Cấp cứu kịp thời sẽ giảm 10% nạn nhân tử vong do tai nạn giao thông

Thiết bị hồi sức cấp cứu hiện đại trên xe cứu thương sẽ bào toàn tính mạng cho bênh nhân cấp cứu-Ảnh Chinhphu.vn

Trong thực tế, không ít người bị gãy đốt sống cổ, gãy khung chậu đã tử vong trong lúc được khiêng lên cáng, lên ô tô. Họ đã mất quyền sống chỉ vì những sai sót do sơ cứu ban đầu, các chuyên gia cho biết.

Tỷ lệ tử vong cao vì không được cấp cứu kịp thời

"Tại Bệnh viện Việt - Đức, chỉ có 5-10% nạn nhân tai nạn giao thông được sơ cứu tại chỗ. Một nửa số người được sơ cứu nhưng lại sai kỹ thuật và vận chuyển không an toàn (hơn 50% bệnh nhân ở Huế và Hà Nội được vận chuyển bằng xe gắn máy)", Giáo sư Vũ Văn Đính, Chủ tịch Hội Hồi sức cấp cứu và chống độc Việt Nam cho biết trong Hội thảo quốc tế - chuyên đề cấp cứu trước bệnh viện - diễn ra hôm nay (11/11) tại Bệnh viện Thanh Nhàn, Hà Nội.

Với ngành Y tế, cấp cứu trước bệnh viện là một khâu cực kỳ quan trọng. Nếu làm tốt công đoạn này thì nhiều người sẽ được cứu với chi phí thấp nhất, thiết bị đơn giản nhất. Ngược lại, nếu làm không tốt thì chi phí sẽ đội lên hàng chục, hàng trăm lần, thậm chí dẫn đến tử vong.

"Tuy nhiên, thực tế hiện nay công tác cấp cứu trước bệnh viện tại Việt Nam còn hạn chế cả về số lượng và chất lượng. Nhiều trường hợp gãy cột sống cổ, gãy khung chậu đã tử vong trong lúc khiêng nạn nhân lên cáng, lên ô tô. Tại Bệnh viện Thanh Nhàn (Hà Nội) tuần nào cũng có bệnh nhân tử vong trước bệnh viện", giáo sư Đính cho biết.

Giám đốc bệnh viện Thanh Nhàn TS Đặng Văn Chính cho hay “Chúng tôi thấy không ít trường hợp tử vong trước khi đến bệnh viện đối với bệnh nhân cần cấp cứu là do sơ cứu chưa kịp thời và không đúng phương pháp”.

Theo thống kê của Uỷ ban An toàn giao thông Quốc gia, mỗi năm chúng ta có từ 11-12 ngàn trường hợp tử vong do tai nạn. Hàng năm, số lượng nạn nhân bị thương do tai nạn giao thông cần sơ cứu lên tới gần 50 nghìn người. Nhưng nếu đào tạo được kiến thức cấp cứu cho đội ngũ cộng tác viên, xây dựng các trạm sơ cấp cứu dọc các tuyến đường thì mỗi năm Việt Nam có thể giảm được 10% số người bị chết cho tai nạn giao thông, tương ứng với khoảng 1.000 nạn nhân.

Trong khi đó, việc cấp cứu trước bệnh viện chủ yếu do Trung tâm 115 đảm nhiệm nhưng cũng chỉ đáp ứng được một phần nào nhu cầu của người dân. Chẳng han, Trung tâm cấp cứu 115 tại Hà Nội mới chỉ đáp ứng được 10% nhu cầu. Số bệnh nhân được vận chuyển bằng xe cứu thương mới đạt 15%. Một số công ty tư nhân có tham gia vận chuyển cấp cứu nhưng với quy mô nhỏ lẻ, chủ yếu vận chuyển bệnh nhân nặng về nhà, trình độ cũng còn nhiều bất cập, giáo sư Đính cho biết.

Theo bác cáo bước đầu của nghiên cứu về an toàn giao thông đường bộ thì, các xử trí thông thường chỉ đạt yêu cầu chuyên môn dưới 50%.

Điều này đòi hỏi ngành Y tế phải nâng cao hơn nữa năng lực đáp ứng sơ cấp cứu các bệnh nhân nói chung và tai nạn thương tích do tai nạn giao thông nhằm làm giảm tối đa các di chứng là hết sức cần thiết.

Phát triển lực lượng kỹ thuật viên cấp cứu chuyên nghiệp

Theo giáo sư Đính, để cải thiện tình trạng trên, mỗi thành phố cần có một trung tâm đào tạo kỹ thuật viên cấp cứu chuyên phục vụ cấp cứu trước bệnh viện. Ngoài ra, tất cả những người làm công tác phục vụ sức khỏe, an ninh trật tự như cảnh sát, cứu hỏa, bộ đội cảnh vệ, bảo vệ sân bay... đều phải có kỹ thuật cấp cứu cơ bản.

Từ năm 2008, Bệnh viện Thanh Nhàn, Hội Hồi sức cấp cứu và chống độc Việt Nam làm việc với các chuyên gia cấp cứu của Hoa Kỳ để nghiên cứu tìm hiểu hệ thống cấp cứu theo mô hình Paramedic. Đây được cho là mô hình phù hợp nhất với điều kiện và hoàn cảnh của ngành y tế và điều kiện kinh tế- xã hội Hà Nội nói riêng cũng như cả nước nói chung.

 Nòng cốt của hệ thống này là các kỹ thuật viên cấp cứu chuyên nghiệp, có khả năng đáp ứng với tất cả các loại cấp cứu như nội, ngoại, sản, nhi, chấn thương. Đồng thời đây cũng là lực lượng đáp ứng với tình huống cháy nổ, thảm họa, khủng bố và đảm bảo y tế cho các hội nghị quan trọng.

Với lực lượng kỹ thuật viên cấp cứu chuyên nghiệp, chuyên môn sâu, lái xe cứu thương thành thạo được cấp bằng, chứng nhận và liên tục được giám sát thì sẽ giảm đáng kể được thương tích trong những trường hợp cấp cứu nguy kịch, đặc biệt trong điều kiện tắc đường như hiện nay tại các thành phố lớn.

Ngoài ra, việc nâng cấp về trang thiết bị kỹ thuật sơ cứu, xe cứu thương, đào tạo thêm kỹ thuật viên cấp cứu cho Trung tâm 115 trong thời gian tới là hết sức cần thiết. Xe cứu thương hiện đại với các thiết bị cấp cứu công nghệ cao sẽ có chức năng như một khoa cấp cứu thu nhỏ duy trì tính mạng và sức khỏe cho bệnh nhân.

Trong khuôn khổ chương trình của Hội thảo quốc tế - chuyên đề cấp cứu trước bệnh viện, các chuyên gia nước ngoài từ Mỹ, đã có các buổi tập huấn về  kỹ thuật cấp cứu các trường hợp nhồi máu cơ tim, đột quỵ, nhi khoa, sản khoa cho các kỹ thuật viên cấp cứu của Việt Nam.

Nguyệt Hà