Thủ tướng Phạm Minh Chính: "5 chủ động" trong hội nhập quốc tế

Tham dự cuộc họp có Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung; lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương và các đồng chí Thành viên Ban Chỉ đạo quốc gia về hội nhập quốc tế.

Theo các báo cáo, ý kiến tại cuộc họp, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/01/2025 về hội nhập quốc tế trong tình hình mới, trong đó xác định hội nhập là một trụ cột quan trọng trong tổng thể các Nghị quyết chiến lược để phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Với phương châm "6 rõ: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền", Chính phủ đã khẩn trương cụ thể hóa, xây dựng và ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết 59 với 22 chỉ tiêu và 117 nhiệm vụ cụ thể cho các bộ, ngành, địa phương, bao trùm cả 3 trụ cột hội nhập quốc tế (chính trị, quốc phòng, an ninh; kinh tế; văn hóa, xã hội, khoa học công nghệ, giáo dục đào tạo). Các bộ, ngành, địa phương đã nhanh chóng ban hành Kế hoạch hành động riêng, cụ thể hóa các nhiệm vụ tại Nghị quyết 59, bám sát nhu cầu chính đáng, thiết thực của người dân và doanh nghiệp.

Triển khai Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 59-NQ/TW, trong quý I/2026 vừa qua, chúng ta đã rất tích cực, chủ động triển khai nhiều hoạt động đối ngoại, hợp tác quốc tế ngay sau Đại hội XIV, đặc biệt là đã củng cố gắn kết chiến lược với các nước láng giềng, thúc đẩy tin cậy chính trị và hợp tác thực chất với các nước lớn, đồng thời trao đổi cấp cao với nhiều đối tác quan trọng để tăng cường hợp tác cũng như giải quyết các vấn đề cấp bách.

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao các báo cáo, ý kiến thảo luận; giao Văn phòng Chính phủ phối hợp với Bộ Ngoại giao tiếp thu phù hợp các ý kiến, khẩn trương hoàn thiện thông báo kết luận của Thủ tướng Chính phủ để các bộ, cơ quan, địa phương liên quan phối hợp triển khai thực hiện hiệu quả.

Nhấn mạnh một số nội dung, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, tình hình thế giới từ đầu năm đến nay diễn biến nhanh chóng, phức tạp, khó lường. Trong nước, chúng ta tổ chức thành công Đại hội XIV của Đảng, bầu cử Quốc hội, HĐND các cấp; thực hiện tốt các nhiệm vụ thường xuyên và các công việc đột xuất.

Các mục tiêu đề cơ bản hoàn thành, kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, kiểm soát được lạm phát, thúc đẩy được tăng trưởng, bảo đảm được các cân đối lớn của nền kinh tế, trong đó có bảo đảm năng lượng, không để thiếu xăng dầu trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông. Đối ngoại và hội nhập tiếp tục là một điểm sáng, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định cho phát triển đất nước.

Thời gian tới, Thủ tướng nhấn mạnh, cần tiếp tục nêu cao tinh thần chủ động, tích cực, sáng tạo, đổi mới, thích ứng tình hình, không trông chờ, ỷ lại, không hoang mang, dao động, cũng không chủ quan, lơ là, mất cảnh giác trong công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế.

Cụ thể, "5 chủ động" gồm: Chủ động nghiên cứu, nắm bắt và dự báo tình hình, không để bị động, bất ngờ; chủ động duy trì quan hệ tốt đẹp với các đối tác, các nước trên thế giới; chủ động triển khai điều chỉnh chính sách phù hợp tình hình; chủ động thích ứng nhanh, kịp thời, hiệu quả với diễn biến phức tạp; chủ động thay đổi trạng thái, xoay chuyển tình thế, biến nguy thành cơ, biến rủi ro thành lợi thế cạnh tranh.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh tinh thần là đề cao chủ nghĩa đa phương, đẩy mạnh đoàn kết quốc tế để tạo ra sức mạnh, hợp tác để tạo nguồn lực, của cải vật chất, tham vấn, gặp gỡ, tham gia các diễn đàn để củng cố, tạo dựng niềm tin.

Thủ tướng nêu rõ, mục tiêu xuyên suốt là phục vụ tăng trưởng 2 con số; quan điểm là đặt hội nhập quốc tế trong tổng thể và gắn với sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước để thực hiện 2 mục tiêu 100 năm.

Thủ tướng đề nghị tập trung 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong thời gian tới.

Thứ nhất, tiếp tục quán triệt sâu sắc, đổi mới tư duy, nhận thức và hành động về đối ngoại và hội nhập quốc tế trong tình hình mới; góp phần thực hiện đường lối đối ngoại Đại hội XIV, Nghị quyết về hội nhập quốc tế và các Nghị quyết trụ cột quan trọng khác của Bộ Chính trị trên các lĩnh vực quan trọng.

