Bộ Xây dựng: Doanh nghiệp thu phí không dừng chưa làm rõ đầy đủ bản chất khoản phí

Trong báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc về kết quả kiểm tra, rà soát việc thu phí sử dụng ví điện tử khi liên kết với tài khoản giao thông, Bộ Xây dựng cho biết tài khoản thu phí trước đây được chuyển đổi thành tài khoản giao thông liên kết với phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt (ví điện tử, thẻ tín dụng, ủy nhiệm chi qua tài khoản ngân hàng). Tài khoản giao thông lưu giữ thông tin về phương tiện và chủ phương tiện, tài khoản giao thông không chứa tiền. Khi phát sinh giao dịch, tiền sẽ được trừ trực tiếp từ phương tiện thanh toán do chủ phương tiện lựa chọn liên kết với tài khoản giao thông.

Trong khi đó, loại phí các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và trung gian thanh toán bao gồm Ví điện tử VETC, Ví điện tử Viettel Money thông báo thu là phí sử dụng phương tiện thanh toán theo quy định của pháp luật về ngân hàng, không phải là phí sử dụng đường bộ hay sử dụng tài khoản giao thông.

Chưa làm rõ đầy đủ bản chất khoản phí

Đối với ví điện tử VETC, doanh nghiệp công bố chính sách thu phí quản lý tài khoản ví điện tử VETC với mức 6.600 đồng/tháng đối với khách hàng cá nhân và 66.000 đồng/tháng đối với khách hàng tổ chức, doanh nghiệp, đã bao gồm thuế giá trị gia tăng. Mức phí được xác định theo tài khoản ví điện tử, không căn cứ vào số lượng phương tiện giao thông được liên kết với tài khoản.

Với ví điện tử Viettel Money, doanh nghiệp công bố chính sách thu phí xử lý giao dịch qua trạm đối với tài khoản ví điện tử Viettel Money liên kết với tài khoản giao thông, với mức phí dự kiến 6.600 đồng/tháng đối với khách hàng cá nhân và 66.000 đồng/tháng đối với khách hàng tổ chức, doanh nghiệp.

Theo giải trình của các doanh nghiệp, việc xây dựng chính sách phí xuất phát từ nhu cầu bù đắp chi phí đầu tư, phát triển, quản lý, vận hành hệ thống ví điện tử; chi phí định danh và xác thực khách hàng, kết nối với ngân hàng và hệ thống thanh toán, xử lý giao dịch, đối soát, bảo đảm an toàn, bảo mật, quản trị rủi ro và chăm sóc khách hàng.

Cụ thể, loại phí các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và trung gian thanh toán bao gồm Ví điện tử VETC, Ví điện tử Viettel Money thông báo thu là phí sử dụng phương tiện thanh toán được thực hiện theo quy định của pháp luật về ngân hàng. Loại phí này không phải là phí sử dụng đường bộ hay sử dụng tài khoản giao thông.

Cơ sở xác định giá dựa theo đặc thù của doanh nghiệp và xuất phát từ nhu cầu bù đắp chi phí đầu tư, phát triển, quản lý, vận hành hệ thống ví điện tử; chi phí định danh và xác thực khách hàng, kết nối với ngân hàng và hệ thống thanh toán, xử lý giao dịch, đối soát, bảo đảm an toàn, bảo mật, quản trị rủi ro và chăm sóc khách hàng.

Tại thời điểm kiểm tra, rà soát, các doanh nghiệp đã dừng triển khai chính sách thu phí sử dụng ví điện tử liên kết với tài khoản giao thông để nghiên cứu bổ sung các phương án tính phí phù hợp với nhu cầu và tần suất sử dụng khác nhau của khách hàng (thu phí theo lượt giao dịch, theo tỷ lệ với giá trị giao dịch...), đảm bảo thông tin chính xác, đầy đủ, minh bạch về việc điều chỉnh phí sử dụng dịch vụ ví điện tử (nếu có) cho khách hàng. Do đó, chưa phát sinh thiệt hại thực tế đối với khách hàng.

"Mặc dù các doanh nghiệp đã thực hiện thông báo chính sách phí, song cách thức thông tin, truyền thông, giải thích chính sách chưa thực sự phù hợp, chưa làm rõ đầy đủ bản chất khoản phí và các quyền lựa chọn của người sử dụng dịch vụ. Do đó, phát sinh phản ứng, bức xúc của người tham gia giao thông đối với việc thu phí sử dụng ví điện tử gắn liền với hoạt động thanh toán điện tử giao thông đường bộ," lãnh đạo Bộ Xây dựng nhìn nhận.

Xây dựng chính sách giá phí linh hoạt

Trên cơ sở kết quả kiểm tra, rà soát và để hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân, doanh nghiệp, bảo đảm chặt chẽ, công khai, minh bạch, Bộ Xây dựng đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét, có ý kiến chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Tài chính, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công Thương và Bộ Xây dựng cần chủ động nắm bắt tình hình, xử lý và truyền thông kịp thời các vấn đề phát sinh có liên quan đến lĩnh vực quản lý trong hoạt động thu phí sử dụng đường bộ theo hình thức điện tử không dừng.

Bộ Xây dựng chỉ đạo đẩy mạnh truyền thông công khai, giải thích rõ bản chất khoản thu là giá dịch vụ thương mại (không phải phí sử dụng đường bộ hay phí quản lý tài khoản giao thông) để người dân hiểu đúng, tránh hiểu nhầm gây lo ngại dư luận.

Công ty VETC và Công ty VDTC phối hợp với các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và trung gian thanh toán (trước mắt là ví điện tử VETC, ví điện tử Viettel Money) xây dựng chính sách giá phí linh hoạt (thu theo lượt, theo tỷ lệ giao dịch, miễn phí cho phương tiện ít sử dụng...), phải thực hiện truyền thông đầy đủ cho chủ phương tiện và bảo đảm quyền lựa chọn sử dụng dịch vụ của chủ phương tiện trước khi tổ chức thu phí sử dụng ví điện tử; tiếp tục mở rộng kết nối với nhiều ngân hàng và tổ chức trung gian thanh toán để tạo điều kiện cho người dân tự do lựa chọn.

Phan Trang