Tháo gỡ các điểm nghẽn trong xã hội hóa giáo dục
(Chinhphu.vn) - Các Bộ ngành, địa phương cần tập trung hoàn thiện đồng bộ khung khổ pháp lý, tháo gỡ điểm nghẽn đất đai và tài sản công, bảo đảm nguồn lực tài chính... để tạo đột phá thúc đẩy xã hội hóa giáo dục.

Tháo gỡ các điểm nghẽn trong xã hội hóa giáo dục
Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo số 519/TB-VPCP kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu tại cuộc họp về tháo gỡ các điểm nghẽn trong xã hội hóa giáo dục, làm việc, đối thoại với một số doanh nghiệp trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.
Thông báo nêu: Thời gian qua, công tác xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo đã có những bước phát triển mạnh mẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo. Tuy nhiên, kết quả thu hút nguồn lực xã hội chưa tương xứng với tiềm năng; một số chủ trương của Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22 tháng 8 năm 2025 của Bộ Chính trị liên quan đến đất đai, thuế, tín dụng chưa được thể chế hóa đầy đủ; việc triển khai thực hiện ở các bộ, cơ quan, địa phương còn hạn chế, bất cập.
Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ luôn nhất quán chủ trương đẩy mạnh, khuyến khích xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục nhằm huy động nguồn lực, kinh nghiệm, trí tuệ, công nghệ và năng lực quản trị của xã hội để cùng Nhà nước phát triển sự nghiệp giáo dục, đào tạo; trong đó Nhà nước giữ vai trò chủ đạo, giáo dục công lập là trụ cột, giáo dục ngoài công lập là thành phần quan trọng của hệ thống giáo dục quốc dân. Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ tập trung chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương chú trọng rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo điều kiện thuận lợi hỗ trợ các doanh nghiệp đầu tư phát triển ổn định, lâu dài trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo; đồng thời đặt ra yêu cầu các doanh nghiệp, các nhà đầu tư, các cơ sở giáo dục phải cam kết chất lượng đào tạo và trách nhiệm xã hội theo quy định.
Để tháo gỡ những điểm nghẽn, các rào cản và quán triệt thực hiện nghiêm quan điểm tạo đột phá thúc đẩy xã hội hóa giáo dục đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền được giao tổng hợp, rà soát, trả lời bằng văn bản đối với các đề xuất, kiến nghị về khó khăn, vướng mắc của các doanh nghiệp, tập đoàn, đơn vị đầu tư trong lĩnh vực giáo dục; tập trung thực hiện các giải pháp phù hợp, hiệu quả, tăng cường huy động các nguồn lực đầu tư của doanh nghiệp trong và ngoài nước cho phát triển giáo dục và đào tạo.
Rà soát và hoàn thiện đồng bộ khung khổ pháp lý
Trong đó, Phó Thủ tướng yêu cầu phải rà soát và hoàn thiện đồng bộ khung khổ pháp lý. Các bộ, cơ quan liên quan rà soát, sửa đổi các quy định về xã hội hóa giáo dục, đặc biệt là lĩnh vực đất đai, quy hoạch, xây dựng, thuế, đầu tư và tín dụng, bảo đảm đồng bộ, khả thi, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tiếp thu, hoàn thiện Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp; Bộ Xây dựng chủ trì tiếp thu, hoàn thiện Dự án Luật Nhà ở (sửa đổi); trong đó nghiên cứu đầy đủ, tiếp thu hợp lý các ý kiến của các Bộ, cơ quan liên quan, các địa phương, doanh nghiệp đối với các nội dung liên quan nhằm tháo gỡ các nút thắt về xã hội hóa giáo dục như kiến nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổng hợp, đề xuất và ý kiến của các doanh nghiệp tại cuộc họp.
Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan xây dựng Nghị định quy định chính sách khuyến khích xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo; trình Chính phủ trong quý I năm 2027.
Ưu tiên dành quỹ đất sạch, cho phép chuyển đổi linh hoạt mục đích sử dụng sang đất giáo dục
Về tháo gỡ điểm nghẽn đất đai và tài sản công, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tiếp thu, hoàn thiện hồ sơ trình Dự án Luật Đất đai (sửa đổi); tiếp tục rà soát các quy định pháp luật đất đai để thể chế hóa đầy đủ các chủ trương tại Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22 tháng 8 năm 2025 của Bộ Chính trị; yêu cầu cụ thể hóa các chính sách ưu tiên dành quỹ đất sạch, cho phép chuyển đổi linh hoạt mục đích sử dụng sang đất giáo dục; bảo đảm quy định pháp luật đất đai không làm hạn chế các cơ chế đặc thù, vượt trội đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 248/2025/QH15 ngày 10 tháng 12 năm 2025 của Quốc hội; kịp thời rà soát, hướng dẫn các địa phương thực hiện quy định về trình tự, thủ tục giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất rút gọn đối với các dự án đầu tư trung hạn trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo theo Nghị quyết số 248/2025/QH15.
Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tập trung rà soát, bố trí quỹ đất sạch, tích hợp nhu cầu phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục vào quy hoạch sử dụng đất; rà soát nhu cầu trường lớp trên địa bàn, quỹ đất giáo dục, nhà đất công dôi dư và danh mục các dự án cần thu hút đầu tư, công khai thông tin thu hút doanh nghiệp đầu tư; tiếp tục chỉ đạo cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp, nhà đầu tư tham gia vào lĩnh vực giáo dục và đào tạo; chủ động tháo gỡ các rào cản liên ngành, giải quyết dứt điểm các vướng mắc về thủ tục hành chính cho nhà đầu tư.
