Cơ hội phát triển từ sử dụng đất kết hợp đa mục đích

Tại Tọa đàm "Đất đa mục đích - Cơ hội phát triển và những vấn đề đặt ra trong thực tiễn" do Báo Tiền phong tổ chức ngày 31/7, các chuyên gia, nhà quản lý, các hộ kinh doanh, hợp tác xã kinh doanh các mô hình du lịch, sản xuất nông nghiệp đã thảo luận, đề xuất các giải pháp gỡ vướng trong thực hiện Luật Đất đai năm 2024.

Bà Đoàn Thị Thanh Mỹ, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, chủ trương của Đảng và Nhà nước cho phép sử dụng đất kết hợp đa mục đích là nhằm khai thác hiệu quả hơn nguồn lực đất đai, song phải bảo đảm sử dụng đúng quy định của pháp luật.

Theo bà, mô hình kinh tế trang trại không thuộc trường hợp sử dụng đất đa mục đích mà là chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định. Bà cũng khẳng định việc sử dụng đất đa mục đích không yêu cầu quy hoạch riêng và Bộ đang tổng hợp các vướng mắc để tiếp tục hoàn thiện chính sách.

Ông Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc Hợp tác xã Nấm Tam Đảo (Phú Thọ) cho rằng sử dụng đất đa mục đích không phải là thay đổi mục đích sử dụng đất nông nghiệp mà là gia tăng giá trị trên nền tảng sản xuất. Sản xuất vẫn là hoạt động cốt lõi, kết hợp với dịch vụ, trải nghiệm và giới thiệu sản phẩm, qua đó nâng cao giá trị nông sản, tạo thêm việc làm, mở rộng sinh kế, quảng bá hình ảnh địa phương và gìn giữ nghề truyền thống.

Tuy nhiên, việc triển khai vẫn gặp nhiều vướng mắc. Khó khăn lớn nhất là chưa có hướng dẫn thống nhất về phạm vi, điều kiện và trình tự thực hiện các hoạt động kết hợp trên đất nông nghiệp. Ranh giới giữa công trình phục vụ sản xuất, khu trải nghiệm, khu giới thiệu sản phẩm và hạng mục phục vụ khách tham quan còn chưa rõ, dẫn đến mỗi địa phương áp dụng theo cách khác nhau, gây khó khăn cho hợp tác xã, doanh nghiệp trong lập phương án đầu tư và huy động vốn.

Từ thực tiễn đó, ông Huy kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường sớm ban hành hướng dẫn cụ thể đối với mô hình nông nghiệp gắn với du lịch trải nghiệm, giáo dục và bảo tồn nghề truyền thống.

Ông Đào Đức Kiên, Phó Chủ tịch UBND xã Đà Bắc (Phú Thọ), đánh giá việc Luật Đất đai năm 2024 lần đầu cho phép sử dụng đất kết hợp đa mục đích là bước tiến quan trọng nhằm khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai. Tuy nhiên, khi triển khai, chính quyền cơ sở đang đối mặt với nhiều áp lực trong thẩm định, quản lý và giám sát.

Phó Chủ tịch xã Đà Bắc kiến nghị sớm sửa đổi, bổ sung Điều 218 Luật Đất đai theo hướng làm rõ khái niệm sử dụng đất đa mục đích, quy định cụ thể đối với từng loại đất và ban hành hướng dẫn thống nhất về tiêu chí thẩm định, nghĩa vụ tài chính, trình tự phê duyệt. Đồng thời, cần đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai, ứng dụng công nghệ số và tăng cường tập huấn cho đội ngũ cán bộ cấp cơ sở để chính sách được triển khai hiệu quả, hạn chế việc lợi dụng đất đa mục đích để vi phạm pháp luật. 

Thu Cúc