghiên cứu thí điểm thị trường tài sản mã hóa.

Thứ năm, tăng cường hạ tầng công nghệ và chuyển đổi số thông qua các hệ thống quản lý, giám sát và kho dữ liệu tập trung nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và tính minh bạch.

Thứ sáu, nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp và xây dựng văn hóa đầu tư bền vững.

Liên quan đến bức tranh kinh tế vĩ mô, TS. Phan Đức Hiếu, Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội khóa XVI, Đại biểu Quốc hội khóa XVI, cho rằng Việt Nam cần xây dựng chiến lược xuất nhập khẩu toàn diện hơn trong giai đoạn mới, đồng thời nâng cao năng lực hấp thụ vốn FDI thông qua việc phát triển các chuỗi giá trị trong nước và các doanh nghiệp đầu tàu.

Theo ông Phan Đức Hiếu, bên cạnh việc thu hút vốn đầu tư nước ngoài, điều quan trọng là gia tăng khả năng tham gia sâu hơn của doanh nghiệp Việt Nam vào chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu.

Về đầu tư công, ông Phan Đức Hiếu cho rằng mục tiêu giải ngân 100% là rất thách thức. Trong đó, nguồn vật liệu xây dựng và biến động giá nguyên vật liệu vẫn là những điểm nghẽn cần được tháo gỡ để đẩy nhanh tiến độ các dự án.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Duy Linh, Tổng Giám đốc CTCP Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) cho rằng: Việt Nam vẫn duy trì sức hấp dẫn đối với dòng vốn FDI khi phần lớn vốn đăng ký mới tiếp tục tập trung vào lĩnh vực chế biến, chế tạo.

Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Duy Linh, thách thức hiện nay không chỉ nằm ở khả năng thu hút vốn mà còn ở năng lực hấp thụ vốn hiệu quả.  Để duy trì mục tiêu tăng trưởng cao, cần triển khai đồng bộ các giải pháp gồm đẩy mạnh đầu tư công, tháo gỡ vướng mắc pháp lý và phát triển mạnh thị trường vốn. Trong đó, thị trường chứng khoán sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc huy động nguồn lực cho nền kinh tế và hỗ trợ chiến lược tăng trưởng dài hạn của Việt Nam.

"Thị trường vốn sẽ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong việc huy động nguồn lực cho nền kinh tế. Muốn duy trì mục tiêu tăng trưởng cao, cần đồng thời đẩy mạnh đầu tư công, tháo gỡ các vướng mắc pháp lý và phát triển thị trường vốn theo hướng minh bạch, hiệu quả và bền vững hơn", đại diện SHS nhấn mạnh.

Anh Minh