Công tác hậu kiểm an toàn thực phẩm sẽ được hệ thống hóa trong một Luật

Chú trọng công tác hậu kiểm

Bộ Y tế đang hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, gồm 5 nhóm chính sách lớn: Tăng cường quản lý các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm có nguy cơ cao; phân quyền quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm ở Trung ương và phân cấp trách nhiệm quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm của UBND cấp tỉnh tại địa phương; kiểm soát các sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn trước khi lưu thông trên thị trường theo hướng dựa trên mức độ nguy cơ của từng loại; kiểm soát các lô hàng thực phẩm khi nhập khẩu vào Việt Nam theo hướng dựa trên nguy cơ của từng loại và lịch sử tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp; kiểm soát chặt các chất đưa vào sản xuất, chế biến sản phẩm thực phẩm có khả năng sử dụng sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại.

Tại hội nghị tham vấn chính sách của dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) do Bộ Y tế tổ chức ngày 9/1, ông Chu Quốc Thịnh, Quyền Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cho biết, Luật An toàn thực phẩm (năm 2010) và Nghị định 15/2018/NĐ-CP có những điểm chưa thống nhất. Vì vậy, chúng ta cần phải gia cố thêm để bảo đảm đáp ứng quản lý chặt chẽ về chất lượng thực phẩm.

Trong đó, chính sách về hệ thống kiểm soát chất lượng, đặc biệt từ quy trình sản xuất đến lưu thông, phân phối sản phẩm cũng phải bổ sung, gia cố nhằm nâng cao hệ thống thử nghiệm, đồng thời xem xét quy trình và đưa ra kết luận sản phẩm đạt hay kém chất lượng cũng như việc thực hiện thu hồi sản phẩm kém chất lượng một cách nhanh và kịp thời.

Lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm cũng chỉ ra một số điểm mới của dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, như giao quyền và trách nhiệm của UBND tỉnh trong việc tổ chức một cơ quan đầu mối để thực hiện hiệu quả công tác an toàn thực phẩm trên địa bàn, theo hướng tất cả các thủ tục hành chính sẽ được phân cấp phân quyền một cách tối đa để địa phương thực thi trách nhiệm được giao.

Đặc biệt, dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi sẽ có một chương về công tác hậu kiểm.

"Công tác hậu kiểm hết sức quan trọng, đây là mô hình mà các nước đang áp dụng rất nhiều theo mô hình FDA Hoa Kỳ. Hiện, công tác hậu kiểm đang được quy định ở các điều khoản khác nhau của các văn bản pháp luật. Vì vậy, dự thảo Luật này sẽ hệ thống hóa trong một chương liên quan công tác hậu kiểm", ông Chu Quốc Thịnh cho biết.

Phải quản lý rủi ro theo yếu tố nguy cơ với các nhóm thực phẩm

Đối với những sản phẩm xuất khẩu ở Việt Nam (chiếm tỷ trọng cao, với hơn 65 tỷ USD) tập trung ở lĩnh vực nông nghiệp, Ban soạn thảo dự thảo Luật cũng đã đưa vào nội dung rất quan trọng, đó là gia cố vai trò trách nhiệm của các Bộ Nông nghiệp, Bộ Công thương trong vấn đề kiểm soát đầu vào của chuỗi cung ứng thực phẩm.

Đầu vào gồm thuốc bảo vệ thực vật, các tồn dư trong nước, thức ăn, phân bón và trong động thực vật cũng như trong quá trình sơ chế, chế biến trước khi đưa vào chuỗi cung ứng thực phẩm. Đây cũng là mô hình mà nhiều nước đang áp dụng và Cục cũng đang xây dựng các chỉ số để giám sát vấn đề đầu vào của lĩnh vực nông nghiệp và công thương, đại diện Cục An toàn thực phẩm nhấn mạnh.

Cũng tại hội nghị, TS Nguyễn Huy Quang, nguyên Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Y tế đề xuất, trong quản lý thực phẩm, chúng ta phải quản lý rủi ro trên cơ sở các yếu tố nguy cơ đối với các nhóm thực phẩm. Việc quản lý này phụ thuộc vào mức độ rủi ro khác nhau. Khi đó, chúng ta sẽ tập trung vào các nhóm sản phẩm thực phẩm có yếu tố nguy cơ cao để quản lý từ khâu nguyên liệu đến khâu sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu.

"Để thực hiện được việc này, đòi hỏi chúng ta phải có một đầu mối mang tính thống nhất từ Trung ương trên cơ sở phân công, phân cấp, phân quyền đối với các cơ sở của địa phương", TS Nguyễn Huy Quang nhấn mạnh.

Hiện, Bộ Y tế đang lấy ý kiến đóng góp của các bộ, ngành, đơn vị để hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, sớm trình Chính phủ.

Hiền Minh