Khai mạc Ngày hội của những người làm báo: Giữ vững bản lĩnh, làm chủ công nghệ

Nhân dịp kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2026), Hội Nhà báo Việt Nam chủ trì, dưới sự chỉ đạo của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng TP. Hải Phòng tổ chức chuỗi hoạt động quy mô quốc gia gồm: Hội Báo toàn quốc 2026, Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026, Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XX và Chung kết Cuộc thi "Tiếng hát Người làm báo mở rộng" năm 2026.

Phát biểu khai mạc Hội báo toàn quốc 2026, đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam cho biết, Hội Báo toàn quốc năm 2026 diễn ra trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đang nỗ lực ra sức thi đua, triển khai thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Đối với giới báo chí, đây là giai đoạn có tính bước ngoặt khi vừa kế thừa một thế kỷ truyền thống vẻ vang của Báo chí Cách mạng Việt Nam, vừa phải chủ động, bứt phá, đưa đất nước tiến vào kỷ nguyên mới. Chính vì vậy, Hội Báo năm nay lựa chọn một chủ đề mang tính định hướng sâu sắc và toàn diện: "Báo chí Việt Nam - Trung thành, Sáng tạo, Trách nhiệm trong kỷ nguyên mới".

"Ba từ khóa này khẳng định sứ mệnh cốt lõi của người làm báo cách mạng: Luôn tuyệt đối trung thành với lý tưởng của Đảng, lợi ích của nhân dân; không ngừng đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ hiện đại; đồng thời nâng cao trách nhiệm xã hội, đạo đức nghề nghiệp trong công cuộc xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh", đồng chí Lê Quốc Minh nhấn mạnh.

Phát biểu tại Lễ Khai mạc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết cho rằng, nhìn lại hơn một thế kỷ, chúng ta tự hào về một nền báo chí cách mạng luôn đồng hành và gắn bó máu thịt với sự nghiệp của Đảng, với công cuộc giành độc lập, bảo vệ và dựng xây đất nước. Thời gian qua, báo chí nước nhà đã chuyển mình mạnh mẽ: Quyết liệt sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy; nhiều cơ quan báo chí sau sáp nhập đã nhanh chóng ổn định, đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới mô hình hoạt động theo hướng thông minh, hiệu quả. Một diện mạo báo chí chuyên nghiệp hơn, tinh nhuệ hơn, hiện đại hơn đang dần hình thành.

Theo đồng chí Trịnh Văn Quyết, chủ đề Hội Báo năm nay "Báo chí Việt Nam: Trung thành - Sáng tạo - Trách nhiệm trong kỷ nguyên mới" đã nói trúng yêu cầu của thời cuộc. Trung thành là gốc rễ, sáng tạo là con đường, trách nhiệm là đích đến. Công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội và các nền tảng xuyên biên giới đang làm thay đổi sâu sắc phương thức truyền thông toàn cầu. Nhưng giữa cơn lốc thông tin ấy, có một chân lý: Công nghệ có thể thay đổi cách làm báo, nhưng không bao giờ thay đổi được sứ mệnh và lý tưởng của báo chí cách mạng Việt Nam.

Để báo chí cách mạng thực sự trở thành lực lượng tiên phong, một động lực thúc đẩy xã hội phát triển, đồng chí Trịnh Văn Quyết đề nghị đội ngũ những người làm báo cả nước bám sát thực tiễn, tập trung thực hiện tốt một số nhiệm vụ trọng tâm:

Một là, giữ vững tính Đảng, tính nhân dân, tuyệt đối trung thành với Tổ quốc và sự nghiệp cách mạng. Đây là sợi chỉ đỏ xuyên suốt, là phẩm chất hàng đầu của báo chí cách mạng. Mỗi cơ quan báo chí, sau khi tinh gọn, phải là một pháo đài vững chắc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, sắc bén đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, thông tin xấu độc. Báo chí phải đi đầu đưa Nghị quyết Đại hội 14 và các nghị quyết chiến lược của Trung ương thấm sâu vào đời sống, biến ý chí của Đảng thành hành động của toàn dân.

Hai là, không ngừng đổi mới, sáng tạo, bứt phá, làm chủ công nghệ. Trước làn sóng cách mạng công nghệ, người làm báo không được phép đi sau. Phải quyết liệt thực hiện chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết 57, chủ động ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ hiện đại, xây dựng tòa soạn hội tụ, đa nền tảng, làm chủ dòng chảy thông tin trên không gian mạng; làm chủ công nghệ không chỉ để theo kịp, mà để dẫn dắt, để báo chí cách mạng giữ vai trò chủ lực, định hướng dư luận ngay trên nền tảng số. "Tôi xin lưu ý: Trí tuệ nhân tạo có thể viết được câu chữ, nhưng không thể viết thay bản lĩnh chính trị, lương tri và trái tim của người làm báo cách mạng", đồng chí Trịnh Văn Quyết khẳng định.