Theo Thủ tướng, đối ngoại và hội nhập quốc tế trong kỷ nguyên mới phải tạo dựng cục diện, môi trường thuận lợi cho đất nước bước vào kỷ nguyên vươn mình; đóng vai trò kiến tạo, động lực, mở ra các cơ hội mới cho đất nước phát triển, góp phần trực tiếp vào mục tiêu tăng trưởng hai con số; tham gia tích cực, nâng cao vị thế, uy tín của đất nước trong nền chính trị thế giới, kinh tế toàn cầu và văn minh nhân loại.

Thứ hai, nâng cao chất lượng hội nhập kinh tế phục vụ phát triển các lĩnh vực chiến lược; đẩy mạnh công tác ngoại giao kinh tế, đa dạng hóa thị trường, chuỗi cung ứng và sản phẩm; giảm phụ thuộc vào một số thị trường, đối tác và khâu giá trị thấp.

Tăng cường thu hút đầu tư nước ngoài chất lượng, hiệu quả, với hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao; ưu tiên các dự án có khả năng lan tỏa công nghệ, kết nối doanh nghiệp trong nước với chuỗi sản xuất toàn cầu.

Thứ ba, đẩy mạnh hội nhập quốc tế về chính trị sâu rộng, thực chất, hiệu quả, để gia tăng chiều sâu tin cậy chính trị với các đối tác, đồng thời tích cực đóng góp vào các diễn đàn, cơ chế đa phương quan trọng của khu vực và quốc tế. Trong đó, ưu tiên hàng đầu là củng cố quan hệ vững chắc với các nước láng giềng, các nước Đông Nam Á; cùng với đó, phát triển quan hệ cân bằng, hài hòa với các nước lớn và tạo chuyển biến mạnh mẽ trong quan hệ với các đối tác quan trọng, các nước bạn bè truyền thống, góp phần mở rộng không gian chiến lược của đất nước và khai thác hiệu quả không gian này phục vụ phát triển nhanh, bền vững.

Thứ tư, đẩy mạnh hội nhập quốc tế về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế tri thức; chuyển mạnh từ tiếp nhận công nghệ thụ động sang chủ động hợp tác để tiếp cận, làm chủ và từng bước sáng tạo công nghệ mới, đưa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là trụ cột quan trọng trong quan hệ với các đối tác có tiềm lực.

Tích cực triển khai đồng bộ hội nhập quốc tế về văn hóa, xã hội, du lịch, môi trường, y tế, giáo dục đào tạo và các lĩnh vực khác; quốc tế hóa bản sắc văn hóa Việt Nam ra thế giới và dân tộc hóa văn minh nhân loại vào đất nước ta; đẩy mạnh hợp tác quốc tế về đào tạo nhân lực trong các lĩnh vực quan trọng mà các nước có thế mạnh và Việt Nam có nhu cầu như trí tuệ nhân tạo, chíp bán dẫn, điện hạt nhân, lượng tử…

Thủ tướng cũng chỉ rõ các nhóm, nhiệm vụ giải pháp về quyết liệt thúc đẩy ký kết và triển khai hiệu quả, thực chất các cam kết, thỏa thuận quốc tế; rà soát, triển khai ngay các thỏa thuận, cam kết đã có. Đẩy mạnh ngoại giao trên các lĩnh vực năng lượng, công nghệ cao, các ngành nghề Việt Nam cần phát triển; đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do để mở rộng các thị trường.

Đồng thời, đẩy mạnh quan hệ với tất cả các nước nhưng có trọng tâm, trọng điểm, trên cơ sở đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa dạng hóa, đa phương hóa, là bạn tốt, đối tác tin cậy, thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế, vì hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển.

Thủ tướng cũng lưu ý, cần chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ của các bộ, ngành làm công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế. Tổ chức thực hiện tốt Nghị quyết 250 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm nâng cao hiệu quả hội nhập quốc tế, Kế hoạch hành động của Chính phủ triển khai Nghị quyết 59 của Bộ Chính trị.

Thủ tướng mong muốn và tin tưởng rằng, các bộ, ngành, địa phương cũng như các thành viên Ban Chỉ đạo sẽ tiếp tục phát huy tinh thần "đã nói là làm, đã cam kết là phải thực hiện; đã làm, đã thực hiện là phải có hiệu quả", "chỉ bàn làm, không bàn lùi"; cùng nhau phấn đấu, nỗ lực vượt qua thách thức, "biến nguy thành cơ, biến không thành có, biến khó thành dễ, biến không thể thành có thể" trong công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế theo tinh thần Nghị quyết số 59-NQ/TW của Bộ Chính trị, góp phần đưa đất nước vững bước tiến vào kỷ nguyên mới của dân tộc - kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, văn minh, thịnh vượng, Nhân dân ngày càng ấm no, hạnh phúc.

Hà Văn