Cấp bách sửa đổi Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản

Ngày 3/7, Bộ Xây dựng tổ chức hội thảo lấy ý kiến góp ý dự thảo hồ sơ xây dựng Luật Nhà ở (sửa đổi) nhằm triển khai thực hiện kế hoạch xây dựng Luật Nhà ở (sửa đổi) trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp không thường lệ vào tháng 8/2026.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, trước những yêu cầu thực tế cấp bách, vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã làm việc với Chính phủ đưa ra thông báo Kết luận số 64-TB/VPTW, trong đó có 5 định hướng quan trọng đối với lĩnh vực nhà ở và thị trường bất động sản, làm căn cứ để xây dựng sửa đổi 2 dự án luật (Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản). Trên cơ sở định hướng đó, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu khẩn trương sửa đổi 2 luật, dự kiến trình Quốc hội vào kỳ họp không thường lệ ngay tháng 8/2026.

Đáp ứng yêu cầu triển khai cấp bách, Bộ Xây dựng và các địa phương đã khẩn trương tổng kết, đánh giá, qua đó xây dựng được 2 dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Dự kiến 2 luật sẽ trình Bộ Tư pháp thẩm định trước ngày 5/7, trình lên Chính phủ trước ngày 12/7 và trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội trước ngày 20/7.

Yêu cầu sửa đổi Luật Nhà ở cấp bách

Báo cáo tóm tắt về hồ sơ dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), ông Hoàng Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) cho biết, Luật Nhà ở (sửa đổi) kế thừa các quy định còn phù hợp, đồng thời sửa đổi, bổ sung theo định hướng thực hiện phân cấp, phân quyền tạo cơ sở thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Luật Nhà ở (sửa đổi) cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh tạo môi trường pháp lý thuận lợi, minh bạch, chi phí tuân thủ thấp trong phát triển và quản lý nhà ở; thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực nhà ở. Ngoài ra, định hướng phát triển nhà ở trong giai đoạn mới theo hướng bên cạnh nhà ở để bán, cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê.

Để tiếp tục phát huy hiệu quả hơn nữa công tác phát triển nhà ở trong giai đoạn tới, dự thảo quy định phát triển 4 nhóm nhà ở: Nhà ở thương mại; Nhà ở cho thuê; Nhà ở công vụ; Nhà ở chính sách, trong đó tập trung ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê.

Ngoài ra, Luật Nhà ở (sửa đổi) sẽ tháo gỡ khó khăn, "điểm nghẽn" trong thực tiễn; bảo đảm đồng bộ với các pháp luật có liên quan như: Luật Xây dựng 2025, Luật Đầu tư 2025, Luật Đầu tư theo hình thức đối tác công tư…

Nhà ở thương mại phải có giá phù hợp

Để chính sách đi vào cuộc sống, đại diện tập đoàn Becamex kiến nghị cần cụ thể cơ chế chính sách của Nhà nước, đáp ứng tiêu chí khi xây dựng nhà ở thương mại giá phù hợp. Bên cạnh đó, cần phân biệt nhà ở thương mại để bán và nhà lưu trú cho công nhân thuê trong khu công nghiệp. 

Đại diện Công ty CP Him Lam cho rằng, trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) có quy định về nhà cho thuê nhưng các nội dung liên quan đến khu vực tư nhân chưa rõ ràng. Do đó, doanh nghiệp kiến nghị bổ sung quy định phù hợp hơn trong quá trình thực thi, giúp doanh nghiệp có cơ sở thực hiện, tạo thuận lợi cho địa phương phát triển nhà ở.

Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Văn Đính, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA) cho biết, cơ bản thống nhất với định hướng của dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), đặc biệt trong việc phát triển nhà ở giá phù hợp với khả năng chi trả của người dân, trong đó có nhà ở cho thuê.

Dự thảo đã phân loại nhà ở thành các nhóm lớn, nhưng để tránh chồng chéo và để thuận tiện nên làm rõ ranh giới và khái niệm: thương mại; thương mại giá phù hợp; nhà ở cho thuê; nhà ở có mục đích lưu trú...

Đối với nhà ở thương mại giá phù hợp, cần xây dựng giá trên các tiêu chí: thu nhập bình quân; khả năng vay an toàn; tổng giá trị tiền căn; tỷ lệ chi phí trên thu nhập. Đối với nhà ở cho thuê, ông Đính ủng hộ định hướng cho thuê dài hạn, nhất là tại các đô thị, vùng kinh tế phát triển... nhưng cần phải vận hành chuyên nghiệp.

Sở Xây dựng Hải Phòng đề xuất, cần thống nhất phương án cho quỹ nhà ở cho thuê để quy định lãi suất một cách phù hợp, bên cạnh đó thống nhất các loại hình nhà ở cho thuê, có chế độ ưu đãi đối với khu vực này.

Bên cạnh đó, Sở Xây dựng Hải Phòng đề nghị cho phép các doanh nghiệp được mua nhà ở xã hội để tăng khối lượng nhà ở cho thuê, tạo lập nguồn cung cho các doanh nghiệp. Hiện nay, nhu cầu nhà ở tại Hải Phòng rất lớn, đặc biệt tại các khu vực khu công nghiệp.

Trước những ý kiến, đề xuất thiết thực từ các hiệp hội, doanh nghiệp, địa phương, Bộ Xây dựng cho biết sẽ tiếp thu tất cả các ý kiến đóng góp và kỳ vọng tiếp tục nhận được các ý kiến trong thời gian sớm nhất để hoàn thành xây dựng Luật Nhà ở (sửa đổi) theo đúng tiến độ.

Phan Trang