Đề xuất mới về tiêu chuẩn kiểm toán viên hành nghề được chấp thuận

Kiểm toán viên hành nghề được chấp thuận là kiểm toán viên hành nghề được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận thực hiện kiểm toán, soát xét báo cáo tài chính của các đơn vị có lợi ích công chúng.

Tiêu chuẩn đối với kiểm toán viên hành nghề được chấp thuận

Triển khai thực hiện quy định tại điểm VII. C mục 2 của Phụ lục I.9 Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP ngày 07/4/2026 của Chính phủ cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, dự thảo Nghị định quy định "Ngoài các tiêu chuẩn quy định tại Luật Kiểm toán độc lập, kiểm toán viên hành nghề được chấp thuận phải có ít nhất 24 tháng thực tế hành nghề kiểm toán tại Việt Nam tính từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề kiểm toán đến ngày nộp hồ sơ đăng ký". (*)

Điều kiện đối với tổ chức kiểm toán được chấp thuận

Bộ Tài chính cho biết, về cơ bản, dự thảo Nghị định tuân thủ nội dung đơn giản hóa điều kiện kinh doanh theo quy định tại điểm D mục 2 Phụ lục I.3 của Nghị quyết số 24/2026/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh lĩnh vực quốc phòng, nội vụ, tài chính, xây dựng, ngoại giao, tư pháp, ngân hàng. Tuy nhiên, trong quá trình xây dựng dự thảo Nghị định, cơ quan soạn thảo có rà soát, bổ sung, thay thế một số thuật ngữ phù hợp với thực tiễn triển khai và tạo thuận lợi cho tổ chức kiểm toán trong quá trình thực hiện, cụ thể:

Bổ sung quy định "Người đại diện theo pháp luật" là đối tượng phải được chấp thuận thực hiện kiểm toán cho đơn vị có lợi ích công chúng. Lý do: Theo quy định của Luật Kiểm toán độc lập thì cả người đại diện theo pháp luật và Giám đốc (hoặc Tổng Giám đốc) của doanh nghiệp kiểm toán đều phải là kiểm toán viên hành nghề. Việc quy định này nhằm đảm bảo tính đầy đủ, rõ ràng, thống nhất với dự thảo Nghị định và quy định Luật Kiểm toán độc lập.

Thay thế cụm từ "tính đến ngày 01/10 năm trước đến ngày 30/9 năm nộp hồ sơ đăng ký" bằng cụm từ "trong thời gian 12 tháng tính đến ngày nộp hồ sơ đăng ký". Lý do: Theo quy định hiện hành thì tổ chức kiểm toán thực hiện nộp hồ sơ đăng ký chấp thuận trong khoảng thời gian từ ngày 01/10 đến ngày 20/10 hằng năm và một trong các điều kiện đối với tổ chức kiểm toán được chấp thuận là đã phát hành báo cáo kiểm toán về báo cáo tài chính năm được tính từ ngày 01/10 năm trước đến ngày 30/9 năm nộp hồ sơ (tương đương 12 tháng liền kề trước thời điểm đăng ký). Dự thảo Nghị định đề xuất quy định tổ chức kiểm toán được nộp hồ sơ đăng ký tại bất kỳ thời điểm nào trong năm khi đáp ứng đủ điều kiện theo quy định. Do đó, việc sử dụng cụm từ "trong thời gian 12 tháng tính đến ngày nộp hồ sơ đăng ký" nhằm bảo đảm phù hợp với cơ chế đăng ký mới, đồng thời vẫn bảo đảm quy định tổ chức kiểm toán được chấp thuận là đã phát hành báo cáo kiểm toán về báo cáo tài chính trong 12 tháng liền kề trước thời điểm đăng ký.

Do các nội dung bổ sung, thay thế một số thuật ngữ tại dự thảo Nghị định chỉ mang tính hoàn thiện kỹ thuật lập quy, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và khả thi trong tổ chức thực hiện. Vì vậy, quy định về điều kiện đối với tổ chức kiểm toán được chấp thuận tại dự thảo Nghị định về cơ bản đã bảo đảm phù hợp và tuân thủ quy định tại điểm D mục 2 Phụ lục I.3 ban hành kèm theo Nghị quyết số 24/2026/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ.

Cụ thể, dự thảo đề xuất quy định về điều kiện đối với tổ chức kiểm toán được chấp thuận như sau:

Tổ chức kiểm toán được chấp thuận thực hiện kiểm toán cho đơn vị có lợi ích công chúng thuộc lĩnh vực chứng khoán phải có đủ các điều kiện sau đây:

Có số lượng kiểm toán viên hành nghề từ 15 người trở lên, trong đó có người đại diện theo pháp luật, Giám đốc (hoặc Tổng Giám đốc), có đủ các tiêu chuẩn quy định tại (*) nêu trên.

Có thời gian hoạt động kiểm toán tại Việt Nam tối thiểu là 24 tháng tính từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm toán lần đầu đến ngày nộp hồ sơ đăng ký.

Đã phát hành báo cáo kiểm toán về báo cáo tài chính năm cho tối thiểu 250 đơn vị được kiểm toán trong thời gian 12 tháng tính đến ngày nộp hồ sơ đăng ký.

Tổ chức kiểm toán được chấp thuận thực hiện kiểm toán cho đơn vị có lợi ích công chúng khác phải có đủ các điều kiện sau đây:

Có số lượng kiểm toán viên hành nghề từ 10 người trở lên, trong đó có người đại diện theo pháp luật, Giám đốc (hoặc Tổng Giám đốc), có đủ các tiêu chuẩn quy định tại (*) nêu trên.

Có thời gian hoạt động kiểm toán tại Việt Nam tối thiểu là 24 tháng tính từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm toán lần đầu đến ngày nộp hồ sơ đăng ký.

Đã phát hành báo cáo kiểm toán về báo cáo tài chính năm cho tối thiểu 200 đơn vị được kiểm toán trong thời gian 12 tháng tính đến ngày nộp hồ sơ đăng ký.

Mời bạn đọc xem toàn văn dự thảo và góp ý tại đây./.