Quốc hội khóa XVI trở thành nhiệm kỳ kiến tạo thể chế phát triển

Đồng chủ trì Hội nghị có Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng: Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu.

Hội nghị được tổ chức nhằm quán triệt Kết luận số 17-KL/TW của Bộ Chính trị về Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI và những nội dung cơ bản trong Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI; trao đổi, thảo luận về yêu cầu, nội dung kế hoạch, các giải pháp triển khai Kết luận của Bộ Chính trị, Đề án, Kế hoạch số 64/KH-UBTVQH16 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội triển khai thực hiện Kết luận số 17-KL/TW của Bộ Chính trị để tạo sự thống nhất trong tổ chức thực hiện, bảo đảm tiến độ, chất lượng.

Kịp thời tháo gỡ rào cản, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số

Phát biểu kết luận Hội nghị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá cao các ý kiến trách nhiệm, tâm huyết của các đại biểu nhằm bảo đảm triển khai thực hiện thành công Kết luận số 17-KL/TW về Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.

Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI đặt ra yêu cầu rất lớn, với 192 nhiệm vụ xây dựng pháp luật, trong đó Chính phủ chủ trì phần lớn nhiệm vụ. Một đạo luật có chất lượng, có tuổi thọ cao hay không thì điểm xuất phát đầu tiên phải từ Chính phủ, các bộ, ngành. Hồ sơ phải đầy đủ, đúng tiến độ và chất lượng phải bảo đảm. Khi đó, Hội đồng Dân tộc, các ủy ban của Quốc hội thẩm tra, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến, chất lượng dự án luật mới được bảo đảm. "Mục tiêu của chúng ta là khắc phục triệt để những hạn chế của nhiệm kỳ trước; đồng thời tiếp tục đổi mới tư duy, phương thức, cách làm; ứng dụng mạnh mẽ chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo. Công tác lập pháp phải gắn với kiểm soát chặt chẽ quyền lực, nâng cao trách nhiệm giải trình, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; tuyệt đối không để xảy ra lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Theo Chủ tịch Quốc hội, thời gian qua, Quốc hội đã đổi mới mạnh mẽ tư duy xây dựng pháp luật theo hướng: Luật chỉ quy định những vấn đề thuộc thẩm quyền của Quốc hội; các nội dung chi tiết sẽ được giao cho Chính phủ, các bộ, ngành quy định để tăng tính linh hoạt và chủ động. Điều này thực hiện đúng tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đó là: Pháp luật không chỉ để quản lý cái đã có, mà còn phải mở đường cho cái mới; không chỉ điều chỉnh thực tiễn hiện hữu, mà còn phải kiến tạo tương lai; không chỉ mở đường mà còn phải sửa đường.

Chủ tịch Quốc hội cho biết, hoạt động lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV đạt nhiều kết quả quan trọng, nổi bật nhất là đổi mới tư duy lập pháp, chuyển đổi mạnh mẽ từ trạng thái “bị động chạy theo thực tiễn" sang "chủ động dẫn dắt, lập pháp có kế hoạch bài bản”, làm theo quy trình mới, cách làm mới, ứng dụng công nghệ, thông qua số lượng lớn luật, nghị quyết.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ vẫn còn một số hạn chế như việc chuẩn bị một số dự án luật chậm tiến độ, nên xảy ra tình trạng xin lùi thời gian trình Quốc hội xem xét...

Chủ tịch Quốc hội cũng đặc biệt lưu ý đến việc chậm ban hành văn bản quy định chi tiết. "Đây là căn bệnh tồn tại đã lâu, cần phải sửa dứt điểm. Tôi rất mừng khi Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nêu rõ: Tới đây, khi trình luật thì phải đồng thời chuẩn bị nghị định, thông tư. Nếu làm được như vậy thì luật mới có thể thực hiện ngay, tránh tình trạng luật chờ nghị định, nghị định chờ thông tư", Chủ tịch Quốc hội nói.

Theo Chủ tịch Quốc hội, khi đã có luật, nghị định, thông tư thì vấn đề tiếp theo là triển khai đến người dân, doanh nghiệp và các đối tượng thụ hưởng như thế nào. Đây là nội dung phải tính toán kỹ.

