Trung tâm Khuyến nông Hà Nội – điểm tựa thúc đẩy sản xuất nông nghiệp phát triển bền vững

Thông qua hàng loạt mô hình sản xuất an toàn, ứng dụng tiến bộ khoa học, gắn với liên kết chuỗi và truy xuất nguồn gốc, Trung tâm đã góp phần thay đổi tư duy sản xuất của nông dân, nâng cao giá trị nông sản và hướng tới nền nông nghiệp hiện đại, sinh thái, hiệu quả kinh tế cao.

Trong dòng chảy chuyển mình mạnh mẽ của nông nghiệp Hà Nội, Trung tâm Khuyến nông Hà Nội đang nổi lên như một lực lượng nòng cốt, đóng vai trò kết nối giữa khoa học – quản lý – người sản xuất. Những kết quả đạt được trong thời gian qua không chỉ phản ánh hiệu quả của các mô hình khuyến nông, mà còn cho thấy hướng đi đúng đắn trong việc tổ chức lại sản xuất, nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng cho nông sản Thủ đô.

Theo Trung tâm Khuyến nông Hà Nội, trong 9 tháng năm 2025, đơn vị đã triển khai 7 mô hình thuộc 3 nhóm chăn nuôi chủ lực, áp dụng trên tổng số 43.330 con vật nuôi. Các mô hình được xây dựng với mục tiêu xuyên suốt là nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, tăng tính cạnh tranh trên thị trường, đồng thời hình thành nhãn hiệu và hệ thống truy xuất nguồn gốc cho sản phẩm chăn nuôi an toàn. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm đưa chăn nuôi Thủ đô thoát khỏi cách làm manh mún, nhỏ lẻ, tiến tới sản xuất hàng hóa có kiểm soát.

Trong lĩnh vực chăn nuôi đại gia súc, Trung tâm Khuyến nông Hà Nội tiếp tục triển khai mô hình chăn nuôi bò sinh sản giai đoạn 2024–2025 (thực hiện năm thứ hai) và mô hình chăn nuôi bò thịt theo hướng an toàn sinh học, liên kết chuỗi. Trọng tâm của các mô hình này là cải tạo, nâng cao chất lượng giống vật nuôi, đặc biệt là đàn bò cái nền, kết hợp ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, sử dụng giống bò BBB và nguồn thức ăn chất lượng cao. Kết quả cho thấy đàn bò tham gia mô hình đạt tỷ lệ sinh sản cao, khoảng 70% sau gieo tinh nhân tạo; bê con sinh ra khỏe mạnh, sinh trưởng tốt, số lượng đàn tăng nhanh theo thời gian nuôi, góp phần nâng cao sản lượng và chất lượng thịt bò cung cấp cho thị trường Hà Nội.

Song song với đó, mô hình chăn nuôi lợn an toàn dịch bệnh, giảm thiểu tác động môi trường cũng mang lại hiệu quả rõ rệt. Dưới sự hướng dẫn của cán bộ khuyến nông, người dân áp dụng đồng bộ quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng kết hợp sử dụng thức ăn thảo dược, chế phẩm sinh học. Cách làm này giúp đàn lợn tăng cường sức đề kháng, giảm tỷ lệ mắc bệnh, hạn chế sử dụng kháng sinh, qua đó giảm chi phí sản xuất và tồn dư kháng sinh trong thịt. Đến nay, đàn lợn trong mô hình sinh trưởng ổn định, đạt trọng lượng trung bình 26–30 kg/con, bảo đảm chất lượng và an toàn cho người tiêu dùng, đồng thời giảm ô nhiễm môi trường chăn nuôi.

Hiệu quả của các mô hình khuyến nông được phản ánh rõ nét qua thực tế sản xuất của người dân. Ông Nguyễn Văn Hải, xã Hạ Bằng cho biết, gia đình ông được Trung tâm Khuyến nông Hà Nội hỗ trợ 5 con bò giống chất lượng cao. Theo ông, mô hình không chỉ giúp tận dụng thời gian nông nhàn mà còn phát huy tối đa lợi thế đồng cỏ tự nhiên, nâng cao hiệu quả kinh tế cho hộ gia đình.

