Công nghệ chiến lược mở rộng không gian hợp tác Việt Nam – Australia

Ngày 1/10, tại Hà Nội, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) tổ chức Diễn đàn Công nghệ Chiến lược Australia – Việt Nam 2026 với chủ đề "Công nghệ chiến lược vì tương lai bền vững".

Diễn đàn được tổ chức trong khuôn khổ hợp tác giữa hai nước về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời gắn với hoạt động của Trung tâm Công nghệ Chiến lược Australia – Việt Nam (AVSTC).

AVSTC được đồng sáng lập bởi Đại học Công nghệ Sydney (UTS), PTIT và Nokia, với sự hỗ trợ của Chính phủ Australia và Việt Nam. Trung tâm tập trung vào nghiên cứu, đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và hợp tác an ninh mạng, đồng thời tạo nền tảng kết nối giữa các cơ quan nhà nước, trường đại học, tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp.

Phát biểu tại Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trần Trung Tính nhấn mạnh, trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động, công nghệ chiến lược đang trở thành động lực quan trọng quyết định năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững của mỗi quốc gia.

Việt Nam xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là một trong những đột phá chiến lược hàng đầu.

Theo Thứ trưởng, phát triển công nghệ không chỉ nhằm thúc đẩy tăng trưởng hay tối ưu hóa hạ tầng mà trước hết phải phục vụ con người, bảo đảm an ninh, an toàn trong đời sống và không gian mạng, hướng tới phát triển công bằng và bền vững.

Bộ Khoa học và Công nghệ cam kết đồng hành, tạo điều kiện thuận lợi về cơ chế, chính sách và môi trường hợp tác giữa các trường đại học, tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp hai nước; thúc đẩy các chương trình nghiên cứu chung, thử nghiệm và thương mại hóa sản phẩm.

Thứ trưởng Trần Trung Tính tin tưởng Diễn đàn sẽ góp phần mở rộng mạng lưới hợp tác, kết nối nhà khoa học, doanh nghiệp, thúc đẩy nghiên cứu, phát triển và đưa công nghệ mới vào thực tiễn.

Phó Đại sứ Australia tại Việt Nam Renee Deschamps đánh giá trong hơn một năm hoạt động, AVSTC đã kết nối các nhà nghiên cứu, kỹ sư, cơ quan chính phủ và đối tác doanh nghiệp của hai nước, hướng tới đưa hợp tác công nghệ chiến lược trở thành những kết quả thiết thực.

Chính phủ Australia tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong tăng cường hợp tác công nghệ tin cậy, nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và xây dựng một tương lai số an toàn, thịnh vượng và kết nối.

Hợp tác từ nghiên cứu đến đào tạo nhân lực

GS.TS Nguyễn Ngọc Điệp, Giám đốc AVSTC, cho biết Trung tâm đang thúc đẩy việc chuyển hóa các kết quả nghiên cứu thành giải pháp thực tiễn thông qua kết nối nhà khoa học, doanh nghiệp và nhà hoạch định chính sách.

Các hoạt động được triển khai từ đào tạo thực hành cùng doanh nghiệp, học bổng tiến sỹ đến tài trợ nghiên cứu, tập trung vào những lĩnh vực như AI, an ninh AI, an ninh mạng và hòa nhập số.

PGS.TS Trần Quang Anh, Phó Giám đốc PTIT, đánh giá Diễn đàn không chỉ là nơi trao đổi chuyên môn mà còn tạo cơ hội đào tạo thực hành, trình diễn công nghệ và phát triển nhân lực.

Trong 2 ngày, các chuyên gia quốc tế thảo luận về công nghệ truyền thông tương lai, hệ thống ứng dụng AI, robot, an ninh mạng, đổi mới sáng tạo số và hợp tác công nghiệp.

Các nội dung đáng chú ý gồm 5G/6G; hệ thống cảnh báo lũ lụt theo thời gian thực dựa trên công nghệ di động; AI lấy con người làm trung tâm; robot tự hành; bán dẫn tiên tiến và khoa học lượng tử.

Người tham dự cũng được tham gia đào tạo thực hành thiết bị do chuyên gia Nokia hướng dẫn và trải nghiệm các mô hình trình diễn về giao thức an toàn AI, bản sao số và robot.

Ra mắt tháng 6/2025, AVSTC đã tài trợ 12 dự án hạt giống công nghệ chiến lược Australia – Việt Nam, phát triển các ứng dụng về an toàn AI, phiên dịch ngôn ngữ ký hiệu bằng AI, công nghệ lượng tử, giáo dục trên nền tảng bản sao số và các phương pháp phát hiện ung thư tiên tiến.

Trung tâm cũng đã trao hơn 100 học bổng cho sinh viên và kỹ sư trên khắp Việt Nam; triển khai các chương trình đào tạo cho nhà hoạch định chính sách, quan chức cấp cao của Việt Nam và Australia; hỗ trợ các nhà nghiên cứu trẻ, nghiên cứu sinh tiến sỹ và tổ chức hoạt động nâng cao năng lực với sự tham gia của chuyên gia, doanh nghiệp quốc tế.

Bên cạnh đó, AVSTC triển khai Giải thưởng Phụ nữ trong Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, hỗ trợ năng lực lãnh đạo của phụ nữ trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược, đồng thời đã vinh danh khoảng 40 nữ khoa học gia và sinh viên trên toàn Việt Nam.

Thu Giang