Phát huy vai trò của giới luật gia trong đổi mới xây dựng và thi hành pháp luật

Ngày 7/10, tại Hà Nội, Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Luật gia Việt Nam lần thứ XV, nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra phiên trọng thể.

Đồng chí Bùi Thị Minh Hoài, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam dự và phát biểu chỉ đạo Đại hội.

Tham dự Đại hội có đồng chí Trần Quốc Vượng, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thường trực Ban Bí thư; nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu; nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long cùng đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương.

Đại hội có 219 đại biểu chính thức, đại diện cho hơn 100.000 hội viên Hội Luật gia Việt Nam trong cả nước.

Phát huy vai trò của giới luật gia trong giai đoạn phát triển mới

Phát biểu khai mạc Đại hội, Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam Nguyễn Khánh Ngọc nhấn mạnh, hơn 71 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, các thế hệ luật gia Việt Nam luôn gắn bó với vận mệnh của dân tộc. Từ đấu tranh pháp lý bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất đất nước đến tham gia xây dựng pháp luật, cải cách tư pháp, cải cách hành chính và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của Nhân dân, Hội luôn xác định sứ mệnh và phát huy vai trò trong sự nghiệp chung của đất nước.

Theo ông Nguyễn Khánh Ngọc, cả nước đang quyết tâm triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng với khát vọng phát triển mạnh mẽ. Yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân; những định hướng chiến lược về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật; sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ và quá trình hội nhập quốc tế đang mở ra không gian hoạt động rộng lớn hơn cho giới luật gia Việt Nam.

Cùng với đó, những vấn đề pháp lý mới phát sinh từ kinh tế số, trí tuệ nhân tạo, đổi mới sáng tạo, phát triển xanh, không gian mạng, không gian tầm thấp và các vấn đề an ninh phi truyền thống đặt ra yêu cầu ngày càng cao về kiến thức, năng lực, kỹ năng và trách nhiệm nghề nghiệp của đội ngũ luật gia.

Trong nhiệm kỳ qua, công tác tham gia xây dựng và hoàn thiện pháp luật của Hội Luật gia Việt Nam được triển khai chủ động và có nhiều đổi mới. Hội đã tham gia góp ý sửa đổi Hiến pháp, xây dựng hàng chục văn bản luật và nhiều văn bản dưới luật; tham gia các đề án, chương trình, kế hoạch trong lĩnh vực pháp luật, tư pháp và tổng rà soát văn bản quy phạm pháp luật theo kế hoạch của Trung ương.

Hội cũng tham gia góp ý, phản biện các chủ trương, chính sách và dự thảo văn bản quy phạm pháp luật; đẩy mạnh nghiên cứu, tổng kết thực tiễn, kiến nghị hoàn thiện pháp luật trên nhiều lĩnh vực. Chất lượng tham gia xây dựng pháp luật từng bước được nâng lên, góp phần phục vụ quá trình hoàn thiện thể chế và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Cùng với tham gia xây dựng thể chế, các cấp Hội đẩy mạnh đưa pháp luật vào cuộc sống, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân. Công tác đối ngoại nhân dân và hợp tác quốc tế tiếp tục được triển khai, góp phần bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc, mở rộng giao lưu, trao đổi tri thức và tăng cường sự hiểu biết giữa giới luật gia Việt Nam với bạn bè quốc tế.

Tổ chức Hội ở Trung ương và địa phương từng bước được kiện toàn, hoạt động ổn định, phù hợp với yêu cầu đổi mới của hệ thống chính trị. Đội ngũ cán bộ, hội viên được củng cố cả về số lượng và chất lượng, tạo nền tảng để Hội nâng cao hiệu quả hoạt động, phát huy vai trò là tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp của giới luật gia Việt Nam.

Với tinh thần "Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Hiệu quả - Phát triển", Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XV Hội Luật gia Việt Nam có nhiệm vụ đánh giá khách quan, toàn diện kết quả thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV giai đoạn 2025-2026; xác định phương hướng, mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ và giải pháp phát triển Hội giai đoạn 2026-2031.

Đại hội đồng thời xác định nhiệm vụ tiếp tục xây dựng Hội Luật gia Việt Nam vững mạnh toàn diện, phát huy vai trò là tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp của giới luật gia Việt Nam, cùng các tổ chức thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn phát triển mới.

Đại hội đã bầu Ban Chấp hành Hội Luật gia Việt Nam khóa XV. Ban Chấp hành khóa XV tiến hành bầu Ban Thường vụ, các chức danh lãnh đạo chủ chốt và Ban Kiểm tra Hội Luật gia Việt Nam khóa XV, nhiệm kỳ 2026-2031.

