Đại diện Bộ Công Thương chia sẻ trải nghiệm 10 tháng sử dụng xăng E10

Trao đổi với Báo Điện tử Chính phủ, ông Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho biết, xăng E10 đã được bán thí điểm tại Hà Nội từ ngày 1/8/2025 và đến nay đã gần 10 tháng triển khai thực tế. Ngay khi PVOIL bắt đầu phân phối E10 trên địa bàn Hà Nội, ông là một trong những người chủ động tìm đến cây xăng đầu tiên để trải nghiệm loại nhiên liệu này.

Ông cho biết, thời điểm đó, PVOIL triển khai thí điểm E10 tại Hà Nội và Hải Phòng, trong khi Petrolimex thí điểm tại TPHCM rồi mở rộng ra Vũng Tàu. Bản thân ông còn xin danh sách các cây xăng bán E10 để thuận tiện sử dụng thường xuyên bởi ông muốn trực tiếp trải nghiệm để có đánh giá thực tế thay vì chỉ nghiên cứu trên lý thuyết.

"Tôi nghĩ rằng không có Chính phủ nào lại khuyến khích người dân sử dụng loại nhiên liệu gây ảnh hưởng tới tài sản của họ, kể cả với mục tiêu bảo vệ môi trường. Tài sản của người dân cũng là tài sản của xã hội", ông nói.

Sau gần 10 tháng sử dụng liên tục, ông Đào Duy Anh cho biết chưa ghi nhận sự khác biệt đáng kể nào so với khi dùng xăng khoáng RON95 trước đây. Thậm chí, khi vận hành trên cao tốc, ông cảm nhận xe tăng tốc khá tốt, độ "vọt" của xe nhanh hơn khi đạp ga.

Trong quá trình sử dụng, có thời điểm ông đi công tác dài ngày, xe để ở nhà khoảng 15, 20 ngày và dài nhất là 1,5 tháng không hoạt động thì khi sử dụng lại, xe vẫn khởi động bình thường. Tuy nhiên, với lần để lâu nhất 1,5 tháng và còn khoảng nửa bình xăng, tuy khởi động lại vẫn bình thường nhưng trong quá trình hoạt động, khi đạp ga có độ trễ nhẹ, không "bốc" đồng đều như khi sử dụng xe thường xuyên. Dù vậy, sau khi ông tiếp tục vận hành và đổ đầy bình nhiên liệu mới, hiện tượng này giảm đi rõ rệt và mất hẳn khi đổ đầy bình lần tiếp theo.

Theo ông Đào Duy Anh, hiện tượng phân lớp của xăng E10 là vấn đề đã được nhiều nước nghiên cứu. Thông tin từ các thử nghiệm quốc tế cho thấy phải sau khoảng 2 tháng, trong điều kiện để nhiên liệu tiếp xúc nhiều với không khí thì mới bắt đầu xuất hiện nguy cơ phân lớp. Vì vậy, các chuyên gia kỹ thuật khuyến cáo không nên để xe không hoạt động trong thời gian quá dài. Nếu ít sử dụng, khoảng 1-2 tuần nên khởi động hoặc vận hành xe một lần.

Trong trường hợp phải để xe nhiều tháng, có thể tháo bớt lượng nhiên liệu ở đáy bình trước khi sử dụng trở lại, bởi nếu xảy ra phân lớp thì phần chứa nhiều nước sẽ lắng xuống dưới.

Vì sao Việt Nam không sử dụng cùng lúc xăng sinh học và xăng khoáng?

Lý giải việc Việt Nam triển khai lộ trình sử dụng xăng E10 thay cho xăng khoáng từ ngày 1/6, ông Đào Duy Anh cho biết theo Quyết định số 53/2012/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành lộ trình áp dụng tỉ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống, lẽ ra việc chuyển đổi sang E10 phải được thực hiện từ cuối năm 2017. Cụ thể, từ ngày 1/12/2017, toàn bộ xăng không chì trên thị trường phải được phối trộn ethanol để trở thành xăng E10. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân, lộ trình này chưa thể triển khai đúng thời điểm.

