Đề xuất tiêu chí hàng dự trữ chiến lược
(Chinhphu.vn) - Bộ Tài chính đang dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Dự trữ quốc gia về quản lý, sử dụng hàng dự trữ chiến lược. Trong đó, Bộ đề xuất tiêu chí hàng dự trữ chiến lược.

Bộ Tài chính đề xuất tiêu chí hàng dự trữ chiến lược
Về tiêu chí hàng dự trữ chiến lược, Bộ Tài chính cho biết, theo quy định tại khoản 2 Điều 7 Luật Dự trữ quốc gia, hàng dự trữ chiến lược đáp ứng một trong các tiêu chí sau đây:
"a) Hàng dự trữ quốc gia;
b) Bảo đảm yêu cầu về chiến lược an ninh kinh tế, an ninh tài chính, an ninh năng lượng, an ninh lương thực, an sinh xã hội;
c) Phục vụ chiến lược về quốc phòng, an ninh, đối ngoại;
Hàng dự trữ chiến lược là vật tư, thiết bị, hàng hóa; tài nguyên; khoáng sản chiến lược, quan trọng; năng lượng quốc gia; sản phẩm công nghệ cao do Nhà nước quản lý để thực hiện mục tiêu dự trữ quốc gia quy định tại khoản 2 Điều 2 Luật Dự trữ quốc gia (Khoản 2 Điều 2 Luật Dự trữ quốc gia: Huy động, khai thác, sử dụng có hiệu quả các nguồn lực của nền kinh tế để thực hiện tự chủ chiến lược quốc gia; là công cụ điều tiết thị trường để bảo đảm nền kinh tế vận hành ổn định, hiệu quả theo quy luật thị trường và định hướng xã hội chủ nghĩa.).
d) Phục vụ nhu cầu thiết yếu về kinh tế - xã hội; giống cây trồng, vật nuôi, thuốc, thiết bị y tế, sản phẩm khoa học, công nghệ, công nghệ cao phục vụ mục tiêu dự trữ quốc gia;
đ) Đáp ứng tiêu chí khác theo quy định của Chính phủ".
Theo đó, ngoài các tiêu chí quy định tại điểm a, điểm b, điểm c và điểm d nêu trên thì Chính phủ được giao quy định các tiêu chí khác để hình thành hàng dự trữ chiến lược.
Trên cơ sở tổng hợp ý kiến của các Bộ, cơ quan, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và các Tập đoàn, Tổng Công ty, Doanh nghiệp Nhà nước, Bộ Tài chính đề xuất quy định các tiêu chí như sau:
"1. Có nguồn cung hạn chế, phụ thuộc vào nguồn cung từ nước ngoài hoặc có nguy cơ bị gián đoạn trong trường hợp xảy ra tình huống bất thường, khủng hoảng;
2. Có tính đặc thù, chuyên dùng, yêu cầu kỹ thuật cao, phải bảo đảm tính đồng bộ và không có khả năng thay thế trên thị trường trong nước;
3. Là tài nguyên khoáng sản chiến lược, quan trọng đối với các ngành công nghiệp nền tảng, công nghệ cao, năng lượng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh hoặc có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh"
Việc đề xuất các tiêu chí nêu trên bảo đảm các nguyên tắc:
Đáp ứng mục tiêu dự trữ quốc gia quy định tại khoản 2 Điều 2 Luật Dự trữ quốc gia "Huy động, khai thác, sử dụng có hiệu quả các nguồn lực của nền kinh tế để thực hiện tự chủ chiến lược quốc gia; là công cụ điều tiết thị trường để bảo đảm nền kinh tế vận hành ổn định, hiệu quả theo quy luật thị trường và định hướng xã hội chủ nghĩa".
Bảo đảm không trùng lặp với các tiêu chí hàng dự trữ chiến lược đã được quy định tại điểm a, điểm b, điểm c và điểm d khoản 2 Điều 7 Luật Dự trữ quốc gia.
Hàng hóa có mức độ rủi ro về nguồn cung, dễ bị tác động bởi các biến động kinh tế, chính trị, địa chính trị, thiên tai, dịch bệnh, xung đột hoặc các tình huống khẩn cấp khác. Việc đưa các loại hàng hóa này vào dự trữ chiến lược nhằm tạo nguồn dự trữ cần thiết, nâng cao khả năng chủ động của Nhà nước trong bảo đảm nguồn cung, hạn chế phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài, duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống nhân dân, góp phần bảo đảm quốc phòng, an ninh, ổn định kinh tế vĩ mô và an ninh kinh tế.
