In bài viết

Diện tích tăng thêm so với Giấy chứng nhận, xử lý thế nào?

(Chinhphu.vn) - Gia đình ông Nguyễn An (Đà Nẵng) khai hoang, sử dụng ổn định và xây dựng nhà ở trên thửa đất từ năm 1996 đến nay, không có tranh chấp.

17/07/2026 13:06

Năm 2003, Nhà nước cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với diện tích 200 m² đất ở theo hạn mức. Trên Giấy chứng nhận có ghi chú phần diện tích còn lại là "đất trống cùng thửa".

Qua các giai đoạn đo đạc, lập bản đồ và cơ sở dữ liệu địa chính, thửa đất được thể hiện như sau: Theo bản đồ 64/CP đã được duyệt, thửa đất thuộc loại đất hoang đồi; theo bản đồ 60/CP (chưa được duyệt), diện tích gia đình ông An quản lý, sử dụng khoảng 2.500 m²; theo cơ sở dữ liệu địa chính được duyệt năm 2013, diện tích sử dụng thể hiện khoảng 3.500 m².

Hiện nay, theo quy hoạch phân khu chi tiết, khoảng 2.500 m² phù hợp quy hoạch đất ở; phần diện tích còn lại quy hoạch đất lâm nghiệp và đất giáo dục.

Nay gia đình ông An có nhu cầu đăng ký, cấp Giấy chứng nhận đối với phần diện tích đất trồng cây lâu năm tăng thêm so với Giấy chứng nhận đã cấp trước đây.

Ông An hỏi, diện tích đất trồng cây lâu năm tăng thêm nêu trên được thực hiện theo thủ tục cấp đổi, xác định tăng diện tích trên Giấy chứng nhận đã cấp; hay phải tách thửa và cấp Giấy chứng nhận mới riêng biệt?

Trường hợp sử dụng đất ổn định từ năm 1996 đến nay, đã được thể hiện qua các thời kỳ bản đồ và cơ sở dữ liệu địa chính, thì khi đăng ký cấp Giấy chứng nhận phần diện tích tăng thêm có bị xử phạt vi phạm hành chính hay không?

Phần diện tích đất trồng cây lâu năm nêu trên có được xác định là đất vườn cùng thửa đất ở, có nguồn gốc sử dụng ổn định cùng khuôn viên nhà ở hay không?

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời vấn đề này như sau:

Nội dung phản ánh của ông là vụ việc cụ thể thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương và cần căn cứ vào hồ sơ lưu trữ, các quy định cụ thể địa phương đã ban hành theo thẩm quyền để thi hành Luật Đất đai để xem xét, giải quyết; do đó, Bộ không có cơ sở để trả lời cụ thể. Bộ Nông nghiệp và Môi trường xin nêu một số nguyên tắc như sau:

Về phần diện tích tăng thêm so với Giấy chứng nhận đã cấp

Theo nội dung ông trình bày thì thửa đất ông đang sử dụng thuộc trường hợp được cấp Giấy chứng nhận đối với một phần diện tích của thửa đất, phần còn lại của thửa đất chưa được cấp Giấy chứng nhận.

Tại khoản 6 Điều 12 Nghị định số 49/2026/NĐ-CP bổ sung khoản 4 vào Điều 24 Nghị định số 101/2024/NĐ-CP đã quy định:

"4. Trường hợp hộ gia đình, cá nhân đã được cấp Giấy chứng nhận đối với một phần diện tích của thửa đất, phần diện tích còn lại chưa đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận theo quy định của pháp luật tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận trước đây mà nay đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất thì được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất".

Tại khoản 42 Điều 3 Luật Đất đai đã quy định: "42. Thửa đất là phần diện tích đất được giới hạn bởi ranh giới mô tả trên hồ sơ địa chính hoặc được xác định trên thực địa".

Căn cứ theo quy định nêu trên, trường hợp thửa đất (bao gồm cả phần chưa được cấp Giấy chứng nhận) được thể hiện trong hồ sơ địa chính thì phần diện tích chưa được cấp Giấy chứng nhận nếu đủ điều kiện thì thực hiện việc cấp Giấy chứng nhận cho toàn bộ diện tích của thửa đất.

Về nội dung xử phạt vi phạm hành chính

Việc xử phạt vi phạm hành chính về đất đai cần phải căn cứ vào hành vi vi phạm của người sử dụng đất.

Trường hợp cơ quan có thẩm quyền có cơ sở để xác định diện tích đất tăng thêm là do lấn, chiếm đất đai thì thuộc hành vi bị xử phạt theo quy định tại Nghị định số 123/2024/NĐ-CP ngày 04/10/2024 của Chính phủ quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực đất đai.

Về nội dung phần diện tích đất cây lâu năm nêu trên có được xác định là đất vườn cùng thửa đất ở

Việc xác định loại đất, diện tích khi cấp Giấy chứng nhận cho từng thửa đất được căn cứ vào từng trường hợp sử dụng đất cụ thể.

Trường hợp phần diện tích đất còn lại của thửa đất không được công nhận là đất ở theo quy định tại các Điều 137, 138, 140 và 141 Luật Đất đai thì được xác định theo hiện trạng đang sử dụng đất.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường xin thông tin để ông biết và liên hệ với cơ quan có thẩm quyền tại địa phương để được hướng dẫn thực hiện theo quy định của pháp luật.

Chinhphu.vn