Cảnh báo ô nhiễm không khí bằng bóng bay

Không khó Hiện, quả bóng cảnh báo ô nhiễm không khí đang được thả tại khu vực Công viên Parc Andre Citroen l (Paris, Pháp). Ở độ cao 150m, một quả bóng bay khổng lồ giúp người dân Pháp biết được độ trong lành của không khí. Quả bóng có bề rộng 22m, cao 32m, sẽ chuyển sang màu xanh khi không khí trong lành, màu đỏ khi ô nhiễm và màu cam khi không khí bình thường. Các thước đo chất lượng không khí dựa trên trên những máy đo cảm biến nồng độ khí NO2, O3 và nhiều loại khí khác gắn trên bóng bay. Những thông tin này được sử dụng để xác định mức độ ô nhiễm và cảnh báo cho những người bị khó thở và những lái xe khi ra ngoài trời. PGS.TS Phạm Bình Quyền, Hội Bảo vệ Thiên nhiên & Môi trường Việt Nam giải thích, có nhiều thiết kế cho quả bóng này. Người ta có thể đặt trong quả bóng các máy đo cảm biến. Nhưng ngoài ra, có một biện pháp khác rẻ tiền hơn là trên vỏ quả bóng có gắn các chất chỉ thị màu (giống như giấy quỳ). Khi đó, chỉ cần trong không khí, các chất độc như SO2, N02... vượt quá tiêu chuẩn cho phép, các chất này sẽ tác động vào các chất chỉ thị màu, làm đổi màu của quả bóng. Các màu của quả bóng sẽ được mặc định, ví dụ: bóng bay chuyển sang màu xanh khi không khí trong lành, màu đỏ khi ô nhiễm, màu cam khi không khí bình thường. PGS.TS Trịnh Lê Hùng, khoa Hóa, ĐHKHTN, ĐHQG Hà Nội cũng cho biết, khi sản xuất những quả bóng này, người ta sẽ sử dụng nhiều phép thử, thuốc thử để cho ra kết quả tối ưu. Ví dụ như khi chúng ta làm một quả bóng có chất liệu tương tự giấy quỳ, khi không khí có nhiều kiềm thì giấy quỳ sẽ chuyển sang màu tím, nhiều axit sẽ chuyển sang màu đỏ hoặc hồng. Thành phần hóa chất có trong không khí thay đổi thì màu của chúng cũng sẽ thay đổi. Việt Nam có thể áp dụng Các chuyên gia cho biết, thực tế, từ lâu người ta vẫn dùng khinh khí cầu để đưa các máy theo dõi khí tượng bay lơ lửng trong không trung để thu thập dữ liệu phục vụ dự báo thời tiết. Vì thế, việc sử dụng bóng bay để làm "nhật ký" ghi nhận ô nhiễm không khí không phải là điều viễn tưởng. Cách này rất khả thi. Hơn thế, bong bóng bay không gây tiếng ồn, không cần phải sử dụng bất cứ máy móc hoặc nguồn năng lượng nào để vận hành (chỉ cần cột bóng bằng một sợi dây để bóng không bay quá xa giới hạn quy định). Vì thế, sử dụng bóng bay vừa để tạo cảnh quan vừa cảnh báo ô nhiễm môi trường là rất hợp lý. Việt Nam hoàn toàn có sản xuất các quả bóng kiểu này. Tại các khu vực có nguy cơ ô nhiễm cao, chúng ta có thể thả những quả bóng như thế này để ghi lại các thông số ô nhiễm không khí. Những quả bóng này một mặt vừa cảnh báo cho người dân, mặt khác giúp các nhà khoa học có số liệu đầu vào phục vụ cho công tác nghiên cứu. Tuy nhiên, PGS.TS Trịnh Lê Hùng cũng lưu ý, nếu bóng sử dụng phép thử bằng hóa chất thì cũng chỉ kiểm tra được các tạp chất có trong không khí như nồng độ khí độc hại sunfurua, axit... chứ khó mà đo được những chỉ số khác như nồng độ bụi, ô nhiễm tiếng ồn... Trong khi đó, ở Việt Nam, ô nhiễm bụi, ô nhiễm tiếng ồn lại rất đáng báo động. Tô Lan