Thành phố Đồng Nai sẽ tạo ra cực tăng trưởng mới cho quốc gia

Sáng 22/4, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc thành lập TP. Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Nhiều ý kiến đại biểu bày tỏ sự đồng thuận cao, cho rằng đây là bước đi quan trọng nhằm mở rộng không gian phát triển, tạo động lực mới cho khu vực Đông Nam Bộ và cả nước.

Mở rộng dư địa, tạo động lực phát triển mới

Tại phiên thảo luận, đa số đại biểu Quốc hội ủng hộ chủ trương thành lập TP. Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Theo các đại biểu, việc nâng cấp đơn vị hành chính này không chỉ phù hợp với yêu cầu phát triển mà còn tạo thêm dư địa, động lực để địa phương bứt phá trong giai đoạn tới.

Sau khi được Quốc hội thông qua, Đồng Nai sẽ trở thành thành phố thứ bảy trực thuộc Trung ương, cùng với Hà Nội, TPHCM, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ và Huế. Đây được đánh giá là dấu mốc có ý nghĩa chính trị, kinh tế sâu sắc, thể hiện quyết tâm tổ chức lại không gian phát triển quốc gia theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.

Nhiều đại biểu nhận định Đồng Nai là địa phương phát triển năng động, đặc biệt sau khi sáp nhập với tỉnh Bình Phước. Hiện quy mô kinh tế của Đồng Nai đứng thứ tư cả nước, chỉ sau TPHCM, Hà Nội và Hải Phòng. Việc hợp nhất hai tỉnh và hình thành thành phố trực thuộc Trung ương sẽ tạo thêm nguồn lực, dư địa phát triển mới.

Khẳng định tính cần thiết và khả thi của đề án, các đại biểu cho rằng Đồng Nai đã đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn theo quy định. Dự kiến, nếu được Quốc hội thông qua, việc thành lập TP. Đồng Nai sẽ có hiệu lực từ ngày 30/4/2026.

Đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Trị) nhấn mạnh, đây là bước đi chiến lược nhằm hiện thực hóa chủ trương của Bộ Chính trị. Theo đại biểu, sau khi sáp nhập với Bình Phước, Đồng Nai có quy mô dân số hơn 4,4 triệu người, diện tích trên 12.700 km², vượt trội so với quy định hiện hành. Địa phương hiện có 95 đơn vị cấp xã, phường, tỉ lệ đô thị hóa cao, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực và khả năng tự chủ ngân sách tốt, sẵn sàng cho một vị thế phát triển mới.

Đại biểu Nguyễn Thị Thủy (đoàn Thái Nguyên) cho biết, không chỉ Đồng Nai là “thủ phủ công nghiệp” với tốc độ phát triển cao, mà Bình Phước trước khi sáp nhập cũng nằm trong nhóm địa phương tăng trưởng nhanh của cả nước. Sau khi hợp nhất, khu vực Bình Phước (cũ) sẽ trở thành động lực mới, bổ sung dư địa phát triển cho Đồng Nai.

Khi trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, Đồng Nai sẽ có điều kiện thuận lợi để phát huy vai trò cửa ngõ, trung tâm kinh tế-văn hóa của vùng, đồng thời cùng với TPHCM tạo thành cực tăng trưởng quan trọng, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của cả nước.

"Đồng Nai không chỉ là tỉnh có kinh tế phát triển mạnh mà còn hội tụ đầy đủ các điều kiện để trở thành cực tăng trưởng mới. Kết quả này là khát vọng, sự quyết tâm, tâm thế chuẩn bị từ rất lâu của các thế hệ lãnh đạo, cán bộ, nhân dân. Đây là sự phấn đấu bền bỉ, sẵn sàng nhận trách nhiệm của Đồng Nai để trở thành cực tăng trưởng mới, dẫn dắt kinh tế của cả nước", đại biểu Nguyễn Thị Thủy nhấn mạnh.

Sớm ban hành cơ chế, chính sách đặc thù đủ mạnh

Bên cạnh sự đồng thuận cao, các đại biểu cũng cho rằng việc xây dựng một mô hình phát triển đủ sức lan tỏa cho cả vùng là thách thức không nhỏ. Do đó, để Đồng Nai thực sự trở thành động lực mới của vùng Đông Nam Bộ, cần sớm có các cơ chế, chính sách đặc thù đủ mạnh.

Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh (đoàn Lâm Đồng) đề nghị Chính phủ sớm nghiên cứu, trình Quốc hội ban hành các cơ chế đặc thù đủ mạnh cho Đồng Nai, đặc biệt trong các lĩnh vực tài chính-ngân sách, thu hút đầu tư và quản lý đất đai. Theo đại biểu, nếu không có cơ chế vượt trội, địa phương sẽ khó phát huy hết tiềm năng, lợi thế.

Đại biểu cũng đề nghị đẩy mạnh liên kết phát triển vùng giữa Đồng Nai với TPHCM và các tỉnh Tây Nguyên thông qua các cơ chế phối hợp cụ thể, khả thi. Trong đó, việc đẩy nhanh các dự án hạ tầng trọng điểm như cao tốc Dầu Giây-Liên Khương sẽ góp phần hiện thực hóa vai trò cửa ngõ kết nối của Đồng Nai.

Bên cạnh đó, đại biểu lưu ý cần đặc biệt quan tâm đến chính sách đối với người dân trong quá trình chuyển đổi từ khu vực nông thôn sang đô thị, nhất là đào tạo lại lao động, tạo việc làm bền vững và bảo đảm an sinh xã hội. Mục tiêu cuối cùng của phát triển không chỉ là tăng trưởng kinh tế mà còn là nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Đại biểu cũng đề xuất Đồng Nai phối hợp với các bộ, ngành để sớm triển khai Trung tâm nghiên cứu khoa học công nghệ hạt nhân, qua đó nâng cao năng lực khoa học-công nghệ và tạo nền tảng phát triển lâu dài.

Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Chính phủ sẽ tiếp thu đầy đủ ý kiến đại biểu, đồng thời phối hợp chặt chẽ để triển khai các nội dung liên quan.

Chính phủ sẽ chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương khẩn trương thực hiện các nhiệm vụ thuộc thẩm quyền, đồng thời xây dựng các đề án cần thiết để trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Đối với các cơ chế, chính sách đặc thù vượt trội cho TP. Đồng Nai, Chính phủ sẽ tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện và trình Quốc hội xem xét vào thời điểm phù hợp, nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất để Đồng Nai phát triển nhanh và bền vững trong thời gian tới.

Thu Giang