Huy động chuyên gia AI toàn cầu cho những bài toán lớn của Việt Nam

Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành Kế hoạch triển khai Mạng lưới chuyên gia trí tuệ nhân tạo (AI) Việt Nam toàn cầu, hướng tới kết nối, phát huy nguồn lực chuyên gia AI trong và ngoài nước, đưa AI đến trường học, doanh nghiệp và các lĩnh vực ưu tiên.

Một trọng tâm của Kế hoạch là thiết lập cơ chế kết nối 2 chiều giữa chuyên gia và nhu cầu thực tiễn, bảo đảm “đúng chuyên gia với đúng bài toán, đúng nhu cầu với đúng năng lực”. Mạng lưới sẽ thu hút, tập hợp chuyên gia AI người Việt Nam, người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế có năng lực, uy tín, kinh nghiệm; đồng thời xây dựng, cập nhật cơ sở dữ liệu về năng lực, lĩnh vực chuyên môn và nhu cầu tham gia của chuyên gia.

Kế hoạch nhấn mạnh nguyên tắc hoạt động mở, linh hoạt, dựa trên nhu cầu, không hành chính hóa và bảo đảm sự tham gia tự nguyện của chuyên gia. Chuyên gia có thể tham gia theo bài toán, nhiệm vụ, dự án hoặc chương trình, trực tiếp hoặc trực tuyến, trong nước hoặc quốc tế.

Đưa AI đến trường học, doanh nghiệp

Trong lĩnh vực đào tạo, Mạng lưới sẽ huy động chuyên gia AI tham gia giảng dạy, hướng dẫn, mentoring và chia sẻ tri thức cho sinh viên, nghiên cứu sinh, giảng viên, kỹ sư và các nhóm nghiên cứu trẻ. Các chương trình đào tạo, bài giảng chuyên sâu, seminar, workshop, trường hè và hoạt động học thuật sẽ được tổ chức để cập nhật tri thức, công nghệ AI mới.

Mạng lưới cũng kết nối cơ sở đào tạo, nhóm nghiên cứu trong nước với phòng thí nghiệm, cơ sở nghiên cứu, doanh nghiệp và mạng lưới chuyên gia AI quốc tế, thúc đẩy hợp tác đào tạo, nghiên cứu và phát triển nguồn nhân lực.

Đối với doanh nghiệp, Kế hoạch đặt trọng tâm vào việc tiếp nhận và kết nối các bài toán, nhu cầu AI với chuyên gia, nhóm nghiên cứu, viện nghiên cứu và cơ sở đào tạo phù hợp. Qua đó thúc đẩy các dự án thử nghiệm (PoC), hợp tác R&D, đồng phát triển, ứng dụng và thương mại hóa sản phẩm, giải pháp AI.

Tập trung vào các bài toán lớn, công nghệ AI chiến lược

Mạng lưới sẽ huy động chuyên gia trong và ngoài nước tham gia xác định, tư vấn, phản biện các bài toán lớn, có tính liên ngành, dài hạn hoặc có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và quản trị quốc gia.

Đồng thời, chuyên gia có trình độ, kinh nghiệm quốc tế sẽ được kết nối để tham gia tư vấn, thiết kế, phản biện và giữ vai trò nòng cốt trong các chương trình, nhiệm vụ, dự án phát triển và làm chủ công nghệ AI chiến lược.

Bên cạnh đó, Mạng lưới tổ chức các hoạt động tham vấn chính sách, hội nghị, hội thảo, tọa đàm chuyên môn; dự kiến tổ chức Diễn đàn AI Việt Nam toàn cầu thường niên, các cuộc thi AI Challenge, Hackathon và hoạt động cộng đồng nhằm huy động nguồn lực cùng giải quyết các bài toán thực tiễn.

Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Quốc gia là Cơ quan thường trực, chịu trách nhiệm vận hành thường xuyên Mạng lưới. Hoạt động được triển khai theo mô hình mở, trong đó Cơ quan thường trực giữ vai trò đầu mối kết nối, điều phối, không làm thay chức năng của các thành viên, hướng tới kết quả và giá trị cụ thể.

Trước đó, tại phiên họp thành viên tham vấn các chuyên gia, nhà khoa học để xây dựng Mạng lưới chuyên gia AI Việt Nam toàn cầu, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cũng cho biết, việc thành lập Mạng lưới chuyên gia AI Việt Nam toàn cầu là bước đi thí điểm nhằm quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia AI trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài cùng các chuyên gia quốc tế mong muốn đóng góp cho sự phát triển AI của Việt Nam.

Theo Bộ trưởng Vũ Hải Quân, yếu tố thu hút các nhà khoa học trở về không chỉ là tiền lương mà quan trọng hơn là môi trường để họ phát triển, làm việc với sinh viên, phòng thí nghiệm, dự án và đồng nghiệp. Từ câu chuyện này, vấn đề đặt ra không chỉ là làm thế nào để thu hút người tài, mà còn là làm thế nào để người tài có không gian phát huy năng lực và tạo ra giá trị.

Nếu được vận hành hiệu quả, Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho rằng Mạng lưới chuyên gia AI Việt Nam toàn cầu sẽ góp phần chuyển từ tư duy "đưa người tài về nước" sáng tạo cơ chế để trí tuệ Việt Nam trên toàn cầu cùng đóng góp cho sự phát triển đất nước.

Thu Giang