Mừng Đảng, mừng Xuân: Gìn giữ giá trị – Khát vọng vươn xa

Đây là một sự kiện có ý nghĩa đặc biệt trong chuỗi hoạt động trưng bày những thành tựu nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Việc tổ chức các trưng bày chuyên đề tại trụ sở Viện Hàn lâm được triển khai trên cơ sở Đề án "Trưng bày thành tựu, nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn theo chủ đề của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam", với định hướng xây dựng một không gian học thuật mở, trang trọng, có khả năng kết nối và lan tỏa tri thức tới toàn thể cán bộ trong hệ thống Viện Hàn lâm và đông đảo công chúng.

Trưng bày do Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam và Viện Nghiên cứu Hán Nôm đồng chủ trì đã tái hiện một không gian Tết đậm đà bản sắc dân tộc qua hệ thống hiện vật, tư liệu, tranh dân gian, trang phục truyền thống, thư pháp cùng nhiều hoạt động trải nghiệm như in tranh Đông Hồ, viết chữ đầu xuân, trình diễn nghệ thuật dân gian.

Không gian ấy vừa gợi nhớ ký ức văn hóa truyền thống, vừa tạo nên sự giao thoa sinh động giữa nghiên cứu hàn lâm và đời sống đương đại.

Cùng với việc tái hiện không khí Tết cổ truyền, trưng bày còn giới thiệu những thành tựu tiêu biểu, nổi bật của hai đơn vị trong việc gắn kết bảo tồn di sản với phát triển tri thức hiện đại. Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò là thiết chế văn hóa – khoa học hàng đầu trong nghiên cứu, sưu tầm, trưng bày và giáo dục di sản các tộc người, thúc đẩy đối thoại văn hóa trong nước và quốc tế. 

Trong khi đó, Viện Nghiên cứu Hán Nôm đã sưu tầm, lưu trữ khối lượng tư liệu đồ sộ; đẩy mạnh phiên dịch, xuất bản, số hóa và xây dựng cơ sở dữ liệu, cung cấp nền tảng khoa học quan trọng cho nghiên cứu lịch sử, văn hóa và hoạch định chính sách.

Thông qua lăng kính nghiên cứu dân tộc học, nhân học bảo tàng và Hán Nôm, trưng bày làm nổi bật sự đa dạng văn hóa của các dân tộc Việt Nam, đồng thời khẳng định giá trị bền vững của di sản như một nền tảng tinh thần và nguồn lực nội sinh cho phát triển. Di sản, trong cách tiếp cận của khoa học xã hội và nhân văn, không chỉ là ký ức của quá khứ mà còn là vốn quý để kiến tạo tương lai, nuôi dưỡng bản sắc và củng cố sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.

Bên cạnh hai đơn vị đồng chủ trì, sự tham gia của nhiều viện chuyên ngành đã góp phần tạo nên chiều sâu học thuật cho trưng bày. Viện Sử học với các công trình nghiên cứu làm sáng tỏ tiến trình dựng nước – giữ nước, củng cố nền tảng nhận thức lịch sử và cung cấp luận cứ khoa học cho bảo vệ chủ quyền, hoạch định chính sách. Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới kết nối lý luận với thực tiễn phát triển, định hướng hội nhập, tăng trưởng xanh, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Viện Khảo cổ học gắn nghiên cứu cơ bản với ứng dụng, giải mã và lan tỏa giá trị di sản từ văn hóa Đông Sơn đến Hoàng thành Thăng Long. Viện Thông tin Khoa học xã hội giữ vai trò tích hợp, phổ biến và chuyển giao tri thức, thể hiện qua các công trình đạt Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước, hệ thống tạp chí và công bố quốc tế, đồng thời cung cấp luận cứ khoa học cho các nghị quyết chiến lược.

Phát biểu tại lễ khai mạc, GS.TS Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động, sáng tạo, tinh thần làm việc nghiêm túc của tập thể lãnh đạo, viên chức và người lao động các đơn vị. 

Theo GS.TS Lê Văn Lợi, trưng bày đã kiến tạo một không gian vừa hàn lâm, vừa gần gũi; vừa trang trọng, vừa giàu cảm xúc trong những ngày đầu xuân năm mới.

Nhân dịp này, lãnh đạo Viện Hàn lâm cũng bày tỏ sự tri ân sâu sắc tới các thế hệ lãnh đạo, viên chức và người lao động qua nhiều thời kỳ đã dày công gìn giữ, sưu tầm, nghiên cứu, bảo tồn và phát huy các giá trị di sản văn hóa dân tộc. Chính sự tích lũy tri thức bền bỉ qua nhiều thế hệ đã giúp Viện Hàn lâm khẳng định vị thế là trung tâm nghiên cứu, lưu giữ và lan tỏa tri thức hàng đầu của quốc gia.

Thu Giang