• An Giang
  • Bình Dương
  • Bình Phước
  • Bình Thuận
  • Bình Định
  • Bạc Liêu
  • Bắc Giang
  • Bắc Kạn
  • Bắc Ninh
  • Bến Tre
  • Cao Bằng
  • Cà Mau
  • Cần Thơ
  • Điện Biên
  • Đà Nẵng
  • Đà Lạt
  • Đắk Lắk
  • Đắk Nông
  • Đồng Nai
  • Đồng Tháp
  • Gia Lai
  • Hà Nội
  • Hồ Chí Minh
  • Hà Giang
  • Hà Nam
  • Hà Tây
  • Hà Tĩnh
  • Hòa Bình
  • Hưng Yên
  • Hải Dương
  • Hải Phòng
  • Hậu Giang
  • Khánh Hòa
  • Kiên Giang
  • Kon Tum
  • Lai Châu
  • Long An
  • Lào Cai
  • Lâm Đồng
  • Lạng Sơn
  • Nam Định
  • Nghệ An
  • Ninh Bình
  • Ninh Thuận
  • Phú Thọ
  • Phú Yên
  • Quảng Bình
  • Quảng Nam
  • Quảng Ngãi
  • Quảng Ninh
  • Quảng Trị
  • Sóc Trăng
  • Sơn La
  • Thanh Hóa
  • Thái Bình
  • Thái Nguyên
  • Thừa Thiên Huế
  • Tiền Giang
  • Trà Vinh
  • Tuyên Quang
  • Tây Ninh
  • Vĩnh Long
  • Vĩnh Phúc
  • Vũng Tàu
  • Yên Bái

Pháp luật phải góp phần hiện thực hóa các mục tiêu phát triển lớn của đất nước

(Chinhphu.vn) - Hệ thống pháp luật phải tiếp tục trở thành một trong những công cụ đóng góp hiệu quả vào việc hiện thực hóa các mục tiêu phát triển lớn của đất nước; đồng thời đáp ứng những quan điểm, chủ trương, chính sách mới của Đảng.

16/11/2026 14:26
Pháp luật phải vừa bảo đảm kỷ cương, vừa kiến tạo động lực phát triển - Ảnh 1.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương Lê Minh Trí phát biểu kết luận Hội thảo - Ảnh: chinhphu.vn/DA

Đó là nhấn mạnh của Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương Lê Minh Trí tại phát biểu kết luận Hội thảo khoa học cấp quốc gia "Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới" vào sáng nay (16/11).

Pháp luật phải ổn định, minh bạch và thích ứng với yêu cầu phát triển

Nhấn mạnh yêu cầu nhận thức đầy đủ về thành tựu của hệ thống pháp luật Việt Nam trong 40 năm đổi mới, Trưởng Ban Nội chính Trung ương Lê Minh Trí khẳng định, những thành tựu này đã đóng góp quan trọng vào phát triển chính trị, kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, góp phần nâng cao vị thế đất nước trong khu vực và trên thế giới.

Vì vậy, mục tiêu của Đề án không phải phủ nhận những kết quả đã đạt được hay cầu toàn xây dựng ngay một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh theo mọi mong muốn, mà là tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng tốt hơn yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Theo Trưởng Ban Nội chính Trung ương, thế giới đang vận động, biến chuyển rất nhanh, trong khi đó, đất nước đặt ra những mục tiêu phát triển lớn, đặc biệt là hai mục tiêu 100 năm vào năm 2030 và năm 2045. Hệ thống pháp luật phải tiếp tục trở thành một trong những công cụ đóng góp hiệu quả vào việc hiện thực hóa các mục tiêu này, đồng thời đáp ứng những quan điểm, chủ trương, chính sách mới của Đảng.

Trong bối cảnh đó, ổn định và minh bạch vẫn là những thuộc tính cơ bản, bắt buộc của pháp luật, nhưng ổn định không có nghĩa là cứng nhắc, máy móc hay chậm thay đổi trước yêu cầu thực tiễn. Nếu chỉ nhấn mạnh tính ổn định mà thiếu khả năng thích ứng, pháp luật sẽ khó đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững.

Dẫn chứng việc sắp xếp tổ chức bộ máy, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Trưởng Ban Nội chính Trung ương cho biết, khi chủ trương được đặt ra vào tháng 7/2025, còn có nhiều ý kiến băn khoăn về tính khả thi. Đến nay, bộ máy cơ bản ổn định, vận hành; việc hợp nhất các đơn vị hành chính mở ra nguồn lực và không gian phát triển mới cho 34 tỉnh, thành phố. Quá trình triển khai có những vấn đề cần tiếp tục điều chỉnh cho phù hợp thực tế, nhưng không vì thế mà làm lu mờ kết quả và lợi ích tổng thể đã đạt được.

Từ thực tiễn này, đồng chí Lê Minh Trí nhấn mạnh, để thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số và trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, không thể chỉ dựa vào những cách làm thông thường. Cần có giải pháp đột phá, thậm chí cơ chế đặc cách trong trường hợp cần thiết, nhưng phải đặt trên những nền tảng và nguyên tắc nhất định.

