Tổ tiết kiệm và vay vốn: Cầu nối đưa vốn chính sách đến người dân
(Chinhphu.vn) - Trong những năm qua, Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) đã và đang khẳng định vai trò quan trọng trong công tác giảm nghèo bền vững, bảo đảm an sinh xã hội và hỗ trợ phát triển kinh tế tại địa phương. Một trong những “cánh tay nối dài” hoạt động hiệu quả của NHCSXH chính là mô hình Tổ Tiết kiệm và Vay vốn (TK&VV).

Nguồn vốn vay ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội được giải ngân kịp thời, hiệu quả thông qua các tổ tiết kiệm và vay vốn - Ảnh: Báo Quảng Trị
Những “nhà quản lý” tận tâm ở cơ sở
Với hơn 20 năm làm tổ trưởng, bà Hoàng Thị Hòa, Tổ trưởng Tổ TK&VV thôn Nam Sơn, xã Bến Hải, Quảng Trị là người có nhiều kinh nghiệm trong việc quản lý, điều hành hoạt động tổ. Nhờ vậy, Tổ TK&VV Nam Sơn hoạt động ngày càng hiệu quả, trở thành một trong những điểm sáng trong thực hiện tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn.
Hiện tổ có 55 thành viên, tổng dư nợ hơn 7,5 tỷ đồng và nhiều năm liền không phát sinh nợ quá hạn, không nợ lãi, chấp hành tốt quy ước gửi tiết kiệm hàng tháng với số tiền tiết kiệm từ tổ viên đạt trên 390 triệu đồng. Bà Hòa cho biết: “Sau cho vay, tổ thường xuyên kiểm tra việc sử dụng nguồn vốn của thành viên; chủ động rà soát các khoản nợ đến hạn để đôn đốc thu nợ đúng quy định. Với các thành viên đi khỏi nơi cư trú có nguy cơ phát sinh nợ quá hạn, chúng tôi báo cáo ngay cho tổ chức hội nhận ủy thác và cán bộ ngân hàng để có giải pháp xử lý kịp thời”.
Tại phường Đồng Thuận, bà Nguyễn Thị Tý, Tổ trưởng tổ TK&VV tổ dân phố 13-14-15 Bắc Lý cũng là người có cách vận hành minh bạch, khoa học và hiệu quả hoạt động của tổ. Định kỳ ngày 9 hằng tháng, bà tham gia cùng các tổ trưởng trên địa bàn phường họp giao ban tại điểm giao dịch phường với cán bộ ngân hàng và đại diện hội, đoàn thể. Tại đây, bà luôn báo cáo đầy đủ quy trình bình xét cho vay, quản lý vốn vay, thu lãi, thu tiết kiệm và theo dõi các hộ vay.
Sự phối hợp nhịp nhàng giữa NHCSXH, các tổ chức hội đoàn thể nhận ủy thác và các tổ TK&VV đã tạo nên một bộ máy vận hành thông suốt. Minh chứng rõ nét nhất là tại Phòng Giao dịch (PGD) NHCSXH Gio Linh-đơn vị có 246/246 tổ TK&VV xếp loại tốt.
Hiện mạng lưới tổ TK&VV toàn tỉnh Quảng Trị đang quản lý tổng dư nợ ủy thác từ NHCSXH trên 12.893 tỷ đồng (dư nợ bình quân đạt trên 3,3 tỷ đồng/tổ). Các tổ thực hiện từ khâu bình xét đối tượng, hướng dẫn làm thủ tục, giám sát giải ngân đến khâu đốc thúc thu hồi nợ và vận động người dân gửi tiết kiệm hàng tháng để tích lũy.
Nhờ vậy, nguồn vốn vay ưu đãi từ NHCSXH được giải ngân kịp thời, đúng đối tượng thông qua các tổ TK&VV đã trở thành nguồn lực quan trọng giúp nhiều gia đình, đặc biệt là hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo… đầu tư vào các mô hình sinh kế, từng bước thay đổi căn bản đời sống. Đây cũng là nguồn lực quan trọng góp phần cùng các địa phương trong tỉnh thực hiện thắng lợi các chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững.
Để tiếp tục phát huy hiệu quả hoạt động các tổ TK&VV trên địa bàn, ông Phan Chí Tâm, Phó Giám đốc chi nhánh NHCSXH tỉnh cho biết, trong thời gian tới, ngân hàng sẽ tăng cường phối hợp với các tổ chức chính trị-xã hội nhận ủy thác và các tổ TK&VV rà soát, đánh giá, củng cố mô hình hoạt động.
Bên cạnh việc triển khai kịp thời các chương trình tín dụng mới đáp ứng nhu cầu của người dân, ngân hàng sẽ tăng cường giám sát, kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh tại cơ sở, đồng thời biểu dương, khen thưởng tổ TK&VV hoạt động hiệu quả, tạo động lực thi đua giữa các tổ, góp phần nâng cao tinh thần trách nhiệm của ban quản lý tổ và người vay.

Một buổi sinh hoạt định kỳ của Tổ TK&VV tại địa phương ở Lào Cai.
Nâng cao chất lượng hoạt động thông qua sinh hoạt định kỳ
Tại nhiều địa phương của Lào Cai, Tổ TK&VV được thành lập tại các thôn, bản, tổ dân phố, hoạt động dưới sự quản lý của chính quyền địa phương và sự chỉ đạo, giám sát của các tổ chức chính trị-xã hội nhận ủy thác như Hội nông dân, Hội liên hiệp phụ nữ, Hội cựu chiến binh và Đoàn thanh niên. Mỗi tổ có từ 5 đến 60 thành viên là các hộ vay vốn sinh sống trên cùng địa bàn dân cư.
Các Tổ TK&VV thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng như: Tập hợp các hộ có nhu cầu vay vốn, tổ chức bình xét công khai, dân chủ; đôn đốc thu hồi nợ gốc, lãi vay; vận động các tổ viên tham gia gửi tiết kiệm; đồng thời hỗ trợ, chia sẻ kinh nghiệm sản xuất, kinh doanh để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay. Thông qua hoạt động của tổ, người dân không chỉ được tiếp cận nguồn vốn ưu đãi mà còn hình thành thói quen tiết kiệm, nâng cao ý thức trách nhiệm trong việc sử dụng và hoàn trả vốn vay đúng hạn.
Tại buổi sinh hoạt định kỳ của các Tổ TK&VV, cán bộ tín dụng NHCSXH đã trực tiếp phổ biến các chương trình cho vay ưu đãi đang triển khai; hướng dẫn quy trình, thủ tục vay vốn; công tác thu hồi nợ, thu lãi và huy động tiền gửi tiết kiệm thông qua tổ.
Tại buổi họp, các tổ viên đã tích cực trao đổi, thảo luận về những khó khăn trong quá trình sử dụng vốn, đánh giá hiệu quả các mô hình sản xuất của các hộ vay vốn, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của Tổ TK&VV trong thời gian tới.
Đây cũng là dịp để cán bộ tín dụng nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân, kịp thời tháo gỡ khó khăn, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay, góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế-xã hội tại địa phương.
BT