Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc làm việc với ngành dệt may, da giày-túi xách

Phó Thủ tướng Thường trực đánh giá, ngành dệt may hiện đóng góp khoảng 10% kim ngạch xuất khẩu và 5% kim ngạch nhập khẩu của cả nước, với lực lượng lao động lên tới 1,8 triệu người. Ngành da giày-túi xách cũng có tỉ trọng xuất khẩu tương đối lớn và thu hút khoảng 1,5 triệu lao động.

Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực đang biến đổi rất nhanh, khó lường, người dân nhiều quốc gia thắt chặt chi tiêu, ưu tiên hàng giá vừa phải đã tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp dệt may, da giày-túi xách.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh mục tiêu của cuộc làm việc là lắng nghe, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi nhất để ngành dệt may và da giày-túi xách đóng góp nhiều hơn vào xuất khẩu, tăng trưởng kinh tế 2 con số và các mục tiêu phát triển của đất nước đến năm 2030, đồng thời không ngừng nâng cao đời sống người lao động. "Nếu cả hai ngành hoạt động hiệu quả sẽ đóng góp quan trọng vào xuất nhập khẩu, tăng trưởng kinh tế và đặc biệt là tạo công ăn việc làm cho người lao động", Phó Thủ tướng Thường trực nói.

Tại cuộc làm việc, lãnh đạo Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS), Hiệp hội Da - Giày - Túi xách Việt Nam (LEFASO), một số doanh nghiệp đã báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực về hoạt động của hiệp hội, vai trò hỗ trợ doanh nghiệp thành viên, những khó khăn, vướng mắc về cơ chế, chính sách.

Ngành dệt may kiến nghị nhiều giải pháp tháo gỡ

Ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch VITAS cho biết năm 2025, ngành dệt may Việt Nam đã xuất khẩu trên 46 tỷ USD vào 138 thị trường, trong đó, quần áo các loại chiếm 38,7 tỷ USD; sợi các loại đạt trên 4,8 tỷ USD, phần còn lại là phụ liệu may và vải địa kỹ thuật. Tỉ trọng doanh nghiệp Việt Nam chiếm khoảng 41–42% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Trong 5 tháng đầu năm 2026, toàn ngành xuất khẩu được 17,8 tỷ USD, trong khi mục tiêu cả năm là 48–49 tỷ USD.

Các doanh nghiệp dệt may có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đang có lợi thế so với doanh nghiệp trong nước về hệ thống chuỗi thị trường gắn với các nhãn hàng lớn từ châu Âu và Mỹ, công nghệ sản xuất, năng lực quản trị hệ thống. Tuy nhiên, các doanh nghiệp dệt may Việt Nam cũng đang phát triển ở quy mô đáng kể, như Tập đoàn Phong Phú (PPJ Group) đã xuất khẩu gần 19.000 tỷ đồng trong năm 2025.

Với quan điểm tài sản lớn nhất là con người, các doanh nghiệp dệt may đã thực hiện nhiều giải pháp để cải thiện, nâng cao điều kiện làm việc cho người lao động, có chính sách tiền lương cạnh tranh; bảo đảm nhà ở; duy trì hoạt động thiết thực, hiệu quả của các tổ chức Đảng và công đoàn.

Các thách thức đang đặt ra đối với ngành dệt may là việc phụ thuộc nhập khẩu vải và phụ liệu các loại; chưa tận dụng hiệu quả các ưu đãi thuế quan trong các hiệp định thương mại tự do (FTA); tỉ lệ lao động chuyển việc, nghỉ việc "rất căng thẳng"; nhiều thị trường bổ sung tiêu chuẩn phát triển xanh, phát triển bền vững, năng lượng tái tạo và chính sách lao động.

Về dài hạn, các doanh nghiệp dệt may kiến nghị Nhà nước có chính sách thu hút đầu tư có chọn lọc (công nghệ cao, đạt chuẩn môi trường) vào khâu dệt, nhuộm hoàn tất nhằm xây dựng chuỗi cung ứng nội địa; khắc phục những bất cập trong quy định thuế VAT, thủ tục hải quan; hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh xuất khẩu thương hiệu thời trang qua kênh thương mại điện tử; hạn chế thanh tra, kiểm tra nhiều lần với doanh nghiệp…

Ngành da giày đề xuất lập trung tâm nguyên phụ liệu quốc gia

Báo cáo với Phó Thủ tướng Thường trực, ông Nguyễn Đức Thuấn, Chủ tịch LEFASO cho biết, Việt Nam đứng thứ hai thế giới về kim ngạch xuất khẩu da giày và thứ ba về sản lượng sản xuất. Toàn ngành công nghiệp thời trang và da giày hiện có 10.000 doanh nghiệp sản xuất thành phẩm và trên 22.000 doanh nghiệp làm công nghiệp phụ trợ.

