(Chinhphu.vn) - Mỗi năm, hệ thống khách sạn cần thêm gần 40.000 lao động, trong khi lượng sinh viên chuyên ngành ra trường chỉ khoảng 15.000 người/năm.

Đào tạo nhân lực khách sạn cần có phương pháp phương pháp đào tạo đặc biệt dành cho người đã học đại học, cao đẳng ở các ngành khác nhưng chưa có việc làm. Ảnh minh họa

Báo cáo về thực trạng chất lượng nguồn nhân lực du lịch của Tổng cục Du lịch chỉ ra rằng, tỷ lệ lao động có chuyên môn, nghiệp vụ về du lịch còn thấp, chỉ chiếm 43% tổng số lao động du lịch, trong đó hơn một nửa không biết ngoại ngữ. Do đó, năng suất lao động của nguồn nhân lực tại Việt Nam thấp hơn các nước trong khu vực, đồng thời Việt Nam đang để nguồn nhân lực các nước như Thái Lan, Singapore, Malaysia "làm chủ thế trận". Đặc biệt, hiện tại hệ thống khách sạn 4-5 sao của Việt Nam đều có lao động nước ngoài ở những vị trí quan trọng.

Mặc dù, ngành du lịch đã cố gắng thu hút, đào tạo và hoàn thiện đội ngũ nhân sự quản lý cao cấp, nhân viên buồng phòng, nhưng trên thực tế vẫn gặp khó về nguồn nhân lực, nhất là những khách sạn xa trung tâm. Ngoài ra, trình độ ngoại ngữ cũng trở nên hết sức cấp thiết khi thỏa thuận ASEAN về tự do luân chuyển nguồn nhân lực ngành du lịch giữa các nước trong khu vực Đông Nam Á được triển khai.

Bên cạnh đó, các chương trình đào tạo tại nhiều trường chưa có điều kiện để nâng cao năng lực thực hành cho người học, dẫn đến thực trạng ngành khách sạn đang phải đối mặt với sự thiếu hụt lớn nguồn nhân sự chất lượng cao và chuẩn quốc tế.

Tình hình này có thể nhận thấy rõ ở TPHCM có 50 trường đào tạo ngành du lịch, đồng thời ngành du lịch nằm trong 9 ngành kinh tế trọng điểm của thành phố, nhưng lực lượng nhân lực mới chỉ đáp ứng được 10% yêu cầu thực tế. Mặt khác, trong 4 năm học đại học, sinh viên chỉ có 12 tuần (3 tháng) đi thực hành, trong khi yêu cầu về đào tạo một quản lý khách sạn phải theo tỷ lệ 10:20:70, tức 10% học lý thuyết, 20% để kết nối với các doanh nghiệp và 70% là thực hành các kỹ năng.

"Không chỉ thiếu kinh nghiệm làm việc, vốn ngoại ngữ ít ỏi cùng các kỹ năng nghề nghiệp còn yếu cũng là nguyên nhân khiến hầu hết bạn trẻ gặp khá nhiều khó khăn trong quá trình tìm công việc phù hợp và cơ hội thăng tiến", GS.TS Đào Mạnh Hùng, Chủ tịch Hiệp hội Đào tạo du lịch Việt Nam chia sẻ.

Điều đó cho thấy yêu cầu cấp thiết phải đổi mới hoạt động đào tạo nhân lực du lịch theo hướng linh hoạt gắn doanh nghiệp và nhà trường, “vừa học, vừa làm” và kể cả một người làm quản lý lễ tân, quản lý buồng, phòng nếu có kinh nghiệm hoàn toàn có thể được mời giảng dạy.

Các trường đào tạo du lịch từ trung cấp đến đại học đang gặp khó khăn trong tuyển sinh cần tìm hướng chuyển đổi mô hình đào tạo theo hướng kết hợp với những DN du lịch lớn, xây dựng chương trình chuẩn, sát với chuẩn đầu vào của DN; có phương pháp đào tạo đặc biệt dành cho người đã học đại học ở các ngành khác nhưng chưa có việc làm.

Đặc biệt các DN cần tham gia sâu hơn vào công tác đào tạo du lịch, nhất là những tập đoàn lớn, có thể thành lập các cơ sở đào tạo riêng, hoạt động không vì lợi nhuận. Hiệp hội Du lịch Việt Nam cần thiết kế những trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ ‘mềm’, tận dụng cơ sở vật chất, năng lực đào tạo của các cơ sở đào tạo du lịch, các trường đại học, cao đẳng, trung cấp tại địa phương để tổ chức các khóa bồi dưỡng kiến thức.

Trước yêu cầu thực tiễn của ngành du lịch, ông Nguyễn Hữu Thọ, Chủ tịch Hiệp hội du lịch Việt Nam cho hay, vừa qua Hiệp hội Du lịch Việt Nam chọn Trường Cao đẳng Khách sạn Du lịch Quốc tế IMPERIAL (IIHC) và Hiệp hội Đào tạo du lịch Việt Nam là đơn vị thực hiện mô hình thí điểm trong việc xây dựng và phát triển khóa đào tạo ngắn hạn 16 tuần thực hành nghề và quản lý theo chuẩn quốc tế.

Mô hình này sẽ được triển khai ở ba chuyên ngành, gồm: quản trị bộ phận tiền sảnh và buồng phòng, quản trị nhà hàng và sự kiện, quản trị kinh doanh khách sạn dành riêng cho sinh viên đã hoặc sắp tốt nghiệp đại học, cao đẳng. Đây là khóa học ngắn hạn quản trị khách sạn duy nhất hiện nay được thẩm định chất lượng và cấp bằng Practical Diploma – Level 3, bởi tổ chức thẩm định uy tín thế giới NCFE Vương Quốc Anh. Với việc được cấp bằng Practical Diploma – Level 3, học viên không chỉ được các thương hiệu quốc tế chấp nhận, mà còn có giá trị chuyển tiếp toàn cầu để đáp ứng nhu cầu học nâng cao.

Đáng lưu ý, bên cạnh nhu cầu nhân lực trình độ đại học cũng có những ý kiến cho rằng bản thân các khách sạn có thể tự đào tạo nhân viên không nhất thiết phải trình độ đại học nhưng làm tốt nhất từ những thứ rất nhỏ như thái độ phục vụ, ngoại ngữ, khách sạn phải sạch sẽ. Tất cả mọi nơi, mọi thứ từ to tới nhỏ đều phải sạch sẽ, thật sạch sẽ. Tất cả mọi lời nói, cử chỉ, ánh mắt, nụ cười... đều thể hiện, đều khởi phát từ tấm lòng tôn trọng khách.

MK (Tổng hợp)