Theo ông, việc chuyển sang xăng sinh học trước hết nhằm mục tiêu bảo vệ môi trường. Trung bình mỗi lít xăng khoáng khi đốt sẽ phát thải khoảng 2,3-2,5 kg CO2 ra môi trường. Trong khi đó, Việt Nam hiện tiêu thụ khoảng 10-12 triệu m3 xăng mỗi năm. Nếu phối trộn 10% etanol, lượng xăng khoáng có thể giảm khoảng 1 triệu m3, tương đương giảm phát thải khoảng 2,5 triệu tấn CO2 mỗi năm.

Bên cạnh yếu tố môi trường, việc triển khai E10 còn nhằm giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu. Hiện Việt Nam vẫn phải nhập khoảng 70% nhu cầu xăng dầu (40% dầu thô cho sản xuất và 30% xăng thành phẩm). Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới biến động mạnh, đặc biệt sau các xung đột tại Trung Đông, áp lực bảo đảm nguồn cung xăng dầu ngày càng lớn. Theo ông Đào Duy Anh, việc sử dụng E10 sẽ giúp giảm khoảng 10% lượng xăng khoáng nhập khẩu.

Về việc không duy trì song song xăng khoáng và xăng E10 như một số quốc gia, ông cho rằng mục tiêu của Việt Nam là chuyển đổi sang nhiên liệu xanh để bảo vệ môi trường, từng bước giảm lệ thuộc vào xăng khoáng, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia vì Việt Nam có tiềm năng lớn về nguyên liệu cho sản xuất etanol trong khi tỉ lệ nhập khẩu nhiên liệu có nguồn gốc hóa thạch rất lớn. Thậm chí, nếu điều kiện kỹ thuật cho phép, theo lộ trình quy định trong thông tư, Việt Nam có thể tiếp tục nghiên cứu nâng tỉ lệ phối trộn ethanol cao hơn E10 trong tương lai.

Doanh nghiệp sẽ bị xử lý nếu bán xăng không đạt chất lượng

Về kiểm soát chất lượng etanol và xăng E10, ông Đào Duy Anh cho biết, ngày 30/4/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Thông tư 19/2026/TT-BKHCN kèm theo QCVN 01:2026/BKHCN sửa đổi QCVN 01:2022/BKHCN tại Thông tư 16/2022/TT-BKHCN, trong đó quy định rất cụ thể về chất lượng xăng không chì, xăng E5 và E10. Theo ông, QCVN ban hành kèm thông tư là văn bản quy phạm pháp luật, do đó tất cả doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu đều bắt buộc phải tuân thủ. Nếu vi phạm, doanh nghiệp sẽ bị xử lý theo quy định pháp luật.

Ông Đào Duy Anh cho biết cơ chế kiểm soát chất lượng xăng dầu hiện được thực hiện theo hệ thống quản lý nhà nước và các quy định pháp luật hiện hành. Lực lượng quản lý thị trường tại địa phương sẽ phối hợp với cơ quan giám sát về tiêu chuẩn, chất lượng để lấy mẫu, kiểm tra chất lượng xăng dầu lưu thông trên thị trường.

"Nếu phát hiện không đúng quy chuẩn thì sẽ xử phạt, trường hợp nghiêm trọng có thể rút giấy phép hoặc xử lý theo quy định pháp luật", ông nói, đồng thời nhấn mạnh Bộ Công Thương sẽ xử lý rất nghiêm các trường hợp vi phạm đủ điều kiện thu hồi giấy phép kinh doanh.

Theo ông Đào Duy Anh, dù không thể khẳng định tuyệt đối sẽ không có vi phạm xảy ra nhưng hiện nay hệ thống pháp luật, quy chuẩn kỹ thuật và lực lượng thực thi đã được thiết lập đầy đủ để kiểm soát chất lượng xăng dầu đến tay người tiêu dùng.

Anh Thơ