Rà soát, ban hành chính sách ưu đãi đột phá về thuế; không thu tiền sử dụng đất, giảm tiền thuê đất... đối với cơ sở giáo dục trong nước
Về bảo đảm nguồn lực tài chính và định vị chiến lược đầu tư, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo bố trí ngân sách nhà nước cho giáo dục và đào tạo bảo đảm các tỷ lệ chi theo Nghị quyết số 71-NQ/TW (trong đó, chi đầu tư phát triển tối thiểu 5% và chi cho giáo dục đại học tối thiểu 3% tổng chi ngân sách nhà nước), làm nguồn vốn "mồi" hiệu quả thu hút vốn đối ứng xã hội hóa và FDI; rà soát, ban hành cơ chế, chính sách ưu đãi đột phá về thuế; không thu tiền sử dụng đất, giảm tiền thuê đất, tiền thuế đất đối với cơ sở giáo dục trong nước, hoàn thành trong quý II năm 2027.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chỉ đạo các tổ chức tín dụng phát triển, đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ ngân hàng, gói tín dụng ưu đãi, cải tiến quy trình, thủ tục cấp tín dụng, linh hoạt trong việc xác nhận tài sản bảo đảm nhằm tăng khả năng tiếp cận tín dụng, đáp ứng kịp nhu cầu vốn cho các cơ sở giáo dục đào tạo và các dự án phát triển giáo dục đào tạo, phù hợp với quy mô, khả năng của từng tổ chức tín dụng theo quy định pháp luật.
Ban hành chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài về nước giảng dạy
Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu cơ chế đặt hàng dịch vụ giáo dục, hỗ trợ người học và việc tham gia của cơ sở giáo dục ngoài công lập đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng, trên cơ sở định mức kinh tế - kỹ thuật, giá dịch vụ và khả năng cân đối ngân sách; rà soát việc thực hiện chính sách hỗ trợ học phí theo Nghị quyết số 217/2025/QH15 ngày 26 tháng 6 năm 2025 của Quốc hội, trong đó nghiên cứu, đề xuất cấp có thẩm quyền mức hỗ trợ tối thiểu áp dụng thống nhất toàn quốc phù hợp với quy định hiện hành; rà soát, ban hành các chính sách linh hoạt thu hút chuyên gia, nhà khoa học quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài về nước giảng dạy, nghiên cứu khoa học dài hạn; xây dựng chương trình, kế hoạch xúc tiến đầu tư trong lĩnh vực giáo dục; hoàn thành các nhiệm vụ trên trong quý II năm 2027.
Bộ Công an, Bộ Nội vụ, Bộ Giáo dục và Đào tạo, các địa phương theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan thực hiện rà soát, hoàn thiện các cơ chế, chính sách về cấp visa; cấp giấy phép lao động; tạo điều kiện thuận lợi để thu hút có chọn lọc các trường đại học thuộc nhóm các trường hàng đầu thế giới, các doanh nghiệp lớn về công nghệ mở phân hiệu, thành lập trung tâm nghiên cứu xuất sắc tại Việt Nam; hoàn thành trong năm 2027.
Tăng cường hỗ trợ các hoạt động của doanh nghiệp trong đầu tư giáo dục
Về tăng cường hỗ trợ các hoạt động của doanh nghiệp trong đầu tư giáo dục, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan, các địa phương theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền nghiên cứu, trả lời các kiến nghị thuộc thẩm quyền đối với các kiến nghị của các tập đoàn, doanh nghiệp đầu tư trong lĩnh vực giáo dục, hoàn thành trong tháng 10 năm 2026; gửi Bộ Giáo dục và Đào tạo để tổng hợp, báo cáo Phó Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15 tháng 11 năm 2026; đồng thời chủ động có giải pháp rà soát, xử lý dứt điểm vướng mắc của các dự án giáo dục ngoài công lập đang bị ách tắc trên cơ sở danh mục do doanh nghiệp và địa phương cung cấp, hoàn thành trong quý IV năm 2026.
Bộ Giáo dục và Đào tạo là đầu mối tiếp nhận, chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý, theo dõi, tổng hợp các phản ánh, kiến nghị, khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp; kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền đối với những vấn đề vượt thẩm quyền; tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành văn bản chỉ đạo các địa phương thực hiện nghiêm các Nghị quyết của Đảng, Quốc hội về xã hội hóa giáo dục, trình Thủ tướng Chính phủ trong tháng 11 năm 2026. Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo định kỳ tổ chức gặp gỡ, đối thoại để tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn của doanh nghiệp, cơ sở giáo dục ngoài công lập.
Các bộ, cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai, đăng ký doanh nghiệp, dân cư chia sẻ dữ liệu với Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Giáo dục và Đào tạo và của địa phương, làm cơ sở thay thế thành phần hồ sơ bản giấy trong các thủ tục hành chính thành lập, cho phép hoạt động giáo dục đối với cơ sở giáo dục ngoài công lập.
Khuyến khích nhân rộng mô hình "Trường trong doanh nghiệp"
Phó Thủ tướng đề nghị các doanh nghiệp, tập đoàn, đơn vị đầu tư trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo xác định rõ lộ trình và tầm nhìn dài hạn; mạnh dạn chuyển dịch từ các phân khúc dễ sinh lời sang đầu tư vào giáo dục đại học tinh hoa và giáo dục phổ thông theo chuẩn quốc tế; khuyến khích nhân rộng mô hình "Trường trong doanh nghiệp", đào tạo gắn liền với chuỗi cung ứng công nghiệp và công nghệ cao.
Các cơ sở giáo dục tư thục phải thực hiện nghiêm túc việc công khai, minh bạch mức học phí và các khoản thu, cam kết mạnh mẽ về chất lượng đầu ra, chứng minh năng lực giải trình trước xã hội và phụ huynh...
Phương Nhi