Nghịch lý nước sạch nông thôn tại Hải Phòng: Đầu tư lớn, sử dụng ít

Tại các huyện Tiên Lãng, An Dương, An Lão, Kiến Thụy, Thủy Nguyên, Vĩnh Bảo...trong nhiều năm qua, thành phố đã đầu tư xây dựng hoàn chỉnh 138 hệ cấp nước tập trung các loại, song, hiệu quả khai thác sử dụng nước sinh hoạt từ nguồn này chưa cao, mới đạt một nửa công suất thiết kế. Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Hải Phòng, thành phố hiện có 86% dân số nông thôn được cung cấp nước sinh hoạt hợp vệ sinh, trong đó 36% được cấp nươc sạch theo tiêu chuẩn của Bộ Y tế. Như vây, so với năng lực cung ứng, công suất thiết kế của các trạm cấp nước đã đi vào hoạt động, tỷ lệ người dân nông thôn sử dụng nước đạt tiêu chuẩn còn thấp, chưa tương xứng với mức đầu tư hiện có. Ở xã Vĩnh Phong (huyện Vĩnh Bảo), từ năm 2005, được sự quan tâm của thành phố, xã đã đầu tư xây dựng hoàn chỉnh một trạm cấp nước sạch tập trung công suất 280 m3/h cùng hệ thống bể chứa, đường ống truyền dẫn đến các hộ. Tuy nhiên, hiện toàn xã mới có 88/ 1.141 hộ sử dụng nguồn nước sạch do trạm cung ứng phục vụ sinh hoạt; số dân còn lại vẫn dùng nước mưa, giếng khoan truyền thống. Đây cũng là thực trạng phổ biến của việc sử dụng nguồn nước sạch tập trung tại huyện Vĩnh Bảo cũng như hầu hết khu vực nông thôn thành phố Hải Phòng. Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cho biết: Sở dĩ có tình trạng trên là do nhận thức của một bộ phận người dân nông thôn về vấn đề nước sạch và vệ sinh môi trường còn hạn chế; vẫn giữ nếp quen, tập quán sinh hoạt cũ, lạc hậu như sử dụng nước ao hồ hoặc nước mưa ở bể chứa cho sinh hoạt. Mức sống của nhiều hộ nông dân còn thấp, không có điều kiện đầu tư cho việc hợp đồng hưởng lợi từ nguồn nước sạch tập trung. Mặt khác, lãnh đạo các cấp chưa thực sự đồng thuận quan tâm đến vấn đề này; công tác tuyên truyền, phổ biến về lợi ích cũng như việc đầu tư ngân sách địa phương cho Chương trình nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn chưa được coi trọng... Tuy việc khai thác, sử dụng nguồn nước sạch tập trung còn rất hạn chế dẫn đến lãng phí lớn công suất thiết kế, song, thực tế cho thấy các hệ thống cấp nước hiện có này ở nông thôn nếu không được tiếp tục đầu tư bảo dưỡng, sửa chữa từ nguồn kinh phí của thành phố, địa phương thì sẽ xuống cấp nghiêm trọng, có nguy cơ bị "đắp chiếu", vô hiệu hóa sau vài, ba năm nữa. Về vấn đề này, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng, ông Đỗ Trung Thoại cho biết: Thành phố đang chỉ đạo ngành NN và PTNT khẩn trương rà soát lại Chương trình nước sach và vệ sinh môi trường nông thôn gắn với quy hoạch phát triển nông thôn mới, từ đó tham mưu với UBND thành phố điều chỉnh, bổ sung cơ chế chính sách; tăng cường, huy động các nguồn lực tiếp tục đầu tư nâng cấp hệ thống kết hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân nâng cao nhận thức về Chương trình nhằm phát huy, khai thác tốt hệ thống cung ứng nước sạch tập trung ở nông thôn trên thực tế. TV