Ba là, làm tốt vai trò động lực phát triển, vũ khí sắc bén của công tác tư tưởng - dân vận. Báo chí không chỉ phản ánh dòng chảy cuộc sống, mà phải góp phần dẫn dắt dòng chảy ấy đi đúng hướng. Mỗi tác phẩm báo chí phải tuyên truyền, cổ vũ, cảm hóa, giáo dục, khơi dậy khát vọng phát triển, tạo đồng thuận xã hội để nhân dân hiểu, tin và làm theo Đảng; truyền cảm hứng cho mục tiêu tăng trưởng hai con số, cổ vũ tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới sáng tạo, hiện thực hóa khát vọng đất nước hùng cường, phồn vinh, hạnh phúc.

Bốn là, kiên định "nội dung là cốt lõi, công nghệ là công cụ", giữ vững đạo đức nghề nghiệp và tính nhân văn. Công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng chỉ là phương tiện; nội dung chất lượng, tính định hướng, tính nhân văn và đạo đức của người làm báo mới làm nên uy tín và sức sống của một tờ báo. Mỗi nhà báo phải giữ vững phương châm "bút sắc, lòng trong, tâm sáng"; mỗi tờ báo phải là diễn đàn tin cậy của Nhân dân, kiên quyết chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; tuyệt đối không để thương mại hóa làm mờ nhạt thiên chức cao quý của báo chí cách mạng.

Năm là, đổi mới mô hình quản trị, phát triển kinh tế báo chí bền vững đi đôi với xây dựng đội ngũ người làm báo tinh nhuệ, bản lĩnh, chuyên nghiệp. Sau sắp xếp, tinh gọn, các cơ quan chủ quản và các tòa soạn phải chủ động đổi mới quản trị, tăng cường tự chủ, giải cho được bài toán kinh tế báo chí trong kỷ nguyên số, bảo đảm nguồn lực tái đầu tư và chăm lo đời sống đội ngũ để mỗi người làm báo yên tâm cống hiến, sáng tạo những tác phẩm có giá trị cao.

Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương chia sẻ: "Bất kỳ cuộc chuyển đổi nào cũng có những khó khăn ban đầu về tổ chức, vị trí việc làm và cả những trăn trở rất đời thường của người làm báo. Nhưng hơn 100 năm qua đã chứng minh người làm báo cách mạng Việt Nam chưa bao giờ lùi bước trước gian khó. Càng trong thử thách, bản lĩnh và phẩm giá của nghề báo càng tỏa sáng. Lãnh đạo Đảng, Nhà nước luôn quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi nhất để các đồng chí yên tâm gắn bó, cống hiến và trưởng thành cùng nghề".

Đồng chí Trịnh Văn Quyết tin tưởng, đội ngũ những người làm báo cả nước sẽ tiếp tục giữ vững ngọn cờ tiên phong trên mặt trận tư tưởng - văn hóa, cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội 14, vững bước tới hai cột mốc lịch sử: 100 năm thành lập Đảng vào năm 2030 và 100 năm thành lập nước vào năm 2045.

Ngày hội của những người làm báo

Hội Báo toàn quốc năm 2026 với chủ đề "Báo chí Việt Nam – Trung thành, Sáng tạo, Trách nhiệm trong kỷ nguyên mới" có sự tham gia của 66 đơn vị, cơ quan báo chí và các cấp Hội nhà báo cả nước. Tổng số 87 gian trưng bày, phân chia thành khu trung tâm, khu báo chí chủ lực, khu thành phố Hải Phòng, khu các cấp Hội nhà báo, khu trưng bày ngoài trời.

Không gian trưng bày được xây dựng như một hành trình kết nối giữa truyền thống và tương lai, giới thiệu những thành tựu nổi bật của báo chí Việt Nam trong hơn một thế kỷ phát triển; phản ánh vai trò của báo chí trong công cuộc xây dựng Đảng, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đồng hành cùng sự phát triển của đất nước và hội nhập quốc tế. Bên cạnh không gian trung tâm, Bảo tàng báo chí Việt Nam còn có Trưng bày chuyên đề ngoài trời "Báo chí và dòng chảy văn hóa Việt Nam" với chiều dài gần 150 mét, sử dụng khoảng 1.000 hình ảnh, tư liệu, bài báo, bìa báo, tranh cổ động được tuyển chọn công phu.

Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XX là điểm nhấn đặc biệt trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam. Đây là giải thưởng nghề nghiệp cao quý nhất của giới báo chí nước nhà, được tổ chức thường niên nhằm tôn vinh những tác giả, nhóm tác giả có tác phẩm xuất sắc, đóng góp nổi bật cho sự nghiệp báo chí cách mạng. 

Năm nay, Hội đồng Giải Báo chí Quốc gia đã lựa chọn 123 tác phẩm xuất sắc để trao giải, gồm 11 giải A, 26 giải B, 50 giải C và 36 giải Khuyến khích thuộc 13 loại giải. Các tác phẩm được vinh danh phản ánh sinh động những vấn đề lớn của đất nước, góp phần tạo dựng sự đồng thuận xã hội và củng cố niềm tin của nhân dân.

Đặc biệt, năm 2026 đánh dấu chặng đường 20 năm Giải Báo chí Quốc gia nên Lễ trao giải không chỉ là dịp tôn vinh mà còn là dịp nhìn lại hành trình 20 năm đồng hành cùng sự phát triển của đất nước, khẳng định vai trò tiên phong của báo chí cách mạng trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Tiếp nối thành công của Diễn đàn báo chí toàn quốc 2025, năm nay Hội Nhà báo Việt Nam tiếp tục tổ chức Diễn đàn báo chí toàn quốc 2026 diễn ra từ 19- 20/6, với sự tham gia của các đại biểu là lãnh đạo các cơ quan báo chí, các nhà báo, diễn giả, chuyên gia truyền thông uy tín.

Chương trình gồm 11 phiên: Lễ khai mạc, Lễ bế mạc và 9 phiên thảo luận, tọa đàm tập trung vào những vấn đề trọng tâm, thời sự của báo chí hiện nay; chiến lược phát triển của tòa soạn trong bối cảnh mới. Các phiên thảo luận gồm các chủ đề: Phát huy vai trò của báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; Báo chí- Doanh nghiệp đồng hành kiến tạo tương lai; Đổi mới, sáng tạo để tiếp cận bạn đọc mới, phát triển kinh tế báo chí; Bản quyền báo chí trong kỷ nguyên AI: Bảo vệ giá trị của nghề báo; Quảng bá hình ảnh Việt Nam trên hệ sinh thái báo chí số; Sắp xếp hoạt động của các cơ quan báo chí- Góc nhìn người trong cuộc; AI- Ứng dụng thế nào, áp dụng cái gì và kiểm soát ra sao tại các cơ quan báo chí Việt Nam? Hướng đi nào cho truyền thông chính sách để hỗ trợ địa phương phát triển?; "Tự chủ chiến lược" của cơ quan báo chí trong kỷ nguyên số.

Chung kết Cuộc thi "Tiếng hát Người làm báo mở rộng - Năm 2026" không chỉ là sự kiện văn hóa tinh thần đặc sắc mà còn là cơ hội quý báu để người làm báo trên cả nước giao lưu, thể hiện tài năng nghệ thuật, tăng cường hiểu biết, thắt chặt tình đồng nghiệp.

Điểm đặc sắc của mùa giải năm nay là, vào đêm Chung kết sẽ có tham gia giao lưu, tranh tài của các nhà báo đến từ các Hội Nhà báo nước bạn: Lào, Thái Lan và Campuchia. Điều đó, không chỉ làm phong phú thêm sắc màu âm nhạc của chương trình, mà còn là minh chứng sống động cho tình hữu nghị bền chặt, sự hợp tác toàn diện và gắn kết bền vững giữa báo chí Việt Nam với báo chí các nước trong khu vực.

Cuộc thi Tiếng hát Người làm báo mở rộng là 1 hoạt động được tổ chức nhiều năm qua của Hội Nhà báo Việt Nam. Năm 2026 Giải được sự hưởng ứng tham gia của Hội Nhà báo các tỉnh, thành phố, các cơ quan, đơn vị báo chí trong nước và Hội Nhà báo Lào, Thái, Campuchia, tổng 44 tiết mục. Ban giám khảo đã chấm Vòng sơ loại chọn 25 tiết mục vào Vòng trực tuyến. Ban Giám khảo chấm vòng trực tuyến và chọn ra 19 tiết mục lọt vòng Chung kết.

Thu Cúc