Đề cập Nghị quyết 66-NQ/TW, Trưởng Ban Nội chính Trung ương cho rằng, đây là định hướng mới, thể hiện tư duy và cách tiếp cận mới trong xây dựng, hoàn thiện pháp luật. Pháp luật không chỉ thực hiện chức năng quản lý xã hội, bảo đảm trật tự, ổn định, mà còn phải chuyển mạnh sang tư duy chủ động kiến tạo, tạo động lực và không gian phát triển. Điều này không có nghĩa là từ bỏ vai trò quản lý, mà là bổ sung nội hàm kiến tạo phát triển để pháp luật phát huy hiệu quả cao hơn.

Các nghị quyết nền tảng của Đảng, trong đó có Nghị quyết 68 về phát triển kinh tế tư nhân, Nghị quyết 57 về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, cần nhanh chóng được thể chế hóa. Những quan điểm, chủ trương, chính sách mới phải được chuyển hóa kịp thời thành quy định pháp luật để đi vào cuộc sống.

Pháp luật phải vừa bảo đảm kỷ cương, vừa kiến tạo động lực phát triển - Ảnh 2.

Quang cảnh Hội thảo - Ảnh: chinhphu.vn/DA

Kết hợp hài hòa phòng, chống tham nhũng với thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội

Trưởng Ban Nội chính Trung ương Lê Minh Trí đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu kết hợp hài hòa giữa phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực với thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội. Đây không phải là hai mục tiêu đối lập mà cần được thực hiện đồng thời thông qua một hệ thống pháp luật phù hợp.

Theo đó, tư duy phòng, chống tham nhũng không chỉ dừng lại ở xử lý người vi phạm mà còn phải đồng hành với yêu cầu thúc đẩy phát triển, bảo vệ đổi mới sáng tạo, khuyến khích khoa học, công nghệ, kinh tế dữ liệu, kinh tế số và tài sản số. Pháp luật cần tạo môi trường để những người có năng lực, tinh thần đổi mới yên tâm hành động, đóng góp cho xã hội, đồng thời có cơ chế kiểm soát, ngăn chặn và xử lý nghiêm những hành vi lợi dụng, làm sai.

Trưởng Ban Nội chính Trung ương lưu ý, xử lý nghiêm minh phải gắn với tính nhân văn, thuyết phục và hiệu quả. Đối với những trường hợp vi phạm có thái độ tích cực khắc phục hậu quả, việc xem xét giảm hoặc miễn trách nhiệm theo quy định, tùy tình tiết cụ thể, có thể góp phần khuyến khích khắc phục, tạo điều kiện để người có khả năng tiếp tục đóng góp cho xã hội…

Một yêu cầu quan trọng khác là hoàn thiện pháp luật gắn với chuyển đổi số và quản lý xã hội bằng dữ liệu. Theo đồng chí Lê Minh Trí, ứng dụng khoa học, công nghệ không chỉ tạo thuận lợi cho phát triển mà còn giúp hoạt động quản lý minh bạch, chính xác hơn, nâng cao khả năng kiểm soát và đánh giá. Chứng cứ điện tử, dữ liệu số có thể hỗ trợ xác minh các quan hệ, hành vi, sự việc khách quan hơn, hạn chế tình trạng chỉ dựa vào lời khai hoặc tài liệu trên giấy. Vì vậy, xây dựng pháp luật cần tính đến phương thức quản lý mới, bảo đảm các quy định phù hợp với môi trường số và khả năng khai thác dữ liệu.

Bên cạnh đó, quá trình hoàn thiện hệ thống pháp luật cần tính đến yếu tố quốc tế. Sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo (AI) vừa mở ra cơ hội, vừa đặt ra những nguy cơ, hệ lụy khó lường, đòi hỏi sự phối hợp, điều chỉnh không chỉ ở phạm vi quốc gia mà cả quốc tế, khu vực và thông qua các tổ chức quốc tế.

Đối với tội phạm xuyên quốc gia và tội phạm trên không gian mạng, đây không phải là những vấn đề một quốc gia có thể tự mình xử lý hiệu quả. Do đó, cần tính đến các công cụ hợp tác quốc tế, tương trợ tư pháp, hiệp định dẫn độ và chuyển giao người bị kết án phạt tù. Khi xây dựng pháp luật, bên cạnh yêu cầu về cạnh tranh thương mại, cần nghiên cứu cả những vấn đề mới phát sinh từ sự liên kết và biến động của thế giới.

Về thực thi pháp luật, Trưởng Ban Nội chính Trung ương cho rằng, giải quyết tranh chấp thỏa đáng là yếu tố quan trọng để củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp và xã hội đối với hệ thống pháp luật. Đồng thời, cần cụ thể hóa các chủ trương về gắn trách nhiệm thực thi với trách nhiệm người đứng đầu, kiểm soát quyền lực, ngăn ngừa lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ can thiệp vào quá trình xây dựng pháp luật.

Trưởng Ban Nội chính Trung ương Lê Minh Trí đề nghị Ban soạn thảo tiếp thu có chọn lọc các ý kiến, giải trình rõ những nội dung được tiếp thu và chưa tiếp thu, báo cáo đầy đủ Ban Chỉ đạo trong tháng 12/2026; đồng thời bày tỏ tin tưởng, với tư duy và cách tiếp cận phù hợp, hệ thống pháp luật sẽ tiếp tục phát huy vai trò là công cụ quan trọng bảo đảm trật tự, kỷ cương, kiến tạo động lực, tạo nền tảng cho đất nước phát triển nhanh, bền vững trong thời gian tới.

Diệu Anh