Hải quan: Thu gần 265.000 tỷ đồng ngân sách, tăng tốc chuyển đổi số

Đẩy mạnh cải cách, hiện đại hóa và tạo thuận lợi thương mại

Ngày 3/7, Cục Hải quan (Bộ Tài chính) tổ chức hội nghị trực tiếp kết hợp trực tuyến sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026.

Báo cáo tại hội nghị cho thấy, trong 6 tháng đầu năm, Cục Hải quan đã triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trọng tâm, đạt nhiều kết quả trong xây dựng thể chế, cải cách hành chính, chuyển đổi số, hiện đại hóa quản lý, tạo thuận lợi thương mại, thu ngân sách nhà nước và đấu tranh phòng, chống buôn lậu. Ngành cũng tiếp tục hoàn thiện cơ sở pháp lý nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu.

Trong công tác xây dựng thể chế, Cục Hải quan đã hoàn thành 13 đề án trình Chính phủ, 38 đề án trình Bộ Tài chính và 72 đề án cấp Cục. Đơn vị trình Chính phủ ban hành hai nghị định quan trọng về địa bàn hoạt động hải quan, phối hợp phòng, chống buôn lậu và xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan; đồng thời tích cực lấy ý kiến các bộ, ngành, địa phương để hoàn thiện dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Luật Hải quan năm 2014.

Thực hiện Nghị quyết số 66-NQ/TW và Nghị quyết số 68-NQ/TW, ngành tiếp tục rà soát, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính. Trong 6 tháng đầu năm, ngành đã cắt giảm 39 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 26 thủ tục, cắt giảm hai ngành nghề kinh doanh có điều kiện và 14 điều kiện kinh doanh, góp phần giảm thời gian, chi phí tuân thủ, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.

Thu ngân sách tăng mạnh, quyết liệt chống buôn lậu và ma túy

Theo Cục Hải quan, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước trong 6 tháng đầu năm 2026 đạt 549,69 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, xuất khẩu đạt 266,52 tỷ USD, tăng 21%; nhập khẩu đạt 283,17 tỷ USD, tăng 33,4%.

Số thu ngân sách nhà nước của ngành đạt 264.795 tỷ đồng, bằng 58,7% dự toán được giao, tăng 18,6% so với cùng kỳ năm trước. Nhiều Chi cục Hải quan khu vực đạt kết quả cao nhờ kim ngạch nhập khẩu máy móc, thiết bị và nguyên liệu phục vụ sản xuất tăng mạnh, như khu vực VI đạt 127,2% dự toán, khu vực XIV đạt 83,4% và khu vực XIII đạt 85,1%.

Trong công tác phòng, chống buôn lậu và gian lận thương mại, ngành tiếp tục đồng chủ trì Chiến dịch Con Rồng Mê Kông giai đoạn VIII và triển khai cao điểm chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Toàn ngành đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 11.418 vụ vi phạm, tăng 38,4% so với cùng kỳ năm 2025, với trị giá hàng hóa vi phạm ước khoảng 9.926,2 tỷ đồng. Cơ quan Hải quan đã khởi tố 7 vụ, chuyển cơ quan có thẩm quyền khởi tố 70 vụ và thu nộp ngân sách 611,1 tỷ đồng từ xử phạt vi phạm hành chính. Các hành vi vi phạm chủ yếu liên quan đến buôn lậu xăng dầu, vàng, ma túy, hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Trong đấu tranh với tội phạm ma túy, lực lượng Hải quan đã phát hiện, bắt giữ 95 vụ với 233 đối tượng, thu giữ 677,07 kg ma túy các loại. Công tác kiểm tra sau thông quan tiếp tục được tập trung vào các lĩnh vực có rủi ro cao như xuất xứ hàng hóa, mã HS, trị giá hải quan và sở hữu trí tuệ nhằm chống thất thu ngân sách.

Về hợp tác quốc tế, Cục Hải quan tiếp tục mở rộng quan hệ song phương và đa phương. Nổi bật là việc ký Hiệp định cấp Chính phủ về hợp tác và hỗ trợ lẫn nhau trong lĩnh vực hải quan giữa Việt Nam và Trung Quốc; đồng thời ký Bản ghi nhớ về trao đổi điện tử thông tin tờ lược khai và vận chuyển hàng hóa giữa Bộ Tài chính Việt Nam và Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ.

Kết luận hội nghị, lãnh đạo Cục Hải quan yêu cầu toàn ngành tập trung hoàn thiện thể chế, đẩy nhanh xây dựng Luật sửa đổi, bổ sung Luật Hải quan năm 2014 và các văn bản hướng dẫn liên quan đến hải quan số, thương mại điện tử xuyên biên giới, kiểm tra chuyên ngành và cửa khẩu thông minh.

Ngành sẽ tiếp tục cắt giảm thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số, triển khai hệ thống công nghệ thông tin phục vụ Hải quan số, mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia, kết nối Cơ chế một cửa ASEAN, thực hiện Đề án 06 và tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý hải quan.

Bên cạnh đó, toàn ngành tập trung hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách, tăng cường chống thất thu, gian lận thương mại, chuyển giá và trốn thuế; đổi mới quản lý rủi ro, kiểm tra sau thông quan; tiếp tục đấu tranh hiệu quả với buôn lậu và tội phạm ma túy; mở rộng hợp tác quốc tế; đồng thời kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính, góp phần xây dựng Hải quan Việt Nam hiện đại, minh bạch, chuyên nghiệp và đồng hành cùng người dân, doanh nghiệp.

Anh Minh