Toàn cảnh về nền kinh tế toàn cầu năm 2011

Ngày 16.5.2011, Bộ trưởng Tài chính các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) bắt đầu tiến hành cuộc họp để bàn về khả năng cấp cho Hy Lạp gói cứu trợ tài chính thứ hai sau gói cứu trợ trị giá 110 tỷ Ơ-rô (156 tỷ USD) từ EU và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) trong năm 2010. Tổng số các khoản nợ trên thế giới đã tăng gấp đôi từ 57.000 tỷ USD năm 2000 lên trên 110.000 tỷ USD năm 2010. Thế giới sẽ cần nợ thêm 100.000 tỷ USD nữa để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong thập kỷ tới.

Bong bóng nợ của toàn bộ nền kinh tế toàn cầu có thể tan vỡ bất cứ lúc nào và sẽ đẩy thế giới vào rối loạn. Lạm phát, lãi suất và nguy cơ bùng nổ bong bóng USD có xu hướng tăng cao. Giá lương thực tiếp tục leo thang, còn giá dầu lửa toàn cầu tăng mức kỷ lục. Thị trường bất động sản vẫn trì trệ hoặc tình trạng bong bong giá ẩn chứa nhiều rủi ro. Thời tiết khắc nghiệt và dịch bệnh có thể biến năm 2011 trở thành năm khó khăn cho các nhà sản xuất nông nghiệp.

Tuy nhiên, trong báo cáo mới nhất về Triển vọng kinh tế Khu vực sử dụng đồng tiền chung châu âu (Eurozone), IMF vẫn giữ nguyên dự báo tăng trưởng kinh tế khu vực này ở rnức 1,6% trong năm 2011 và 1,8% trong năm 2012, còn lạm phát lần lượt là 2,3% và 1,7%. Trong đó, tăng trưởng kinh tế của các nước Đông, Trung và Đông Nam Âu (trừ những nước Eurozone, các nước cộng hòa thuộc Liên Xô cũ và Thổ Nhĩ Kỳ) ước đạt 4,3% trong năm 2011 và 2012. Tốc độ tăng trưởng GDP tại các nền kinh tế chủ chốt sẽ chậm lại do xuất khẩu giảm sút và chính sách thắt chặt tài khóa. Ngoài ra, khu vực này còn gặp phải các trở ngại như lãi suất và lạm phát gia tăng bởi giá cả hàng hóa, nhất là dầu mỏ tăng cao cùng với bất ổn ở Trung Đông và Bắc Phi. Cuộc khủng hoảng nợ châu Âu vẫn có nguy cơ lan rộng sang các quốc gia Eurozone khác và các nền kinh tế đang nổi tại khu vực Đông Âu. Ngày 13.5.2011, Cơ quan Thống kê châu Âu (Eurostat) thông báo, so với cùng kỳ năm 2010, GDP quý 1 năm 2011 của Eurozone tăng 2,5%. Đây là tốc độ tăng trưởng mạnh nhất kể từ năm 2007.

Kết quả thăm dò mới đây đăng trên tờ Wall Street Journal ngày 11.4.2011 dự báo, nền kinh tế Mỹ sẽ đạt mức tăng trưởng 3 ,6% trong quý 4 năm 2011, tỷ lệ thất nghiệp xuống mức 8,3% vào cuối năm 2011 so với mức 8,8% hiện nay, giá tiêu dùng trong năm 2011 sẽ tăng 2,8% và giá dầu thế giới sẽ quay về mức dưới 100 USD/thùng vào cuối năm 2011. Đặc biệt, Nhật Bản và Trung Quốc - hai chủ nợ lớn nhất của Mỹ - trong khi đặt mục tiêu đa dạng hóa nguồn dự trữ ngoại hối và cắt giảm tỷ lệ trái phiếu kho bạc Mỹ, vẫn xem trái phiếu kho bạc Mỹ là kênh đầu tư an toàn nhất trong bối cảnh tồn tại quá nhiều bất ổn xung quanh tình hình nợ công tại châu Âu.

Còn theo tờ China Securities Journal ngày 14.5.2011, GDP của Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới, có thể tăng trưởng 9,3-9,4% trong năm 2011, thấp hơn so với năm 2010 và sẽ duy trì mức tăng trưởng bình quân 9% trong vòng 5 năm tới. Thủ tướng Ôn Gia Bảo từng khẳng định hạ thấp lạm phát là một trong những ưu tiên hàng đầu của nước này. Vì vậy, bên cạnh việc chỉ đạo các ngân hàng cắt giảm các khoản vay mới, ngày 12.5.2011, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc nâng dự trữ bắt buộc ngân hàng lần thứ 5 thêm 0,5% với hiệu lực từ ngày 18.5.2011. Kể từ tháng 10.2010 đến nay, Trung Quốc đã 8 lần nâng dự trữ bắt buộc và 4 lần nâng lãi suất nhằm ghìm cương lạm phát đã lên tới 5,3% vào tháng 4.2011.