(Chinhphu.vn) - Tổng số hộ dân bị ảnh hưởng bởi Dự án Cảng hàng không Quốc tế Long Thành là trên 4.700 hộ với gần 15.000 nhân khẩu, tuy nhiên vấn đề đặt ra không chỉ là bồi thường tái định cư mà còn phải hướng đến mục tiêu ổn định việc làm cho người dân.

Dự án sân bay Long Thành. Ảnh minh họa

Theo quy hoạch tổng thể Cảng hàng không Quốc tế Long Thành, tỉnh Đồng Nai, đã được Thủ tướng phê duyệt, tổng diện tích dự án vào khoảng 5.000 ha, nằm trên địa phận 6 xã của huyện Long Thành bao gồm Bình Sơn, Suối Trầu, Cẩm Đường, Bàu Cạn, Long An, Long Phước. Tổng số hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án là trên 4.700 hộ với gần 15.000 nhân khẩu.

Theo đó, tỉnh Đồng Nai đã phê duyệt quy hoạch 2 Khu tái định cư Lộc An, Bình Sơn với diện tích 282,35 ha để bố trí, ổn định cuộc sống của các hộ dân thuộc diện giải tỏa khi thực hiện công tác giải phóng mặt bằng.

Theo ông Đặng Minh Đức, Phó Giám đốc Sở TN&MT Đồng Nai, tổng mức đầu tư xây dựng hạ tầng 2 Khu tái định cư là khoảng 5.390 tỉ đồng và cần một cơ chế đặc thù về chính sách bồi thường, tái định cư, ổn định cuộc sống người dân.

Đồng tình với ông Đặng Minh Đức, ông Trần Văn Vĩnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai cho hay, để có đất cho dự án, điều quan trọng là làm sao để người dân trong vùng dự án được bố trí tái định cư, ổn định việc làm, có cuộc sống đảm bảo.

“Chúng tôi đã làm việc với các trường dạy nghề, các nhà đầu tư trong vùng nhằm tìm hiểu nhu cầu lao động để hỗ trợ dạy nghề cho người dân. Tỉnh cũng chia làm 3 giai đoạn: Giải phóng mặt bằng tới năm 2018, sẽ tổ chức dạy nghề gì. Sau đó là giai đoạn thi công dự án thì người dân có thể làm được công việc gì và tới lúc đưa sân bay vào khai thác, kể cả lao động phổ thông hay có trình độ chuyên môn thì sẽ làm việc với ngành hàng không để hướng nghiệp cho con em người dân trong vùng”, ông Vĩnh nói.

Tính đến phương án phát hành trái phiếu

Đại biểu Quốc hội TPHCM Trần Du Lịch cho rằng, đất tại Long Thành có nhiều loại như đất lâm trường, nông nghiệp, đất ở… nhưng đất đầu cơ lớn nên kiến nghị Chính phủ phải có chính sách khác cho đất ở của người dân định cư lâu dài. Đồng thời, theo lộ trình, để xây dựng hết 5.000 ha đất sẽ phải kéo dài hàng chục năm.

“Chúng ta chú trọng chủ trương đền bù, lo cho người dân, lấy quỹ đất nhưng trong thời gian chưa làm, quỹ đất xây dựng thế nào? Do vậy, lộ trình thực thi và việc lấy đất phải được tính toán như thế nào để không lãng phí”, ông Lịch nói.

Ông Trần Du Lịch chia sẻ: “Tôi trăn trở cả chục năm nay. Chính sách đền bù giải phóng mặt bằng của ta dường như chỉ khuyến khích đầu cơ đất, tiền trao, cháo múc. Vì thế, khi giải phóng mặt bằng cần hỗ trợ cho người dân tại đó chứ không phải hỗ trợ dân từ TPHCM ra Long Thành mua đất. Việc này phải phân biệt rõ ràng”

Ngoài ra, ông Lịch băn khoăn việc bố trí tái định cư có gắn với quy hoạch đô thị Cảng hay không. Điều này cần được đặt ra bởi người nông dân khi đó sẽ thành thị dân.

Trong khi đó, ông Trương Văn Phước, Phó Chủ tịch Ủy ban Giám sát Tài chính quốc gia có kiến nghị với Thủ tướng xin tạm ứng vốn ngân sách, nhưng vấn đề là "tiền đâu"?

“Nếu ngân sách không đáp ứng được dòng tiền mà dự án yêu cầu thì phải nghĩ tới một cách huy động vốn khác. Gợi ý là Nhà nước và nhân dân cùng làm, vậy sao không nghĩ ra hình thức phát hành một loại trái phiếu mà 5.000 hộ gia đình này sẽ mua những trái phiếu đó”, ông Phước nói.

Về thu xếp vốn, ông Vĩnh nói, vốn cho giải phóng mặt bằng nằm trong tổng vốn đầu tư của dự án. Trong lúc này, nếu phải giải phóng mặt bằng ngay thì tỉnh phải làm việc với các bộ, ngành để ứng vốn trước. Sau khi thực hiện quyết toán thì sẽ được phân bổ lại. Tỉnh đang thực hiện theo các công việc hằng năm và đưa ra lộ trình ứng vốn.

Phan Trang