Bộ Tư pháp xác định 4 nhiệm vụ trọng tâm đưa pháp luật vào cuộc sống

Sáng 8/11, tại Hà Nội, Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Trung ương tổ chức Lễ hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam năm 2026.

Phát biểu đáp từ ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, những đánh giá, yêu cầu và nhiệm vụ Phó Thủ tướng nêu vừa là sự ghi nhận, động viên kịp thời, vừa là định hướng hành động cụ thể đối với ngành Tư pháp cũng như các bộ, ngành, địa phương trong thời gian tới. Bộ Tư pháp nghiêm túc tiếp thu và sẽ khẩn trương tham mưu, tổ chức triển khai thực hiện.

Thượng tôn Hiến pháp và pháp luật phải được đo bằng hiệu quả thực thi

Theo Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng, Ngày Pháp luật Việt Nam năm nay mang đậm dấu ấn lịch sử, gắn với kỷ niệm 80 năm Ngày Quốc hội Việt Nam thông qua bản Hiến pháp đầu tiên năm 1946.

Nhắc lại tư tưởng "Bảy xin Hiến pháp ban hành/ Trăm điều phải có thần linh pháp quyền" của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trong "Việt Nam yêu cầu ca" được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề cập tại Lễ kỷ niệm sáng 6/11, Bộ trưởng cho rằng, đây là khát vọng lớn lao về một nền pháp quyền, trong đó quyền độc lập, tự do, dân chủ của Nhân dân được bảo đảm bằng Hiến pháp và pháp luật.

Từ khát vọng ấy, tinh thần thượng tôn Hiến pháp và pháp luật đã trở thành giá trị nền tảng, xuyên suốt trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.

Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh: Hiến pháp là luật cơ bản, có hiệu lực pháp lý cao nhất, phải được thực hiện nhất quán trong hoạt động lập pháp, hành pháp, tư pháp; việc hoàn thiện pháp luật phải cụ thể hóa đầy đủ các nguyên tắc hiến định, "không để quy định này mở đường, quy định khác lại tạo ra rào cản"; giá trị của các quyền hiến định phải được thể hiện ở khả năng thực hiện quyền và sự bảo vệ hữu hiệu đối với mỗi người. Đồng chí cũng thẳng thắn chỉ ra khoảng cách giữa quy định và thực hiện, giữa thẩm quyền được giao với nguồn lực và năng lực đáp ứng – đây chính là những vấn đề mà công tác xây dựng và thi hành pháp luật phải tập trung giải quyết.

"Chúng tôi nhận thức sâu sắc rằng, thượng tôn Hiến pháp và pháp luật không dừng ở sự tôn trọng, mà cần được đo bằng chất lượng của mỗi quy định được ban hành và hiệu quả của mỗi khâu tổ chức thực thi", Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh.

Tập trung nâng cao chất lượng xây dựng và thi hành pháp luật

Với vai trò cơ quan giúp Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về công tác xây dựng và thi hành pháp luật, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cho biết, Bộ Tư pháp sẽ tập trung triển khai 4 nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết, tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng công tác xây dựng pháp luật; kiểm soát chặt chẽ tính hợp hiến, tính thống nhất, đồng bộ của các dự án luật ngay từ giai đoạn hình thành chính sách. Đồng thời, kiên quyết phòng ngừa lợi ích nhóm, cục bộ và các biểu hiện tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; bảo đảm pháp luật vừa mở không gian cho đổi mới sáng tạo có trách nhiệm, vừa kiểm soát được rủi ro vì lợi ích công. Chủ động đôn đốc, theo dõi việc ban hành văn bản quy định chi tiết, bảo đảm luật được thi hành ngay khi có hiệu lực.

Cùng với đó, đổi mới công tác theo dõi thi hành pháp luật theo hướng thực chất, phân định rõ bất cập do chính sách với hạn chế trong khâu tổ chức thực hiện để có giải pháp phù hợp. Vận hành hiệu quả cơ chế tổng hợp, tham mưu xử lý kịp thời, triệt để những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn thi hành, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa chính sách và cuộc sống.

Một nhiệm vụ khác được Bộ trưởng nhấn mạnh là triển khai đồng bộ, hiệu quả Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2026. Theo đó, lấy nhu cầu chính đáng của người dân, doanh nghiệp làm điểm xuất phát; phát huy tối đa lợi thế của công nghệ số và dữ liệu để mọi người có thể tìm hiểu, tra cứu pháp luật thuận tiện, mọi lúc, mọi nơi. Đồng thời, chú trọng hỗ trợ người yếu thế, đồng bào vùng khó khăn, góp phần bảo đảm các quyền hiến định được thực hiện trên thực tế.

Bộ trưởng cũng yêu cầu đề cao kỷ luật, kỷ cương và tính gương mẫu trong toàn Ngành; mỗi cán bộ, công chức, viên chức ngành Tư pháp phải thực sự là tấm gương trong tuân thủ Hiến pháp, pháp luật; tiếp tục đổi mới hình thức hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam theo hướng gắn với đời sống, đi vào chiều sâu, lấy sự chuyển biến trong nhận thức và hành vi chấp hành pháp luật làm căn cứ đánh giá hiệu quả.

Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng bày tỏ tin tưởng, tiếp nối tinh thần lập hiến của Hiến pháp năm 1946, tinh thần thượng tôn Hiến pháp và pháp luật sẽ ngày càng thấm sâu, trở thành chuẩn mực ứng xử trong hoạt động của mỗi cơ quan, tổ chức và trong đời sống hằng ngày của mỗi người dân, tạo nền tảng vững chắc để xây dựng đất nước phồn vinh, văn minh, hạnh phúc.

Trong khuôn khổ Chương trình đã diễn ra lễ trao Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, khen thưởng tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong xây dựng và thi hành pháp luật, đồng thời vinh danh các Gương sáng pháp luật năm 2026.

Ban Tổ chức cũng tiến hành trao giải Cuộc thi trực tuyến trên Cổng Pháp luật quốc gia với chủ đề "Tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật". Sau 45 ngày triển khai, từ ngày 20/8 đến hết ngày 3/10/2026, cuộc thi ghi nhận sự hưởng ứng rộng rãi của các bộ, ngành, địa phương và đông đảo người dân trên cả nước. Ban Tổ chức đã quyết định công nhận kết quả và trao giải cho 23 lượt cá nhân, gồm 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 5 giải Ba, 11 giải Khuyến khích và 4 giải phụ. Bên cạnh đó, 9 tập thể tích cực triển khai, hưởng ứng cuộc thi cũng được trao giải thưởng.

Diệu Anh