Mỹ gia hạn ngừng bắn và phản ứng từ Iran

Trong tuyên bố, ông Trump cho biết lệnh ngừng bắn sẽ tiếp tục có hiệu lực "cho đến khi" các lãnh đạo và đại diện Iran đưa ra một "đề xuất thống nhất" nhằm chấm dứt cuộc chiến với Mỹ và Israel.

Nhà lãnh đạo Mỹ nêu rõ: "Dựa trên thực tế rằng Chính phủ Iran đang bị chia rẽ nghiêm trọng - điều không có gì bất ngờ - và theo đề nghị của Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Thống chế Asim Munir, chúng tôi đã được yêu cầu tạm dừng cuộc tấn công vào Iran cho đến khi các lãnh đạo và đại diện của họ có thể đưa ra một đề xuất thống nhất". Theo đó, ông Trump đã chỉ đạo quân đội tiếp tục duy trì phong tỏa và giữ trạng thái sẵn sàng chiến đấu trong thời gian chờ đợi.

Quyết định gia hạn được đưa ra trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao đang gặp nhiều trắc trở. Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã phải tạm hoãn kế hoạch tới Pakistan vào ngày 21/4 để tham gia đàm phán với Iran. Các bên trung gian khu vực do Pakistan dẫn đầu đang gấp rút thuyết phục Tehran tham gia bàn đàm phán, trong khi cả Washington lẫn Tehran đều chưa chính thức thông báo hủy bỏ các cuộc thảo luận.

Trong khi đó, hãng tin Tasnim của Iran cho biết Tehran đã thông báo với Mỹ qua trung gian Pakistan về việc không tham gia vòng đàm phán tiếp theo, dự kiến diễn ra tại Islamabad (Pakistan) vào ngày 22/4. Trước đó, dưới vai trò trung gian của Pakistan, Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận tạm ngừng giao tranh kéo dài 2 tuần, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 8/4.

Cố vấn của Chủ tịch Quốc hội Iran, ông Mahdi Mohammadi tuyên bố việc ông Trump gia hạn lệnh ngừng bắn "không có ý nghĩa gì" và Tehran nên đáp trả bằng quân sự. Ông Mohammadi nhấn mạnh "bên thua cuộc không thể áp đặt điều kiện" và gọi việc Mỹ tiếp tục phong tỏa cảng của Iran là "cuộc bao vây" không khác gì ném bom.

Thể hiện sự thiếu tin tưởng đối với Washington, ông Mohammadi cáo buộc nhà lãnh đạo Mỹ gia hạn lệnh ngừng bắn là "câu giờ cho cuộc tấn công bất ngờ", đồng thời nói thêm "đã đến lúc Iran phải chủ động".

Cùng thời điểm, Phó Chủ tịch Hội đồng Chuyên gia Iran Ayatollah Alireza Arafi cảnh báo mọi cuộc tấn công vào Iran khi các cuộc đàm phán đang diễn ra sẽ tạo ra tiền lệ nguy hiểm trên toàn cầu.

Cùng ngày, lực lượng Mỹ đã tiến hành kiểm tra một tàu chở dầu tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương - con tàu trước đó bị Washington trừng phạt vì bị cáo buộc hợp tác với Iran. Đây là lần đầu tiên Mỹ thực hiện hành động kiểu này bên ngoài phạm vi Trung Đông trong khuôn khổ cuộc chiến hiện tại, cho thấy Washington đang mở rộng phạm vi gây sức ép lên Tehran.

Cộng đồng quốc tế kêu gọi duy trì đối thoại Mỹ-Iran

Cộng đồng quốc tế tiếp tục bày tỏ hy vọng Mỹ và Iran sẽ nối lại đối thoại, duy trì thỏa thuận ngừng bắn hiện nay và thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm hướng tới giải pháp hòa bình lâu dài.

Ngày 21/4, ông Stephane Dujarric, người phát ngôn của Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc (LHQ) Antonio Guterres nhấn mạnh LHQ mong muốn các bên sớm khôi phục đối thoại, gia hạn lệnh ngừng bắn và thúc đẩy ngoại giao. Phát biểu tại buổi họp báo thường ngày tại trụ sở của LHQ, người phát ngôn này nói thêm rằng Tổng Thư ký Guterres cùng đặc phái viên về Trung Đông Jean Arnault đang duy trì các kênh tiếp xúc liên quan.

Trong khi đó, giới chức Pakistan - nước đóng vai trò trung gian trong thỏa thuận ngừng bắn tạm thời mới đây giữa Mỹ và Iran, kỳ vọng Mỹ và Iran sẽ tiếp tục tuân thủ ngừng bắn, đồng thời đạt được một thỏa thuận hòa bình toàn diện nhằm chấm dứt xung đột.

An Bình