Phát huy lợi thế địa phương, tạo động lực xây dựng nông thôn mới

Bát Tràng gắn phát triển làng nghề với chuyển đổi số

Với lợi thế về truyền thống sản xuất gốm sứ và các giá trị văn hóa đặc trưng, xã Bát Tràng đang định hướng phát triển kinh tế nông thôn theo hướng đa dạng, gắn hoạt động sản xuất làng nghề với chuyển đổi số, cải cách hành chính và phát triển du lịch. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có, đồng thời tạo thêm sinh kế và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân trong quá trình xây dựng nông thôn mới.

Trong đó, chuyển đổi số được địa phương chú trọng triển khai trên cả lĩnh vực quản lý nhà nước và đời sống dân sinh. Toàn xã duy trì 26 tổ chuyển đổi số cộng đồng với hơn 320 tuyên truyền viên, hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến và ứng dụng các nền tảng số trong sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh.

Đến nay, 100% văn bản đi của xã được ký số, phát hành điện tử; tỷ lệ giải quyết hồ sơ hành chính đúng hạn và trước hạn đạt 99,96%. Những kết quả này góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền, giảm thời gian xử lý thủ tục, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Đặc biệt, sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã đã rà soát, tiếp nhận và tổ chức thực hiện 924 nhiệm vụ quản lý nhà nước trên 18 lĩnh vực kinh tế - xã hội, trong đó có 156 nhiệm vụ được phân cấp, ủy quyền từ thành phố và các sở, ngành. Việc chủ động giải quyết công việc tại cơ sở góp phần nâng cao hiệu quả điều hành, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Cùng với đổi mới quản lý, Bát Tràng xác định phát triển kinh tế làng nghề phải gắn với khai thác các giá trị văn hóa, cảnh quan và du lịch. Hiện nay, nhiều cơ sở sản xuất gốm sứ đã chủ động ứng dụng công nghệ số trong quảng bá, giới thiệu và tiêu thụ sản phẩm thông qua Facebook, Zalo, website và các kênh thương mại điện tử. Qua đó, sản phẩm truyền thống có thêm cơ hội tiếp cận người tiêu dùng, mở rộng thị trường tiêu thụ.

Bí thư Đảng ủy xã Bát Tràng Nguyễn Văn Quyến cho biết, giai đoạn 2026-2030, địa phương xác định tiếp tục xây dựng chính quyền chuyên nghiệp, hiện đại, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Đồng thời, xã sẽ phát huy lợi thế làng nghề, phối hợp với các sở, ngành chức năng đẩy mạnh phát triển du lịch làng nghề, du lịch trải nghiệm sinh thái nông nghiệp, tạo động lực tăng trưởng kinh tế.

Ứng Thiên phát triển nông nghiệp hàng hóa, nâng cao thu nhập

Nếu Bát Tràng phát triển dựa trên lợi thế làng nghề thì xã Ứng Thiên chú trọng khai thác tiềm năng đất đai, lao động và truyền thống sản xuất nông nghiệp để thúc đẩy kinh tế nông thôn.

Xã Ứng Thiên được thành lập trên cơ sở hợp nhất bốn xã Hoa Viên, Trường Thịnh, Quảng Phú Cầu và Liên Bạt, có diện tích tự nhiên 38,4 km², dân số 53.962 người, gồm 29 thôn. Những năm qua, kinh tế địa phương có nhiều chuyển biến tích cực. Thu nhập bình quân đầu người đến tháng 6/2025 đạt 78,2 triệu đồng/người/năm; theo số liệu công bố năm 2025, địa phương không còn hộ nghèo. Cơ cấu kinh tế từng bước chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, thương mại, dịch vụ, đồng thời chú trọng phát triển nông nghiệp hàng hóa và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật.

Trong giai đoạn phát triển mới, xã đặt mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới vào năm 2029, lấy phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập và chất lượng đời sống nhân dân làm nhiệm vụ trọng tâm. Cùng với hoàn thiện kết cấu hạ tầng, địa phương khuyến khích người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, khai thác hiệu quả đất nông nghiệp, phát triển sản xuất tập trung và ứng dụng công nghệ hiện đại.

Một trong những mô hình tiêu biểu cho hướng phát triển này là trang trại chăn nuôi gà đẻ trứng của gia đình ông Nguyễn Duy Toản tại thôn Song Vũ. Với diện tích sản xuất khoảng 9ha, gia đình ông đã đầu tư phát triển trang trại quy mô khoảng 100.000 con gà lấy trứng.

Ông Nguyễn Duy Toản cho biết, để nâng cao hiệu quả chăn nuôi, gia đình từng bước đầu tư hệ thống chuồng lạnh, thiết bị cho ăn bán tự động và áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào chăm sóc, quản lý đàn vật nuôi. Hiện trang trại có khoảng 100.000 con gà đẻ, mỗi ngày cung cấp ra thị trường từ 70.000 đến 80.000 quả trứng.

Theo ông Toản, chăn nuôi quy mô lớn đòi hỏi phải chú trọng phòng, chống dịch bệnh, kiểm soát môi trường, bảo đảm chất lượng con giống và duy trì đầu ra ổn định. Đây là những yếu tố quan trọng giúp trang trại hạn chế rủi ro, duy trì sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Việc ứng dụng công nghệ trong chăn nuôi, từ hệ thống chuồng lạnh đến thiết bị cho ăn bán tự động, không chỉ giúp kiểm soát điều kiện sản xuất mà còn nâng cao hiệu quả quản lý đàn gà. Đáng chú ý, trang trại còn tạo việc làm cho lao động nông thôn với mức thu nhập khoảng 5 - 15 triệu đồng/người/tháng, tùy theo vị trí và tính chất công việc.

Thực tiễn tại Bát Tràng và Ứng Thiên cho thấy, xây dựng nông thôn mới cần xuất phát từ lợi thế riêng của từng địa phương. Phát huy giá trị làng nghề, thúc đẩy chuyển đổi số hay phát triển nông nghiệp hàng hóa đều hướng tới mục tiêu chung là tạo sinh kế bền vững, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống nhân dân. Đây cũng là nền tảng để các địa phương xây dựng diện mạo nông thôn hiện đại, phát triển kinh tế bền vững nhưng vẫn gìn giữ được những giá trị đặc trưng của mỗi vùng quê.

Thiện Tâm

Bài viết có sự phối hợp với Văn Phòng Điều Phối Nông thôn mới Hà Nội