Tháo gỡ ‘điểm nghẽn’, tạo cơ chế đột phá để huy động nguồn lực phát triển văn hóa

Tại buổi họp báo thường kỳ quý II/2026 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức sáng 15/7, đại diện Bộ VHTTDL cho biết, trong 6 tháng đầu năm 2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trọng tâm theo sự lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ. Công tác chỉ đạo, điều hành tiếp tục được đổi mới theo hướng kiến tạo, phục vụ, chuyển mạnh từ tư duy "quản lý hành chính" sang "quản trị KPI", lấy hiệu quả và chất lượng công việc làm thước đo, đồng thời gắn trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị trong công tác tham mưu, tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Qua đó, công tác văn hóa, thể thao và du lịch đạt nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Công tác xây dựng thể chế trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch được đẩy mạnh đồng bộ trên nhiều lĩnh vực. Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 28/2026/QH16 về phát triển văn hóa Việt Nam (ngày 24/4/2026), thể chế hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị nhằm tháo gỡ điểm nghẽn và tạo cơ chế đột phá để huy động nguồn lực phát triển văn hóa.

Các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, lễ hội được tổ chức phong phú, an toàn, lành mạnh

Công tác văn hóa, gia đình, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa và xây dựng đời sống văn hóa cơ sở được triển khai toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm. Trong đó, trình Thủ tướng Chính phủ quyết định xếp hạng 02 di tích quốc gia đặc biệt (Quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà (Bắc Ninh) và Di tích lịch sử Nhà ngục Kon Tum (Quảng Ngãi); quyết định công nhận bảo vật quốc gia (đợt 14, năm 2025) đối với 30 hiện vật, nhóm hiện vật. Quyết định xếp hạng 09 di tích quốc gia; Ghi danh 12 di sản văn hóa phi vật thể vào Danh mục quốc gia. Chuyển giao Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam về UBND thành phố Hà Nội quản lý, lượng khách tham quan Làng ước đạt khoảng 280.000 lượt, đạt gần 51% kế hoạch năm; cấp 5.969 Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan.

Các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, lễ hội được tổ chức phong phú, an toàn, lành mạnh, đúng định hướng, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, Giỗ Tổ Hùng Vương, Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam 19/4, kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh. Các chương trình, hoạt động đã góp phần tạo không khí vui tươi, phấn khởi, củng cố niềm tin của Nhân dân, khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, lan tỏa giá trị văn hóa Việt Nam trong đời sống xã hội.

Thể dục, thể thao đạt nhiều kết quả nổi bật, cả ở thể thao cho mọi người và thể thao thành tích cao. Tập trung chỉ đạo tổ chức các hoạt động Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống ngành Thể dục thể thao Việt Nam (27/3/1946 - 27/3/2026) bảo đảm trang trọng, thiết thực, lan tỏa sâu rộng tinh thần rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại. Đoàn Thể thao Việt Nam tham dự Đại hội Thể thao bãi biển châu Á đạt 03 huy chương vàng, 05 huy chương bạc, 05 huy chương đồng, xếp thứ 4 toàn đoàn; đội tuyển bóng đá nam U17 quốc gia giành vé tham dự vòng chung kết FIFA U17 World Cup 2026; đội tuyển bóng đá nam U17 quốc gia Việt Nam xuất sắc giành chức vô địch U17 Đông Nam Á năm 2026. Chỉ đạo, tổ chức: Đại hội Thể dục thể thao các cấp tiến tới Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X năm 2026. Tham dự Đại hội thể thao người khuyết tật Đông Nam Á lần thứ 13 tại Thái Lan, kết quả giành 38HCV, 48HCB, 58HCĐ, xếp vị trí thứ 5 tại Đại hội.

Du lịch tiếp tục là điểm sáng nổi bật

Theo báo cáo của Bộ VHTTDL, trong 6 tháng năm 2026, du lịch tiếp tục là điểm sáng nổi bật, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế - xã hội. 6 tháng đầu năm 2026, số lượng khách du lịch quốc tế đến Việt Nam dự kiến đạt 12,3 triệu lượt, tăng 15% so với cùng kỳ, mức cao nhất trong cùng kỳ nhiều năm, đạt 49,2% so với kế hoạch đón 25 triệu khách năm 2026.

Tổng lượng khách du lịch nội địa dự kiến đạt 81 triệu lượt, tăng 4,5% so với cùng kỳ năm 2025, đạt 54% so với kế hoạch đón 150 triệu khách năm 2026.

