Kho bạc số hóa thanh toán, cắt giảm tới 84% hồ sơ thủ tục

Giảm hồ sơ, rút ngắn thời gian thanh toán

Kho bạc Nhà nước (KBNN) đang đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa hoạt động thanh toán đối với cả vốn đầu tư công và chi thường xuyên. Trọng tâm là giảm thành phần hồ sơ, rút ngắn thời gian xử lý, mở rộng dịch vụ công trực tuyến và từng bước điện tử hóa toàn bộ quy trình.

Đối với thanh toán vốn đầu tư công, KBNN tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin nhằm đưa nguồn vốn đến các dự án, công trình kịp thời, đồng thời giảm chi phí và thời gian giao dịch cho chủ đầu tư, Ban Quản lý dự án.

Việc kết nối điện tử giữa KBNN với chủ đầu tư, Ban Quản lý dự án được thực hiện thông qua dịch vụ công trực tuyến và hệ thống quản lý thông tin ngân sách và kho bạc (TABMIS).

Một trong những thay đổi đáng chú ý là các quy định về quản lý, thanh toán và quyết toán dự án sử dụng vốn đầu tư công được hoàn thiện theo hướng đơn giản hóa thủ tục, tăng phân quyền cho chủ đầu tư.

Nhiều thành phần hồ sơ như hợp đồng, dự toán, phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng được thay thế bằng bảng tổng hợp thông tin; một số chỉ tiêu, giấy tờ cũng được lược bỏ.

Hiện nay, các khoản chi ngân sách nhà nước, trừ trường hợp thuộc phạm vi bí mật nhà nước phải giao dịch trực tiếp theo quy định, đều có thể thực hiện trực tuyến toàn trình, từ nộp hồ sơ đến nhận kết quả.

Chủ đầu tư và Ban Quản lý dự án có thể gửi hồ sơ thanh toán không giới hạn về thời gian, vị trí địa lý và theo dõi toàn bộ quá trình xử lý trên hệ thống.

Trong vòng 8 giờ làm việc, KBNN thông báo chấp nhận hồ sơ hợp lệ hoặc yêu cầu chỉnh sửa. Thời gian xử lý hồ sơ tối đa là 2 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, giảm 1 ngày so với trước đây. Riêng các khoản tạm ứng được xử lý trong 1 ngày làm việc.

Chi thường xuyên cắt giảm 84% giấy tờ

Cải cách mạnh mẽ hơn được triển khai đối với thanh toán chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước.

Theo Nghị định 347/2025/NĐ-CP, 21 trong tổng số 25 loại giấy tờ trong thủ tục thanh toán chi thường xuyên được cắt giảm, tương đương 84%.

Các giấy tờ còn lại chủ yếu gồm văn bản phê duyệt dự toán, chứng từ chuyển tiền, giấy đề nghị thanh toán tạm ứng và danh sách thanh toán trong một số trường hợp đặc thù.

Theo quy định, KBNN thực hiện thanh toán theo đề nghị của đơn vị giao dịch khi khoản chi nằm trong dự toán được cấp có thẩm quyền giao và bảo đảm đúng quy định của Luật Ngân sách nhà nước năm 2025.

Đơn vị sử dụng ngân sách chịu trách nhiệm về tính hợp pháp, chính xác của hồ sơ và việc quản lý, sử dụng kinh phí.

Việc tinh giản hồ sơ giúp thời gian giải quyết thủ tục thanh toán chi thường xuyên giảm từ 2 ngày xuống còn 1 ngày làm việc kể từ khi KBNN nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

KBNN cũng chuẩn hóa quy trình tiếp nhận, xử lý và luân chuyển hồ sơ, chứng từ theo mô hình KBNN hai cấp. Các bước xử lý được quy định rõ cho từng vị trí, gắn với các ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình thanh toán.

Hồ sơ, chứng từ hiện được thực hiện qua dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4. Đơn vị sử dụng ngân sách không phải trực tiếp đến KBNN mà có thể gửi hồ sơ điện tử, nhận kết quả và tra cứu trạng thái xử lý trên hệ thống.

Việc chuẩn hóa quy trình cũng giúp tăng khả năng giám sát, hạn chế nguy cơ phát sinh tiêu cực, nhũng nhiễu trong giải quyết thủ tục hành chính.

Hướng tới thanh toán tự động, điện tử toàn trình

Cùng với cải cách thủ tục, KBNN đang đẩy mạnh tự động hóa hoạt động thanh toán và chi trả.

Ngày 24/7/2026, KBNN ban hành Quyết định 4983/QĐ-KBNN về quy trình thanh toán, chi trả cho cá nhân qua tài khoản và trao đổi danh sách thanh toán qua Cổng trao đổi dữ liệu.

KBNN đã ký thỏa thuận với 6 ngân hàng thương mại gồm VietinBank, Vietcombank, BIDV, Agribank, LPBank và MB; trong đó việc triển khai trên diện rộng đang được thực hiện với VietinBank, Vietcombank, BIDV và Agribank.

Theo quy trình mới, ngân hàng có thể tự động tiếp nhận danh sách thanh toán đã được KBNN xác nhận, giúp việc chi trả nhanh hơn và giảm các khâu xử lý thủ công.

Hệ thống cũng tự động kiểm tra định dạng số tiền, đối chiếu số liệu chi tiết với tổng số trên chứng từ và phát hiện những sai lệch trong hồ sơ thanh toán.

Dữ liệu trao đổi giữa KBNN và ngân hàng thương mại được mã hóa, ký số tự động nhằm bảo đảm an toàn thông tin.

Thời gian tới, KBNN tiếp tục chuyển đổi số hoạt động thanh toán, trong đó trọng tâm là xây dựng hệ thống Thông tin ngân sách và kế toán nhà nước số (VDBAS).

Mục tiêu là điện tử hóa toàn bộ quy trình thanh toán, tự động kiểm tra giá trị các lần chi, mức tạm ứng, dự toán và hạn chế tình trạng trùng lặp chứng từ.

Việc đồng thời cắt giảm thủ tục, rút ngắn thời gian xử lý và ứng dụng công nghệ đang từng bước thay đổi phương thức giao dịch với KBNN, hướng tới nền quản lý ngân sách hiện đại, minh bạch và giảm tối đa thủ tục cho đơn vị sử dụng ngân sách.

Anh Minh