Tỉ lệ nội địa hóa của ngành da giày đạt khoảng 55%. Lương bình quân ngành da giày hiện đạt 12–13 triệu đồng/người/tháng. "Chìa khóa" để duy trì và phát triển ngành da giày là ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, cải tiến mẫu mã, gắn kết với công nghiệp thời trang.

Ông Nguyễn Đức Thuấn đề xuất thành lập trung tâm nguyên phụ liệu quốc gia theo định hướng vừa là trung tâm đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ, vừa giải quyết nút thắt về tự chủ nguyên phụ liệu.

Tại cuộc làm việc, lãnh đạo các bộ: Tài chính, Nội vụ, Công Thương đã trao đổi trực tiếp về các kiến nghị của hai hiệp hội và doanh nghiệp về thủ tục hải quan, cơ chế hoàn thuế VAT; chính sách tiền lương, giờ làm thêm; đơn giản hóa thủ tục đầu tư, điều chỉnh quy chuẩn môi trường đối với các dự án sản xuất nguyên vật liệu phụ trợ…

Phó Chủ tịch Liên đoàn Công nghiệp và Thương mại Việt Nam (VCCI) Hoàng Quang Phòng cam kết, Liên đoàn sẽ tiếp tục đồng hành kết nối doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa, thúc đẩy chương trình xuất nhập khẩu tại chỗ và nâng cấp thương hiệu quốc gia, hướng tới mục tiêu "Hàng Việt Nam chinh phục người tiêu dùng trong nước và quốc tế".

Đồng hành, tháo gỡ vướng mắc để dệt may, da giày bứt phá

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc ghi nhận đóng góp quan trọng của ngành dệt may và da giày-túi xách trong suốt quá trình phát triển đất nước. Hai ngành hiện đóng góp kim ngạch xuất nhập khẩu gần 100 tỷ USD, đồng thời tạo việc làm cho hơn 3 triệu lao động.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh tinh thần xuyên suốt là Chính phủ và các bộ, ngành đồng hành cùng doanh nghiệp, giải quyết ngay các khó khăn, vướng mắc, kiến nghị hợp lý của hai hiệp hội và doanh nghiệp không để chậm trễ.

Về các kiến nghị cụ thể, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu xây dựng cơ chế thông thoáng, tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp nhưng vẫn đảm bảo quản lý nhà nước, đặc biệt trong phòng, chống gian lận thương mại và kiểm soát xuất xứ hàng hóa; thực hiện cơ chế hoàn thuế trước kiểm tra sau nhưng xử lý nghiêm vi phạm; không để xảy ra tình trạng thanh tra, kiểm tra chồng chéo, trùng lặp gây phiền hà cho doanh nghiệp.

Ghi nhận đặc thù của ngành dệt may và da giày là có những thời điểm giao hàng gấp cần làm thêm giờ vượt mức quy định hiện hành, Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị Bộ Nội vụ nghiên cứu điều chỉnh trong lần sửa Bộ luật Lao động tới, trên cơ sở khoa học và hài hòa lợi ích các bên.

Phó Thủ tướng Thường trực cũng yêu cầu bảo đảm tổ chức công đoàn hoạt động dưới sự lãnh đạo của Đảng, gắn với chăm lo đời sống, giáo dục tư tưởng và bồi dưỡng lòng yêu nước cho người lao động.

Về định hướng phát triển trong thời gian tới, Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị hai hiệp hội cùng các doanh nghiệp thành viên xây dựng kế hoạch phát triển phù hợp với bối cảnh hội nhập sâu rộng và tình hình quốc tế hiện nay, hướng tới tăng trưởng hai con số, tăng trưởng xuất khẩu, nâng cao điều kiện làm việc và đời sống người lao động, đóng góp vào tăng trưởng chung của các địa phương và cả nước.

Theo đó, hai ngành cần tăng cường xây dựng thương hiệu sản phẩm, thương hiệu doanh nghiệp, góp phần vào thương hiệu quốc gia; tận dụng tối đa ưu đãi từ các FTA thế hệ mới; tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu và phát triển ngành công nghiệp thời trang Việt Nam; quan tâm hơn đến thị trường trong nước với hơn 100 triệu dân để kích cầu tiêu dùng nội địa; phát triển công nghiệp phụ liệu, sản xuất trong nước các nguyên phụ liệu từ cúc áo, khóa kéo, nhựa đến vải.

Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị các doanh nghiệp quan tâm hơn nữa đến đào tạo đội ngũ công nhân lành nghề, kỹ thuật; tích cực ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và thương mại điện tử để nâng cao năng suất, chất lượng; đẩy mạnh sản xuất xanh, đáp ứng tiêu chuẩn ESG, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, trong đó nghiên cứu phát triển sản phẩm tái chế từ phụ liệu dệt may và quần áo cũ không còn sử dụng được.

"Nhà nước sẽ hỗ trợ chính sách cần thiết, từ đất đai đến tài chính cho các doanh nghiệp dệt may, da giày phát triển công nghệ, đặc biệt theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia", Phó Thủ tướng Thường trực nói.

Phương Nguyên