Xử lý nước thải tại các KCN - KCX trên địa bàn TP.Hồ Chí Minh: Nâng cao vai trò của các công ty hạ tầng

Hệ thống xử lý nước thải của KCN Vĩnh Lộc

Đến nay, 14/14 KCN - KCX đã đi vào hoạt động trên địa bàn TP.HCM đã đầu tư hệ thống xử lý nước thải tập trung. Nhìn chung, các KCN - KCX đã đã vận hành nghiêm túc hệ thống xử lý nước thải tập trung, tuy nhiên thời gian qua vẫn còn một số doanh nghiệp cố tình không đấu nước thải vào hệ thống xử lý chung, gây ô nhiễm môi trường khiến dư luận bức xúc. Tại buổi làm việc mới đây của HĐND TP.HCM về giám sát việc thực hiện chính sách pháp luật về xử lý nước thải tại các KCN - KCX, các đại biểu cho rằng, các công ty đầu tư hạ tầng các KCN - KCX cần nâng cao vai trò giám sát, phát hiện những sai phạm của các doanh nghiệp.

Tăng cường kiểm tra, xử lý

Đến 30/6/2011, trên địa bàn TP.HCM có 14 KCN - KCX đang hoạt động với 1.217 dự án đầu tư còn hiệu lực và tổng số vốn đầu tư đăng ký 6.698 tỷ USD. Trong đó, đầu tư nước ngoài 485 dự án, vốn đầu tư đăng ký 4.128 tỷ USD; đầu tư trong nước 732 dự án, vốn đầu tư đăng ký 2.671 tỷ USD. Tổng diện tích đất thuê lũy kế tại các KCN - KCX đang hoạt động là 1.295,7 ha. Ngoài ra, còn 2 KCN (Phong Phú, Đông Nam) đang tiến hành thực hiện xây dựng hạ tầng, chưa có doanh nghiệp sản xuất kinh doanh.

Hiện nay, tất cả các KCN - KCX trên địa bàn thành phố đã xây dựng nhà máy hệ thống xử lý nước thải tập trung; tổng công suất xử lý từ 40.200 - 58.100 m3/ ngày. Nhìn chung, các KCN - KCX đã vận hành các hệ thống xử lý nước thải tập trung tương đối ổn định, chất lượng đạt tiêu chuẩn xả thải. Riêng KCN Tân Phú Trung (huyện Củ Chi) do đặc điểm phải tiếp nhận nước thải của các doanh nghiệp hiện hữu ( hoạt động từ trước khi thành lập KCN) nên gặp nhiều khó khăn trong việc xây dựng mạng lưới thu gom thỏa thuận đấu nối thoát nước. Đến nay, KCN này vẫn còn 4 doanh nghiệp chưa đấu nối vào hệ thống xử lý chung, gồm: Công ty Exel Kind chưa thực hiện đấu nối do chưa đồng ý về đơn giá đấu nối; Công ty Thăng Long không đồng ý đấu nối; Công ty Hồng Lợi và Tân Nhật Dũng không đảm bảo chất lượng nước thải đạt tiêu chuẩn để đấu nối. Hiện nay, hệ thống xử lý nước thải tập trung của KCN Tân Phú Trung đã hoàn thành với công suất 4.000m3/ ngày, nhưng chỉ tiếp nhận khoảng 400m3/ ngày nên hoạt động không hiệu quả.

Năm 2010, Ban Quản lý các KCN - KCX TP.HCM đã tiến hành kiểm tra, giám sát về công tác bảo vệ môi trường tại 619 doanh nghiệp; đã xử phạt vi phạm hành chính 45 doanh nghiệp, với số tiền 384.250 triệu đồng. 6 tháng đầu năm 2011, Hepza kiểm tra 106 doanh nghiệp; đã xử phạt 18 doanh nghiệp, với số tiền phạt 143,75 triệu đồng. Ngoài ra, Sở TN&MT thường xuyên phối hợp với Tổng cục Môi trường, Hepza, Công an TP.HCM….kiểm tra, giám sát các KCN - KCX về chất lượng nước thải sau hệ thống xử lý nước thải tập trung.

Vai trò của các công ty hạ tầng

Tại buổi làm việc của HĐND Thành phố, các đại biểu đã thảo luận nhiều giải pháp giám sát việc chấp hành các quy định của pháp luật về xử lý nước thải tại các KCN - KCX. Ông Ngô Anh Tuấn - Phó trưởng Ban Quản lý KCN - KCX TP.HCM (Hepza) cho rằng, cần sớm đầu tư lắp đặt hệ thống quan trắc chất lượng nước thải tự động tại các KCN - KCX để giám sát và phát hiện kịp thời các trường hợp xả thải vượt chuẩn quy định.

Ông Nguyễn Văn Phước, Phó Giám đốc Sở TN&MT TP.HCM kiến nghị Bộ TN&MT sớm có ý kiến về quy chế phối hợp trong công tác bảo vệ môi trường giữa các ngành chức năng nhằm hạn chế tình trạng chồng chéo, ảnh hưởng đến hoạt động của các doanh nghiệp; ban hành văn bản hướng dẫn thủ tục môi trường các trường hợp các doanh nghiệp đã đi vào hoạt động, sản xuất nhưng chưa thực hiện thủ tục môi trường thay thế cho Thông tư 04/2008/TT - BTNMT đã hết hiệu lực từ ngày 31/12/2009 để tháo gỡ các vướng mắc cho doanh nghiệp; đồng thời hướng dẫn việc quản lý, xử lý bùn sinh ra từ hệ thống xử lý nước thải.

Đặc biệt, cũng theo ông Phước, để việc xử lý nước thải KCN - KCX ổn định và căn cơ thì các Công ty Đầu tư hạ tầng phải tính toán, thu gom xử lý nước thải cho toàn khu theo những ngành nghề đã được đang ký từ ban đầu. Đối với 3 KCN trong thời gian qua có kiến nghị của cử tri về môi trường (Lê Minh Xuân, Hiệp Phước, Tân Tạo), Sở TN&MT yêu cầu các Công ty hạ tầng khẩn trương thực hiện các biện pháp tăng cường công tác giám sát xả thải của các doanh nghiệp và kiểm tra thường xuyên hệ thống thoát nước mưa nhằm phát hiện kịp thời các hành vi xả thải không đúng quy định. Ngoài ra, Công ty CP Đầu tư xây dựng Bình Chánh ( chủ đầu tư KCN Lê Minh Xuân) cần sớm đưa vào vận hành mô đun thứ 3 xử lý nước thải tập trung trong tháng 10/2011; đồng thời tách phần xử lý nước thải của cụm công nghiệp tiểu thủ công nghiệp liền kề để kiểm soát chặt việc xử lý cục bộ của các doanh nghiệp trong cụm công nghiệp. Công ty Phát triển Công nghiệp Tân Thuận ( chủ đầu tư KCN Hiệp Phước) cần tăng cường giám sát hoạt động của Công ty cổ phần thuộc da Hào Dương cũng như các doanh nghiệp nằm ven bờ sông, phát hiện và thông báo kịp thời các hành vi xả nước thải không đúng quy định.

Thời gian tới, Sở TN&MT tiếp tục phối hợp với Hepza, Công an Thành phố và các Phòng TN&MT quận, huyện thực hiện công tác kiểm tra, giám sát hoạt động của các doanh nghiệp trong các KCN - KCX; tiếp tục đo đạc chất lượng môi trường của các KCN - KCX nhằm giám sát chặt chẽ việc xử lý, đấu nối nước thải.

Nguyễn Thanh