Viện Kiểm sát khởi kiện án dân sự, góp phần bảo vệ lợi ích công và quyền lợi nhóm xã hội dễ bị tổn thương

Sơ kết 6 tháng thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 ngày 24/6/2025 của Quốc hội về việc "Thí điểm Viện Kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công", Viện Kiểm sát nhân dân (VKSND) Tối cao cho biết đã đạt kết quả bước đầu đáng ghi nhận.

Theo đó, Viện Kiểm sát các cấp đã quyết định khởi kiện 19 vụ án, ngành tòa án đã chấp nhận quyết định khởi kiện của Viện Kiểm sát và xét xử 1 vụ, đồng thời thụ lý các vụ còn lại.

Viện Kiểm sát các cấp đã tích cực tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhóm xã hội dễ bị tổn thương qua các việc cụ thể: Cấp giấy khai sinh, căn cước công dân, bảo hiểm y tế, giấy xác nhận khuyết tật, hưu trí cho các chủ thể là trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật. Qua đó, góp phần chấm dứt nhiều vụ gây ô nhiễm môi trường, lấn chiếm vỉa hè, lòng đường, hành lang an toàn giao thông, hành lang bảo vệ hồ chứa nước, khai thác cát trái phép...

Đồng thời, chấm dứt tình trạng thi công chậm một số tuyến đường; công trình công cộng được sửa chữa, khắc phục tình trạng hư hỏng; bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, di sản văn hoá, danh lam thắng cảnh.

Qua quá trình triển khai thực hiện, nhận thức của người dân về vai trò của Viện Kiểm sát trong bảo vệ người yếu thế và lợi ích công đã từng bước được nâng lên thông qua việc đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật bằng nhiều hình thức đa dạng.

Công tác phối hợp liên ngành bước đầu tạo tiền đề thuận lợi cho việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 tại các địa phương, đặc biệt tại các địa phương tiến hành thí điểm.

Nhằm tiếp tục tạo chuyển biến mạnh mẽ trong thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15, lãnh đạo VKSND Tối cao nhấn mạnh yêu cầu các đơn vị trực thuộc phải coi tố tụng dân sự công ích là nhiệm vụ của toàn ngành, không chỉ của riêng bộ phận kiểm sát án dân sự.

Yêu cầu tất cả các khâu công tác phải chủ động phát hiện, chuyển giao nguồn tin và phối hợp xử lý vụ việc. Kết quả cuối cùng phải được đo bằng tài sản, nguồn lực được thu hồi; vi phạm được chấm dứt; quyền và lợi ích hợp pháp của người dân được bảo vệ trên thực tế.

Qua kết quả tiến hành thí điểm, chủ động tiến hành tổng kết thực tiễn, hoàn thiện cơ sở pháp lý cho tố tụng dân sự công ích; đẩy nhanh tiến độ thực hiện, chuẩn bị tốt việc sơ kết 9 tháng để báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Toàn Thắng