Chính sách lãi suất của nhiều ngân hàng Trung ương trước áp lực lạm phát

Dù mức độ điều chỉnh chính sách khác nhau, các ngân hàng trung ương đều phát đi thông điệp thận trọng trước những rủi ro mới đối với lạm phát. Điều đó cho thấy giai đoạn nới lỏng tiền tệ trên diện rộng vẫn còn khá xa, trong khi chính sách tiền tệ toàn cầu đang bước vào thời kỳ phân hóa rõ rệt giữa các nền kinh tế.

Ba áp lực mới khiến các ngân hàng trung ương chưa thể nới lỏng

Theo các tín hiệu chính sách gần đây, có ba yếu tố chính đang khiến các ngân hàng trung ương tiếp tục duy trì lập trường thắt chặt.

Thứ nhất là nguy cơ lạm phát quay trở lại do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông làm gia tăng rủi ro gián đoạn nguồn cung năng lượng và đẩy giá dầu lên cao. Đây được xem là yếu tố có thể khiến áp lực lạm phát kéo dài hơn dự kiến.

Thứ hai là làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) và ngành bán dẫn. Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc cho rằng sự bùng nổ của ngành chip không chỉ thúc đẩy tăng trưởng mà còn tạo áp lực tăng giá đối với dịch vụ và hàng hóa công nghiệp, hình thành một nguồn gây lạm phát mới trong nền kinh tế.

Thứ ba là biến động tỷ giá. Chênh lệch lãi suất giữa các nền kinh tế lớn, đặc biệt giữa Mỹ và Nhật Bản, tiếp tục gây sức ép lên thị trường ngoại hối và buộc nhiều quốc gia phải theo dõi sát hoặc can thiệp nhằm ổn định đồng nội tệ.

Chính sách bắt đầu phân hóa

Tại Mỹ và Anh, Fed và BoE đều giữ nguyên lãi suất nhưng tiếp tục phát tín hiệu ưu tiên kiểm soát lạm phát, chưa sẵn sàng chuyển sang chu kỳ nới lỏng.

Trong khi đó, ECB và BoK đã chủ động tăng lãi suất nhằm ngăn chặn nguy cơ lạm phát lan rộng sang tiền lương và dịch vụ. BOJ vẫn giữ nguyên lãi suất sau đợt tăng mạnh trước đó, song để ngỏ khả năng tiếp tục điều chỉnh nếu áp lực lạm phát và tỷ giá gia tăng.

Những động thái này phản ánh chính sách tiền tệ toàn cầu không còn vận động theo một chu kỳ chung như giai đoạn trước, mà ngày càng phụ thuộc vào đặc điểm riêng của từng nền kinh tế.

Thị trường sẽ thích nghi với môi trường lãi suất cao

Việc các ngân hàng trung ương đồng loạt phát tín hiệu duy trì lãi suất ở mức cao đang làm thay đổi kỳ vọng của thị trường. Lợi suất trái phiếu nhiều khả năng tiếp tục neo ở mức cao, trong khi các tài sản nhạy cảm với lãi suất như cổ phiếu tăng trưởng vẫn chịu áp lực. Đồng USD được dự báo tiếp tục duy trì lợi thế nếu Fed chưa thay đổi lập trường, còn đồng yen sẽ tiếp tục là tâm điểm theo dõi do rủi ro can thiệp ngoại hối và khả năng điều chỉnh chính sách của BOJ.

Đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhập khẩu nguyên liệu hoặc vay vốn bằng ngoại tệ, môi trường lãi suất cao kéo dài đồng nghĩa chi phí vốn và rủi ro tỷ giá vẫn cần được theo dõi chặt chẽ. Trong thời gian tới, diễn biến giá năng lượng, lạm phát và căng thẳng địa chính trị sẽ tiếp tục quyết định thời điểm các ngân hàng trung ương có thể chuyển sang chu kỳ nới lỏng.

An Bình