Tính toán lại suất đầu tư cao tốc Mộc Châu-Sơn La-Điện Biên

Bộ Xây dựng vừa có văn bản gửi Bộ Tài chính về kết quả rà soát một số nội dung hình thức, quy mô đầu tư; đánh giá chi tiết về hiệu quả, khả năng hấp thụ vốn đối với Dự án cao tốc Mộc Châu-Sơn La-Điện Biên.

Qua kết quả nghiên cứu lựa chọn hình thức đầu tư, Bộ Xây dựng cho thấy, trường hợp triển khai đầu tư toàn bộ dự án theo hình thức PPP loại hợp đồng BOT và ngân sách Nhà nước hỗ trợ khoảng 50% chi phí đầu tư thì thời gian thu phí hoàn vốn kéo dài trên 40 năm.

Thời gian thu phí hoàn vốn kéo dài, chưa hấp dẫn nhà đầu tư

Theo kết quả dự báo nhu cầu vận tải, đoạn từ Mộc Châu-Sơn La có lưu lượng phương tiện cao hơn đoạn từ Sơn La đến ranh giới tỉnh Điện Biên khoảng 1,3 lần nên Bộ Xây dựng đã đề nghị nghiên cứu bổ sung thêm phương án đầu tư đoạn từ Mộc Châu-Sơn La dài khoảng 102km theo hình thức PPP loại hợp đồng BOT và ngân sách Nhà nước hỗ trợ khoảng 50% chi phí đầu tư thì thời gian thu phí hoàn vốn kéo dài trên 40 năm; đầu tư đoạn từ Sơn La đến ranh giới tỉnh Điện Biên dài khoảng 80km theo hình thức đầu tư công.

Tuy nhiên, nhu cầu vận tải thời gian đầu đưa vào khai thác chưa cao, tổng mức đầu tư dự án lớn nên thời gian thu phí hoàn vốn kéo dài, không hấp dẫn các nhà đầu tư tham gia thực hiện dự án.

Trong điều kiện dự án thực hiện trên địa bàn còn nhiều khó khăn, giữ vai trò quan trọng trong việc bảo đảm quốc phòng-an ninh; nhằm giảm chi phí đầu vào, kích thích phát triển sản xuất của các tỉnh Sơn La, Điện Biên, Bộ Xây dựng đồng thuận với kiến nghị của Ủy ban Nhân dân tỉnh Sơn La về việc lựa chọn hình thức đầu tư dự án theo hình thức đầu tư công, sau khi hoàn thành sẽ nghiên cứu phương án tổ chức thu phí để thu hồi vốn Nhà nước theo quy định.

Bộ Xây dựng cũng cho rằng quy mô đầu tư được kiến nghị lựa chọn là xây dựng tuyến đường theo tiêu chuẩn đường cao tốc, tốc độ thiết kế 80km/h, 4 làn xe và làn dừng khẩn cấp liên tục, bảo đảm phù hợp với quy hoạch được duyệt và các yêu cầu của tiêu chuẩn thiết kế.

Đáng nói, cơ quan này đánh giá bình quân cho 1km có suất chi phí xây dựng, thiết bị khoảng 233,1 tỷ đồng/km cao tốc Mộc Châu-Sơn La-Điện Biên là cao hơn so với suất chi phí xây dựng đoạn tuyến đường cao tốc xây dựng mới là khoảng 175 tỷ đồng/km. Do vậy, Bộ Xây dựng yêu cầu trong bước thiết kế tiếp theo, trên cơ sở kết quả khảo sát chi tiết, chủ đầu tư sẽ tiếp tục xác định chính xác khối lượng, đơn giá, định mức làm cơ sở xác định tổng mức đầu tư, suất đầu tư cho dự án.

Qua rà soát kết quả tính toán hiệu quả kinh tế-xã hội, Bộ Xây dựng nhận thấy hiệu quả định lượng của dự án còn thấp, nguyên nhân chủ yếu do nhu cầu vận tải dự báo trên tuyến chưa cao trong giai đoạn đầu khai thác, tổng mức đầu tư lớn. Do vậy, các lợi ích trực tiếp của dự án chưa đủ lớn để bù đắp các chi phí đầu tư, vận hành, bảo trì trong vòng đời tính toán; chỉ khi xem xét bổ sung các lợi ích gián tiếp thì kết quả tính toán mới có thể bảo đảm cân bằng giữa chi phí và lợi ích.

Đối với các lợi ích gián tiếp rất lớn nhưng chưa thể lượng hóa vào nguồn thu, do tuyến đường cao tốc là điều kiện quan trọng để thúc đẩy phát triển, Bộ Xây dựng lưu ý việc tính toán các lợi ích gián tiếp trong hồ sơ còn phụ thuộc vào nhiều giả định đầu vào, các thông số trong tương lai và cần được tính toán, xem xét thận trọng, tiếp tục nghiên cứu, làm rõ trong bước tiếp theo.

Bộ Xây dựng đề nghị Bộ Tài chính xem xét toàn diện hiệu quả đầu tư tổng thể của dự án bao gồm cả các yếu tố về sự cần thiết đầu tư, vai trò kết nối vùng, phát triển khu vực miền núi, biên giới, bảo đảm quốc phòng-an ninh, nâng cao năng lực ứng phó thiên tai và tạo điều kiện phát triển kinh tế-xã hội dài hạn; là một trong những đột phá chiến lược để các tỉnh Sơn La và Điện Biên phát triển kinh tế, thúc đẩy hình thành hành lang kinh tế Hà Nội-Sơn La-Điện Biên.

Phan Trang