Các vật tư, thiết bị, hàng hóa có tính đặc thù, chuyên dùng, yêu cầu kỹ thuật cao, phải bảo đảm tính đồng bộ và không có khả năng thay thế trên thị trường trong nước. Việc thiếu hụt các loại hàng hóa này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận hành, duy trì hoạt động của hệ thống, phương tiện, thiết bị chuyên dụng.
Tài nguyên khoáng sản quan trọng bảo đảm an ninh nguyên liệu, giảm thiểu nguy cơ gián đoạn nguồn cung, nâng cao khả năng tự chủ và sức chống chịu của nền kinh tế; đồng thời bảo đảm nguồn lực cần thiết cho các ngành, lĩnh vực có vai trò quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh trong trường hợp thị trường có biến động lớn hoặc xảy ra tình huống bất thường, khủng hoảng.
Danh mục hàng dự trữ chiến lược
Tại dự thảo, Bộ Tài chính đề xuất danh mục và phân công cơ quan quản lý hàng dự trữ chiến lược.
Cụ thể: I- Vật tư, thiết bị, hàng hóa chiến lược phục vụ nhiệm vụ quốc phòng (Bộ Quốc phòng quản lý), II- Vật tư, thiết bị, hàng hóa chiến lược phục vụ nhiệm vụ quốc phòng (Bộ Công an quản lý); III- Lương thực và thực phẩm, vật tư thiết yếu (Bộ Tài chính quản lý); IV- Nhiên liệu; năng lượng; hóa chất (Bộ Công Thương quản lý); V- Tài nguyên, khoáng sản chiến lược, quan trọng; giống cây trồng, vật nuôi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý); VI- Dược phẩm, vật tư y tế; thiết bị y tế; sản phẩm công nghệ y – sinh học tiên tiến (Bộ Y tế quản lý); VII- Chip bán dẫn, sản phẩm công nghệ cao, công nghệ chiến lược (Bộ Khoa học và Công nghệ quản lý); VIII- Sản phẩm nông, lâm, thủy sản; vật tư, thiết bị, hàng hóa có tác động đến sản xuất, đời sống nhân dân trong khu vực, địa bản quản lý; tài nguyên khoáng sản quan trọng (Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quản lý).
Theo dự thảo, trường hợp cần sửa đổi, bổ sung Danh mục hàng dự trữ chiến lược và điều chỉnh phân công cơ quan quản lý hàng dự trữ chiến lược, Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quản lý hàng dự trữ chiến lược đề xuất gửi Bộ Tài chính tổng hợp, trình Chính phủ xem xét, quyết định. Nội dung đề xuất bao gồm:
Trường hợp đề xuất sửa đổi, bổ sung Danh mục hàng dự trữ chiến lược gồm các nội dung: Cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý; sự cần thiết sửa đổi, bổ sung Danh mục hàng dự trữ chiến lược; thực trạng công tác quản lý, sử dụng hàng dự trữ chiến lược; đề xuất cơ chế quản lý, sử dụng, dự kiến đơn vị tham gia dự trữ chiến lược; sửa đổi, bổ sung Danh mục hàng dự trữ chiến lược; giải pháp tổ chức triển khai thực hiện; nguồn kinh phí thực hiện.
Trường hợp điều chỉnh phân công quản lý hàng dự trữ chiến lược, Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đang quản lý hàng dự trữ chiến lược tổng hợp ý kiến Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh dự kiến phân công quản lý hàng dự trữ chiến lược gồm các nội dung: Thực trạng công tác quản lý, sử dụng hàng dự trữ chiến lược đang được phân công quản lý; sự cần thiết, đề xuất điều chỉnh phân công quản lý Danh mục hàng dự trữ chiến lược; giải pháp tổ chức triển khai thực hiện; nguồn kinh phí thực hiện.
Chính sách ưu đãi, hỗ trợ tham gia dự trữ chiến lược
Dự thảo nêu rõ, chính sách ưu đãi về thuế thực hiện theo quy định của pháp luật về thuế. Khoản chênh lệch về doanh thu, các khoản chi phí trong quá trình thực hiện xuất có hoàn trả được giảm trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.
Được nhà nước hỗ trợ một phần lãi suất đối với lãi suất khoản vay thực tế sử dụng tham gia dự trữ chiến lược, mức hỗ trợ không vượt quá mức lãi suất cho vay của Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam và không hỗ trợ lãi suất đối với dư nợ quá hạn, lãi phạt, khoản vay đảo nợ.
Được hỗ trợ từ ngân sách nhà nước các chi phí liên quan đến hoạt động quản lý, bảo quản, nhập, xuất, kiểm định, bảo hiểm hàng dự trữ chiến lược theo hợp đồng ký kết.
Được ưu tiên giao đất, cho thuê đất để xây dựng kho dự trữ quốc gia.
Mời bạn đọc xem toàn văn dự thảo và góp ý tại đây./.