Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Cà Mau cần nâng tầm lợi thế tự nhiên bằng tri thức và công nghệ
(Chinhphu.vn) - Tối 21/11, trong khuôn khổ chuyến công tác tại tỉnh Cà Mau, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu dự Lễ khai mạc Chương trình nghệ thuật chào mừng Ngày Văn hoá Việt Nam (24/11) và Festival Tôm Cà Mau lần thứ II năm 2026.

Các đồng chí nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước cùng các đại biểu dự Lễ khai mạc - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Dự sự kiện có đồng chí Nguyễn Minh Triết, nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị, nguyên Chủ tịch nước; đồng chí Trương Tấn Sang, nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị, nguyên Chủ tịch nước; đồng chí Nguyễn Văn Nên, nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành uỷ Thành phố Hồ Chí Minh; đồng chí Nguyễn Hồ Hải, Bí thư Tỉnh uỷ Cà Mau; đồng chí Lữ Quang Ngời, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau; lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương; các hiệp hội, doanh nghiệp; đông đảo du khách và nhân dân tỉnh Cà Mau…
Từ ngày 21-25/11, tỉnh Cà Mau tổ chức chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và Festival Tôm Cà Mau lần thứ II năm 2026 với nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, trưng bày, xúc tiến thương mại và quảng bá du lịch.
Sự kiện mang đến không gian lễ hội đặc sắc, tôn vinh bản sắc văn hóa và vị thế vùng đất cực Nam Tổ quốc.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu và các đại biểu dự Lễ khai mạc - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Lễ khai mạc là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động của lễ hội. Với quy mô từ 500 - 700 đại biểu và 8.000 - 10.000 người dân, du khách tham dự, chương trình như một "bữa tiệc" âm thanh, ánh sáng sống động, tái hiện chân thực quá trình hình thành, đời sống sông nước và sự phát triển của Cà Mau.
Cùng với đó, Khu trưng bày thương mại ngành tôm ấn tượng với hàng trăm gian hàng triển lãm, trưng bày các sản phẩm OCOP, các thương hiệu uy tín, đặc sắc của địa phương.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu phát biểu tại Lễ khai mạc - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Văn hóa củng cố sức mạnh bền vững của quốc gia
Phát biểu tại Chương trình, Phó Thủ tướng ghi nhận và đánh giá cao tỉnh Cà Mau cùng các bộ, ngành, hiệp hội, doanh nghiệp đã phối hợp tổ chức chuỗi hoạt động có ý nghĩa cả về văn hóa và kinh tế để chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026.
Văn hóa là hồn cốt của dân tộc, là nền tảng tinh thần, là sức mạnh nội sinh và động lực quan trọng cho sự phát triển. Văn hóa không chỉ là những giá trị truyền thống được gìn giữ, trao truyền qua các thế hệ, mà còn được thể hiện trong nếp sống, cách ứng xử, tinh thần sáng tạo và khát vọng vươn lên của mỗi con người, mỗi cộng đồng và mỗi dân tộc.
Cách đây 80 năm, tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: "Văn hóa phải soi đường cho quốc dân đi". Phát triển kinh tế có thể tạo ra của cải vật chất, nhưng phát triển văn hóa sẽ tạo nên bản sắc, chất lượng cuộc sống và sức mạnh bền vững của quốc gia.

Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lữ Quang Ngời tuyên bố khai mạc Festival- Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Với tinh thần đó, Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị đã xác định: Phát triển văn hóa là sự nghiệp của toàn dân do Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân là chủ thể sáng tạo và thụ hưởng.
Bảo tồn và phát huy văn hóa, vì vậy, không chỉ là gìn giữ những giá trị của quá khứ, mà còn là kiến tạo những giá trị mới cho hiện tại và tương lai. Trong đó, người dân phải thực sự là chủ thể sáng tạo, gìn giữ và thụ hưởng các giá trị văn hóa. Giá trị văn hóa phải được chuyển hóa thành nguồn lực phát triển, sản phẩm đặc trưng, hướng tới mục tiêu cao nhất là nâng cao chất lượng cuộc sống và hạnh phúc của nhân dân.

Phó Thủ tướng và các đại biểu cắt băng khai mạc Festival - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Kết tinh của tri thức, kinh nghiệm lao động
Phó Thủ tướng nhận định, ở Cà Mau, nghề nuôi tôm là một phần trong văn hóa sông nước, rừng và biển của cư dân vùng đất địa đầu cực Nam của Tổ quốc. Đồng thời, các mô hình tôm rừng, tôm lúa và thương hiệu tôm Cà Mau là kết tinh của tri thức bản địa, kinh nghiệm lao động và cách người dân Đất Mũi sống hài hòa với thiên nhiên qua nhiều thế hệ.
Vì vậy, Festival Tôm Cà Mau lần thứ hai với chủ đề "Bừng sáng bản sắc văn hóa, Tôm Cà Mau vươn tầm thế giới" càng có ý nghĩa khi được gắn với các hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11.