Chủ tịch Quốc hội cho biết, từ nay đến hết năm 2026 có 61 nhiệm vụ đã được đưa vào Chương trình lập pháp năm 2026; 39 nhiệm vụ cần hoàn thành năm 2027 để đưa vào Chương trình năm 2028; 26 nhiệm vụ cần hoàn thành năm 2028 để đưa vào Chương trình năm 2029; 14 nhiệm vụ cần hoàn thành năm 2029 để đưa vào Chương trình năm 2030. Cùng với đó là những vấn đề cấp thiết, quan trọng phát sinh từ chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại các cuộc họp, cần phải thể chế hóa bằng pháp luật.

Do đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan, tổ chức sau hội nghị này cần khẩn trương triển khai theo yêu cầu, nhiệm vụ được phân công. Theo đó, các cơ quan khẩn trương hoàn thành việc xây dựng kế hoạch, phân công trách nhiệm và triển khai thực hiện ngay việc rà soát, nghiên cứu, thực hiện các nhiệm vụ theo Kế hoạch số 64/KH-UBTVQH16, phải hoàn thành trước ngày 30/6/2026.

Chính phủ chủ trì thực hiện 171/192 nhiệm vụ lập pháp của cả nhiệm kỳ. Do đó, Chính phủ cần khẩn trương hoàn thành việc rà soát, nghiên cứu sửa đổi các văn bản để kịp thời tháo gỡ rào cản, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số; bảo đảm vận hành thông suốt bộ máy theo mô hình chính quyền 3 cấp. Đồng thời, khẩn trương xây dựng các dự án để kiến nghị tổ chức Kỳ họp không thường lệ nhằm giảm tải cho Kỳ họp thứ 2, thứ 3 sắp tới. Chính phủ phải chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, thủ tục và bảo đảm chất lượng thì mới trình ra Quốc hội.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu các cơ quan soạn thảo thực hiện thực chất việc lấy ý kiến các đối tượng chịu sự tác động, khắc phục việc văn bản khi được xây dựng thì không có ý kiến góp ý, nhưng khi ban hành lại gặp phản ứng từ đối tượng chịu sự tác động.

Các cơ quan soạn thảo chủ động phối hợp chặt chẽ ngay từ đầu với các cơ quan của Quốc hội và các cơ quan liên quan để chuẩn bị kỹ hồ sơ dự án cả về nội dung và kỹ thuật lập pháp trước khi trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội, tạo sự đồng thuận cao ngay từ quá trình thẩm tra, cho ý kiến.

Thường trực Hội đồng Dân tộc, các ủy ban của Quốc hội phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, tổ chức được giao chủ trì thực hiện, vừa tham gia, phối hợp ngay từ đầu, vừa theo dõi, đôn đốc và giám sát việc thực hiện; đồng thời, đẩy mạnh giám sát công tác ban hành văn bản quy định chi tiết, thi hành luật.

Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu các đại biểu Quốc hội tăng cường chủ động nghiên cứu, quán triệt Kết luận của Bộ Chính trị, Đề án của Đảng ủy Quốc hội và Kế hoạch của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; chủ động phát hiện các quy định của pháp luật có vướng mắc khi triển khai trong thực tiễn, kịp thời kiến nghị, đề xuất việc sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ; phối hợp nghiên cứu, rà soát, tổng kết, khảo sát thực tiễn khi có đề nghị.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ban Nội chính Trung ương - cơ quan được Bộ Chính trị giao theo dõi việc thực hiện - tiếp tục tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời tham mưu cho Bộ Chính trị các nội dung về xây dựng pháp luật. Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức thành viên tiếp tục nâng cao chất lượng giám sát và phản biện xã hội đối với công tác xây dựng pháp luật; tham gia có hiệu quả vào quy trình lập pháp.

Chủ tịch Quốc hội bày tỏ tin tưởng, với tinh thần đổi mới, trách nhiệm cao của các cơ quan, tổ chức, trước hết là Chính phủ, cơ quan của Chính phủ, cơ quan của Quốc hội; sự vào cuộc quyết liệt, sự quyết tâm lãnh đạo, chỉ đạo của các đồng chí lãnh đạo các ban, bộ, ngành; công tác xây dựng pháp luật sẽ đạt được nhiều kết quả tốt đẹp. Điều này góp phần để nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI trở thành nhiệm kỳ kiến tạo thể chế phát triển; hướng tới kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng và 100 năm thành lập nước là thời điểm Việt Nam có được một hệ thống pháp luật chất lượng cao, đồng bộ, hiện đại, tiên tiến, tiệm cận các chuẩn mực và thông lệ quốc tế, phù hợp sâu sắc với thực tiễn Việt Nam.

TTXVN