Không chỉ chú trọng chăn nuôi, Trung tâm Khuyến nông Hà Nội còn đẩy mạnh xây dựng các mô hình nuôi trồng thủy sản theo hướng VietGAP và bền vững. Từ đầu năm 2025 đến nay, Trung tâm đã triển khai 3 mô hình tập trung với tổng diện tích 20 ha mặt nước, gồm mô hình cá – lúa, mô hình nuôi cá chép trong ao theo VietGAP và mô hình nuôi ghép cá trắm cỏ. Các quy trình nuôi đều áp dụng chế phẩm sinh học để xử lý môi trường ao, hạn chế thay nước, giảm nguy cơ dịch bệnh, cải thiện chất lượng nước và tạo điều kiện cho thủy sản sinh trưởng tốt. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành vùng nuôi thủy sản an toàn, hướng tới sản xuất tập trung và ứng dụng công nghệ cao.

Theo ông Đoàn Đức Dân, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Hà Nội, các mô hình khuyến nông không chỉ giúp người dân tăng thu nhập mà còn tạo ra bước chuyển quan trọng trong tái cơ cấu ngành chăn nuôi, thủy sản theo hướng bền vững. Trung tâm tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chuyên môn và chính quyền địa phương trong công tác kiểm tra, giám sát, hướng dẫn kỹ thuật, bảo đảm các mô hình được triển khai đúng quy trình, an toàn dịch bệnh và an toàn thực phẩm.

Ở góc độ địa phương, ông Nguyễn Đức Tình, Trưởng phòng Kinh tế xã Yên Lãng cho hay, xã có diện tích đất nông nghiệp rộng lớn, là lợi thế để phát triển sản xuất. Tuy nhiên, sản xuất nông nghiệp vẫn còn manh mún, chủ yếu dựa vào cây lúa, trong khi người dân thường xuyên đối mặt với rủi ro từ thời tiết, dịch bệnh và biến động thị trường. Chính vì vậy, việc chuyển giao, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật từ các chương trình, mô hình của Trung tâm Khuyến nông Hà Nội đóng vai trò then chốt trong việc thay đổi phương thức sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Thời gian qua, Trung tâm đã kết nối hiệu quả giữa nông dân với các nhà khoa học, nhà quản lý và doanh nghiệp. Qua đó, bà con nông dân có cơ hội đẩy mạnh sản xuất và tiêu thụ sản phẩm; đồng thời học hỏi được thêm các tiến bộ kỹ thuật mới, giống cây trồng, vật nuôi cho hiệu quả kinh tế cao, cũng như các đơn vị sẵn sàng liên kết, bao tiêu sản phẩm.

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Mạnh Phương, Sở Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục chỉ đạo Trung tâm Khuyến nông Hà Nội tăng cường kiểm tra đồng ruộng, chuồng trại, thực hiện tốt công tác dự báo và phòng, chống dịch bệnh, chủ động xây dựng các phương án ứng phó thiên tai, bảo đảm an toàn sản xuất đến hết năm 2025. Đồng thời, phối hợp với các địa phương hướng dẫn nông dân sản xuất theo hướng an toàn, xây dựng thương hiệu nông sản gắn với tem nhãn, mã QR truy xuất nguồn gốc và xúc tiến thương mại để đưa sản phẩm an toàn vào các kênh phân phối hiện đại.

Những kết quả tích cực từ các mô hình khuyến nông đang từng bước làm thay đổi tư duy sản xuất của nông dân Hà Nội, từ nhỏ lẻ sang hàng hóa, từ truyền thống sang VietGAP, hữu cơ, an toàn sinh học. Điều này không chỉ khẳng định vai trò tiên phong của Trung tâm Khuyến nông Hà Nội trong thúc đẩy nông nghiệp Thủ đô phát triển hiện đại, bền vững, mà còn tạo nền tảng quan trọng để xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu trong giai đoạn tới.

Bài viết có sự phối hợp của Sở NN&MT Hà Nội

Thiện Tâm