Theo đó, Ban Chấp hành Hội Luật gia Việt Nam khóa XV gồm 58 đồng chí; Ban Thường vụ gồm 18 đồng chí. Ông Nguyễn Khánh Ngọc được tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam khóa XV cùng 6 Phó Chủ tịch, nhiệm kỳ 2026-2031.

Đổi mới xây dựng và thi hành pháp luật là "đột phá của đột phá"

Phát biểu chỉ đạo tại Đại hội, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước biểu dương, ghi nhận và chúc mừng những kết quả, thành tích Hội Luật gia Việt Nam đạt được trong nhiệm kỳ vừa qua.

Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhấn mạnh, nhiệm kỳ 2026-2031 không chỉ mở ra những cơ hội mới mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn đối với hoạt động của Hội Luật gia Việt Nam - hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ, thành viên của MTTQ Việt Nam và là tổ chức có vai trò quan trọng trong tham gia xây dựng thể chế, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Theo Chủ tịch Bùi Thị Minh Hoài, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đã xác định hai mục tiêu chiến lược 100 năm: Đến năm 2030, Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghệ hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, có thu nhập cao.

Để thực hiện các mục tiêu này, việc xây dựng đồng bộ thể chế kiến tạo phát triển, trọng tâm là hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách nhằm kịp thời tháo gỡ các nút thắt, điểm nghẽn, thúc đẩy đổi mới sáng tạo là yêu cầu cấp thiết.

Trong đó, đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật được coi là "đột phá của đột phá", đưa thể chế trở thành lợi thế cạnh tranh, kiến tạo phát triển, đồng thời đẩy mạnh xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Bên cạnh đó, sự phát triển mạnh mẽ của khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc phương thức quản trị quốc gia và nhiều mặt của đời sống xã hội, tác động trực tiếp đến hoạt động nghề nghiệp của giới luật gia và hoạt động của các cấp Hội.

Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đề nghị Hội Luật gia Việt Nam thống nhất định hướng xuyên suốt trong nhiệm kỳ mới: Các cấp Hội và hội viên nêu cao tinh thần phụng sự Nhân dân, khát vọng cống hiến, đồng hành cùng sự phát triển của dân tộc; lấy hiệu quả phục vụ và niềm tin của Nhân dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của tổ chức Hội.

Các cấp Hội cần tích cực đưa pháp luật, tri thức pháp lý đến gần hơn với Nhân dân; đồng thời phản ánh kịp thời tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân trong quá trình tham gia xây dựng và thực thi pháp luật.

Trên tinh thần đó, Chủ tịch Bùi Thị Minh Hoài đề nghị Ban Chấp hành khóa XV và các cấp Hội tập trung thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm, trong đó phát huy mạnh mẽ năng lực chuyên môn, kinh nghiệm pháp lý của đội ngũ hội viên, đóng góp thiết thực vào quá trình đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật; chủ động tham gia từ sớm, ngay từ khâu nhận diện vấn đề để kịp thời đề xuất chính sách.

Hoạt động của Hội cần hướng mạnh về cơ sở, bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân; nâng cao chất lượng đối ngoại nhân dân về pháp luật và năng lực hội nhập quốc tế; đồng thời đổi mới mạnh mẽ tổ chức và phương thức hoạt động, phát huy trí tuệ, trách nhiệm của hội viên, đẩy mạnh chuyển đổi số và bảo đảm nguồn lực phát triển bền vững.

Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cũng đề nghị Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ban, ngành, đoàn thể Trung ương; cấp ủy, chính quyền địa phương tiếp tục quan tâm, phối hợp, tạo điều kiện để Hội Luật gia Việt Nam ở Trung ương và địa phương phát huy thế mạnh, tham gia ngày càng thiết thực, hiệu quả, đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chúc mừng Ban Chấp hành Hội Luật gia Việt Nam khóa XV, nhiệm kỳ 2026-2031, Chủ tịch Bùi Thị Minh Hoài tin tưởng Ban Chấp hành nhiệm kỳ mới sẽ phát huy tinh thần đoàn kết, trí tuệ, bản lĩnh, lãnh đạo Hội thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội; tiếp tục đóng góp vào sự nghiệp xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Tại Đại hội, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài trao Huân chương Độc lập hạng Nhì tặng ông Nguyễn Văn Quyền, nguyên Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam; Huân chương Độc lập hạng Ba tặng ông Trần Công Phàm, Phó Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam.

Nhân dịp này, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam trao Huân chương Lao động hạng Ba tặng Viện Pháp lý và Kinh doanh quốc tế và ông Nguyễn Khánh Ngọc, nguyên Thứ trưởng Bộ Tư pháp, Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam.

                                                                                                                                      Toàn Thắng