Tổng thu từ khách du lịch dự kiến đạt 569 nghìn tỷ đồng, tăng 9,8% so với cùng kỳ, đạt 50,5% so với kế hoạch tổng thu 1.125 nghìn tỷ đồng năm 2026.

Kết quả này tiếp tục khẳng định vai trò của du lịch là động lực quan trọng thúc đẩy tiêu dùng, dịch vụ, việc làm, sinh kế và quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam.

Công tác báo chí, truyền thông, xuất bản, thông tin cơ sở và thông tin đối ngoại tiếp tục được triển khai chủ động, kịp thời, đúng định hướng. Chủ động hướng dẫn, định hướng các cơ quan báo chí, truyền thông đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Đề nghị Công ty Apple, Công ty Google chặn trên kho ứng dụng hơn 1.125 trò chơi vi phạm, tỉ lệ gỡ bỏ đạt 100%. Thu hồi 90 Quyết định phê duyệt nội dung, kịch bản/Quyết định phát hành trò chơi điện tử G1 trên mạng...

Hoàn thiện các chính sách phát triển văn hóa

Trong thời gian tới, Bộ VHTTDL sẽ tập trung vào một số những nhiệm vụ trọng tâm như: Bảo vệ hồ sơ "Mo Mường" được ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp của UNESCO tại Kỳ họp lần thứ 21 của Ủy ban Liên Chính phủ Công ước 2003; 02 hồ sơ "Văn bia Phố Hiến" và "Ma nhai trên núi Non Nước, tỉnh Ninh Bình" đề nghị ghi vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Tổ chức liên hoan thực hành di sản văn hóa phi vật thể "Ca trù" quy mô quốc gia năm 2026.

Hoàn thiện, ban hành 04 Đề án tổ chức định kỳ ngày hội, giao lưu, liên hoan văn hoá; Bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống, bản sắc văn hóa tốt đẹp; Giáo dục trải nghiệm văn hóa truyền thống. Tổ chức: Ngày hội Văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV, năm 2026 tại tỉnh Điện Biên; Liên hoan trình diễn các trang phục dân tộc khu vực Miền Trung - Tây Nguyên; Cuộc thi Tài năng Diễn viên Kịch nói toàn quốc - 2026; "Liên hoan Múa rối quốc tế - 2026"; Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc - 2026; Triển lãm ảnh các di sản thế giới của Việt Nam tại Thụy Sĩ; Cuộc thi và Triển lãm Mỹ thuật ứng dụng toàn quốc lần thứ 6; Cuộc thi và Triển lãm ảnh nghệ thuật Việt Nam; Festival mỹ thuật trẻ toàn quốc.

Hoàn thiện Bộ chỉ tiêu thống kê các ngành công nghiệp văn hóa; 02 Đề án về các ngành công nghiệp văn hóa. Ban hành Đề án phát triển kinh tế thể thao giai đoạn đến năm 2035 và tầm nhìn đến năm 2045. Triển khai Chương trình phát triển các môn thể thao trọng điểm chuẩn bị tham dự các kỳ Olympic, ASIAD giai đoạn 2026-2045; định hướng, chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống Ngành Thể dục thể thao (27/3/1946-27/3/2026).

Tập trung cho Đoàn Thể thao Người khuyết tật Việt Nam tham dự Đại hội Thể thao người khuyết tật châu Á lần thứ 5 tại Nhật Bản; Đoàn Thể thao Việt Nam tham dự Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 tại Nhật Bản; Thế vận hội Olympic Trẻ mùa Hè lần thứ 4 tại Senegal; Đại hội Thể thao trong nhà và Võ thuật châu Á lần thứ 7 tại Saudi Arabia. Tổ chức Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X tại TP. Hồ Chí Minh.

Hoàn thiện Đề án xúc tiến, quảng bá du lịch và ẩm thực Việt Nam ra nước ngoài giai đoạn 2026 - 2030; Đề án "Phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe ở Việt Nam đến năm 2030"; Đề án "Phát triển du lịch gắn với sản xuất và tiêu dùng sản phẩm OCOP, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa, tri thức bản địa các vùng nông thôn của Việt Nam". Triển khai nhiệm vụ nghiên cứu, rà soát, sửa đổi Luật Du lịch năm 2017. Điều chỉnh Quy hoạch hệ thống du lịch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045; Chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2030.

Xây dựng Đề án Thiết lập và vận hành hiệu quả hệ thống thông tin hai chiều giữa Nhà nước và người dân, thông qua các nền tảng số, các công cụ lấy ý kiến Nhân dân; Đề án phát triển các ngành công nghiệp nội dung số Việt Nam giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035.

Diệp Anh