Căng thẳng địa chính trị đẩy giá dầu tăng vọt 15%
(Chinhphu.vn) - Diễn biến leo thang trong quan hệ Mỹ - Iran tiếp tục là động lực chính thúc đẩy giá dầu. Kết thúc tuần vừa qua, giá dầu WTI tăng 15,5%, lên 82,5 USD/thùng, trong khi dầu Brent tăng gần 16%, đạt 88,1 USD/thùng, đồng loạt thiết lập mức cao nhất trong hơn một tháng.

Eo biển Hormuz - tuyến vận tải chiếm khoảng 25% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển toàn cầu - Ảnh: Getty Images
Ngay từ đầu tuần, việc hai nước đồng loạt nối lại các hoạt động can thiệp quân sự đã làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông. Đặc biệt, tuyên bố của Tehran về việc đóng cửa eo biển Hormuz - tuyến vận tải chiếm khoảng 25% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển toàn cầu - đã khiến thị trường phản ứng mạnh, đẩy giá dầu tăng tới 9-10% chỉ trong phiên giao dịch đầu tiên của tuần.
Cùng với đó, những tuyên bố cứng rắn từ Washington tiếp tục làm gia tăng căng thẳng. Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định sẽ tái áp đặt các biện pháp phong tỏa đối với tàu thuyền Iran hoạt động tại Vịnh Ba Tư, đồng thời yêu cầu các quốc gia trong khu vực chi trả để đổi lấy sự bảo vệ của Mỹ. Những động thái này khiến giới đầu tư tiếp tục bổ sung phần bù rủi ro địa chính trị vào giá dầu.
Trong các phiên giữa tuần, giá dầu có thời điểm điều chỉnh nhẹ khi chưa xuất hiện thêm các diễn biến leo thang đáng kể. Tuy nhiên, đến cuối tuần, thị trường một lần nữa bứt phá sau khi xuất hiện thông tin cả Mỹ và Iran đều tăng cường các hoạt động quân sự, đồng thời dấy lên lo ngại xung đột có thể lan rộng sang khu vực Biển Đỏ.
Nguy cơ Tehran yêu cầu lực lượng Houthi tại Yemen gây gián đoạn hoạt động vận tải qua eo biển Bab el-Mandeb đang khiến thị trường đặc biệt quan ngại. Đây là tuyến vận tải chiến lược kết nối Biển Đỏ với Biển Arab và là cửa ngõ xuất khẩu dầu thay thế quan trọng của Saudi Arabia. Nếu tuyến đường này bị ảnh hưởng, rủi ro gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu sẽ gia tăng đáng kể.
Bên cạnh Trung Đông, cuộc xung đột Nga - Ukraine cũng tiếp tục tạo thêm áp lực đối với thị trường năng lượng. Các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng và nhà máy lọc dầu của Nga buộc Moscow phải cắt giảm xuất khẩu dầu diesel, góp phần đẩy giá nhiên liệu này tăng mạnh trên thị trường quốc tế.
Kết thúc tuần giao dịch, giá dầu diesel lưu huỳnh thấp trên sàn ICE-EU tăng gần 16,9% - mức tăng mạnh nhất trong nhóm năng lượng và cũng là mức cao nhất trong vòng hai tháng. Giá dầu diesel tăng kéo theo biên lợi nhuận lọc dầu tiếp tục mở rộng, qua đó khuyến khích các nhà máy duy trì công suất cao và gia tăng nhu cầu đối với dầu thô đầu vào.