Bán nhà theo Nghị định 61 của Chính phủ: Bao giờ vướng mắc được tháo gỡ?

Ngày 29-5-2008, Thủ tướng Chính phủ đã có Văn bản chỉ đạo các địa phương tiếp tục đẩy mạnh việc bán nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước (SHNN) cho người đang thuê theo Nghị định số 61/CP ngày 5-7-1994 của Chính phủ đến hết năm 2010. Tuy nhiên, đến thời điểm này tỷ lệ nhà ở, đất ở thuộc SHNN đã bán trên địa bàn tỉnh mới đạt trên 50%. Không có chứng từ xác minh sở hữu, việc bán nhà ở những khu vực này trở nên rất khó khăn, nếu không có hướng giải quyết triệt để, cái vòng luẩn quẩn “đi không được, ở không xong” sẽ còn kéo dài?

02/08/2011 11:34

Ngày 29-5-2008, Thủ tướng Chính phủ đã có Văn bản chỉ đạo các địa phương tiếp tục đẩy mạnh việc bán nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước (SHNN) cho người đang thuê theo Nghị định số 61/CP ngày 5-7-1994 của Chính phủ đến hết năm 2010. Tuy nhiên, đến thời điểm này tỷ lệ nhà ở, đất ở thuộc SHNN đã bán trên địa bàn tỉnh mới đạt trên 50%. Không có chứng từ xác minh sở hữu, việc bán nhà ở những khu vực này trở nên rất khó khăn, nếu không có hướng giải quyết triệt để, cái vòng luẩn quẩn “đi không được, ở không xong” sẽ còn kéo dài?

Theo đánh giá của Sở Xây dựng tỉnh Quảng Ninh, nguyên nhân của việc chậm trễ trong triển khai Nghị định 61 là do từ nhiều năm nay công tác quản lý, sử dụng quỹ nhà bị buông lỏng (tập trung là nhà ở của các cơ quan, đơn vị tự quản chưa chuyển giao); chất lượng nhà ở xuống cấp, hạ tầng kỹ thuật, vệ sinh môi trường không đảm bảo, không có kinh phí sửa chữa, cải tạo do không thu được tiền thuê nhà ở; hồ sơ tài liệu lưu trữ thất lạc hoặc không có. Đặc biệt tình trạng cơi nới, xây dựng trái phép chưa được xử lý kịp thời. Công tác tiếp nhận và bán nhà thuộc SHNN rất khó khăn, phức tạp do xác định nguồn gốc nhà ở, đất ở hoặc chất lượng nhà ở xuống cấp nghiêm trọng. Điển hình như khu chung cư Cột 8 (phường Hồng Hà, TP.Hạ Long) do Công ty Lương thực miền Bắc quản lý đã xuống cấp trầm trọng, không đủ điều kiện để bán theo Nghị định 61. Anh Nguyễn Đức Thịnh đã sống tại tầng 5 khu chung cư này cho biết: Gia đình tôi sống ở đây gần 20 năm và từ nhiều năm nay chúng tôi không được tu sửa gì thêm. Do chất lượng công trình đã quá xuống cấp nên mọi biện pháp cải tạo căn hộ đều chẳng thấm vào đâu. Gia đình tôi có nguyện vọng bán nhà, di chuyển đến nơi ở mới nhưng nhà cũng chẳng đủ điều kiện để bán. Mà chờ được đến nơi tái định cư mới thì cũng chưa biết đến bao giờ. Trước thực trạng đó, để đảm bảo an toàn tính mạng cho người dân, UBND tỉnh đã có quyết định giải tỏa nhà chung cư 5 tầng Cột 8, yêu cầu TP.Hạ Long có kế hoạch di dời các hộ dân, bố trí tái định cư mới cho các hộ trước mùa mưa bão.

Thêm một khó khăn dẫn đến tình trạng chậm trễ trong việc giải quyết theo Nghị định 61 chính là do nhận thức của một số hộ dân về vấn đề này còn hạn chế dẫn đến những kiến nghị, đòi hỏi quyền lợi chưa xác đáng. Trường hợp các hộ dân ở chung cư 5 tầng phường Trần Hưng Đạo đã trả hết tiền và hoàn tất thủ tục nộp lệ phí trước bạ, họ kiến nghị được cấp Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, tại Văn bản số 139 của UBND TP.Hạ Long đã nêu rõ: Không thực hiện việc cấp Giấy Chứng nhận quyền sở hữu nhà và tài sản gắn liền với đất đối với các hộ mới mua nhà thuộc SHNN theo Nghị định 61/CP tại 5 nhà chung cư 5 tầng phường Trần Hưng Đạo, do các nhà chung cư 5 tầng này đã xuống cấp và nằm trong kế hoạch GPMB xây dựng lại vào thời điểm năm 2010-2011. Hiện tại, chủ đầu tư dự án đang thực hiện công tác chuẩn bị đầu tư theo kế hoạch của UBND tỉnh. Các hộ dân đã mua nhà tại đây được sử dụng: Hợp đồng mua bán nhà ở; biên lai nộp tiền mua nhà theo hợp đồng và biên lai nộp thuế trước bạ, làm cơ sở xác định quyền sở hữu nhà khi thành phố thực hiện GPMB xây dựng lại nhà chung cư theo kế hoạch đã được UBND tỉnh phê duyệt. Đáng chú ý một số doanh nghiệp Nhà nước đang quản lý quỹ nhà ở thuộc SHNN (tự quản) khi thực hiện cổ phần hóa không chuyển giao cho địa phương quản lý mà tự thanh lý nhà ở cho các hộ đang ở. Như vậy, có thể thấy việc bán nhà thuộc SHNN theo Nghị định 61 còn rất nhiều khó khăn, vướng mắc cần được tháo gỡ.

Để khắc phục tình trạng này, Sở Xây dựng kiến nghị với tỉnh đề xuất các Bộ, ngành liên quan tham mưu với Chính phủ ban hành một số cơ chế, chính sách cụ thể về quản lý, sử dụng quỹ nhà ở thuộc SHNN, nhất là sửa chữa cải tạo hoặc phá dỡ xây dựng lại các khu nhà ở xuống cấp, có quy định về cải tạo, xây dựng lại các chung cư bị hư hỏng, xuống cấp trong đó quy định rõ các cơ chế chính sách đền bù, tái định cư, tài chính để áp dụng tại địa phương góp phần đẩy nhanh tốc độ phát triển đô thị, quỹ nhà ở tạo cảnh quan khang trang, sạch đẹp.

Trang - Nhung