Sự kiện mang đến không gian lễ hội đặc sắc, tôn vinh bản sắc văn hóa và vị thế vùng đất cực Nam Tổ quốc - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Việt Nam có tiềm năng, lợi thế lớn về phát triển thủy sản. Tôm là ngành hàng xuất khẩu quan trọng trong tổng thể chiến lược phát triển của vùng Đồng bằng sông Cửu Long và cả nước.
Ngành tôm Cà Mau có vị trí đặc biệt quan trọng với diện tích vùng nuôi khoảng 418.000 ha, chiếm 55% diện tích nuôi tôm nước lợ của cả nước. Tỉnh có nhiều mô hình nuôi đặc trưng như tôm rừng, tôm lúa, tôm siêu thâm canh công nghệ cao, cùng hệ thống doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu có năng lực cạnh tranh ngang tầm khu vực và quốc tế.
Tuy nhiên, Phó Thủ tướng cho rằng cần thẳng thắn nhìn nhận ngành tôm Cà Mau nói riêng và cả nước nói chung còn phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Đơn cử như chất lượng giống và tỉ lệ nuôi thành công chưa ổn định; chi phí sản xuất còn cao; hạ tầng vùng nuôi thiếu đồng bộ; sản xuất còn nhỏ lẻ, liên kết yếu; việc ứng dụng khoa học, công nghệ chưa đồng đều.
Trong khi đó, thị trường ngày càng đòi hỏi cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, bảo vệ môi trường và trách nhiệm xã hội. Cạnh tranh không chỉ về giá mà còn về năng suất, công nghệ, thương hiệu và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn.

Phó Thủ tướng tham quan Khu trưng bày thương mại ngành tôm - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Chuyển mạnh sang phát triển theo chiều sâu
Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp ngành tôm phải chuyển mạnh sang phát triển theo chiều sâu, lấy chất lượng, giá trị gia tăng và thu nhập bền vững của người nuôi tôm làm mục tiêu.
Cụ thể, cần tổ chức lại không gian sản xuất theo hướng tổng thể để tối ưu hóa nguồn lực phát triển; nâng cao chất lượng tôm giống và vật tư đầu vào để giảm chi phí sản xuất.
Đồng thời, đổi mới phương thức tổ chức sản xuất và thúc đẩy liên kết bền vững theo chuỗi giá trị. Trong đó, phát huy vai trò dẫn dắt của các hợp tác xã, doanh nghiệp cùng sự hỗ trợ của Nhà nước để tổ chức liên kết các hộ nuôi thành những vùng sản xuất thống nhất về thời vụ, quy trình và nguồn nước.

Khu trưng bày thương mại ngành tôm ấn tượng với hàng trăm gian hàng triển lãm, trưng bày các sản phẩm OCOP, các thương hiệu uy tín, đặc sắc của địa phương - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Ngoài ra, Phó Thủ tướng lưu ý việc chủ động phòng, chống dịch bệnh, bảo vệ môi trường và bảo đảm an toàn thực phẩm. Đây vừa là điều kiện để nghề nuôi tôm phát triển bền vững, vừa là cơ sở gìn giữ không gian văn hóa của cư dân vùng ven biển.
Cùng với đó là đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; phát triển chế biến sâu, đa dạng hóa thị trường và nâng cao giá trị thương hiệu tôm Việt Nam.
Đối với tỉnh Cà Mau, Phó Thủ tướng đề nghị xác định rõ định hướng phát triển ngành tôm theo từng vùng sinh thái; lựa chọn các mô hình hiệu quả, cách làm hay để tập trung nguồn lực đầu tư phát triển và nhân rộng.

Phó Thủ tướng tham quan Khu trưng bày thương mại ngành tôm - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa
Cũng theo Phó Thủ tướng, tỉnh phải tiên phong ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để giải quyết những bài toán lớn của ngành tôm, nâng cao giá trị trong chuỗi cung ứng.
Bên cạnh đó, cần gắn phát triển ngành tôm với phát triển văn hóa, du lịch; hình thành các sản phẩm du lịch trải nghiệm, ẩm thực và lễ hội.
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu tin tưởng Cà Mau sẽ tiếp tục phát huy mạnh mẽ tiềm năng, lợi thế, tạo ra những bước phát triển mới; để bản sắc văn hóa trở thành sức mạnh cho phát triển, lợi thế tự nhiên được nâng tầm bằng tri thức và công nghệ, con tôm Cà Mau mang theo bản sắc của vùng đất cực Nam vươn tầm thế giới, góp phần nâng cao thu nhập, chất lượng cuộc sống và hạnh phúc của nhân dân, đúng với tinh thần Festival năm nay.
Thu Sa